ویدا پوریگانه - دکتر محمد والی پور متخصص روانپزشکی در این باره به خبرنگار «جوان» می گوید: دلایل روزمره فراوانی برای خوب نخوابیدن وجود دارد که باید به آنها پی برده و تا حد امکان این عوامل را برطرف کرد. برخی از این عوامل میتواند اتاق خواب گرم یا سر و صدای زیاد باشد، رختخواب ناراحت یا کوچک باشد،تفاوت در الگوی خواب همسر شما با شما باشد.
همچنین ممکن است شما یک الگوی منظم برای خواب نداشته باشید یا به میزان کافی نرمش بدنی نکنید. خوردن بیش از حد هم میتواند در خوابیدن مشکل ایجاد کند و از طرف دیگر گرسنه به بستر رفتن نیز ممکن است سبب بیداری پیش از موعد شود. سیگار، الکل و نوشیدنیهای کافئین دار مثل چای و قهوه و بیماری، درد یا تب بالا میتواند باعث مشکل بیخوابی در افراد شود.
برخی علل جدیتر نیز عبارتند از: مشکلات احساسی ناشی از کار، اضطراب و نگرانی.
افسردگی به طوری که ممکن است شما صبح زود از خواب بیدار شوید و قادر به خوابیدن دوباره نباشید.
فکر بیش از حد به مشکلات روزانه و همچنین در اختلال دوقطبی میزان خواب شدیداً کاهش می یابد بدون آن که انسان احساس خستگی کند.
آیا مصرف قرص کمکی به ما میکند؟
برخی از افراد که دچار بیخوابی هستند ممکن است در اولین گام به سراغ مصرف قرص های خواب آور بروند. قرصهای خواب چندین سال است که به وسیله مردم مصرف میشوند ولی این قرصها اثر طولانی مدت ندارند و فرد مصرف کننده در روز خسته و تحریکپذیر خواهد بود.
خیلی زود کارایی خود را از دست میدهند و فرد مصرف کننده مجبور است از مقدار بیشتری دارو استفاده کند. این داورها اعتیادآور است و بسیاری به آن معتاد میشوند، در واقع با مصرف طولانی مدت قرصهای خواب آور انسان از نظر جسمی و روانی به آنها وابسته میشود.
بهترین روش برای مصرف این نوع قرصها این است که برای مدت کوتاهی ( کمترازدوهفته ) مصرف شوند. مثلاً در مواقعی که شما اصلاً خوابتان نمیبرد و دچار پریشانی شده اید، اگر شما مدت طولانی است که از این داروها استفاده میکنید بهتر است با مشورت پزشک خود مقدارمصرف را به تدریج کاهش دهید، در برخی موارد نیز مصرف داروهای ضد افسردگی مفید است.
داروهای بدون نسخه پزشک
چند مورد از این گونه داروها وجود دارد که شما مثل داروهای ضد آلرژی و سرماخوردگی میتوانید آنها را بدون نسخه پزشک خریداری کنید. البته این داروها تا حدودی موثرند اما به احتمال قوی روز بعد شما کاملاً خواب آلود خواهید بود. اگر شما از این داروها مصرف کردید حتماً به اخطارهای مربوطه توجه کنید و روز بعد جداً از رانندگی و کار با وسایل خطرناک دوری کنید. مشکل دیگر هم این که بدن نسبت به این داروها مقاوم شده و به تدریج شما مجبورید مقدار بیشتری دارو مصرف کنید تا به اثر مطلوب دست یابید.
بهترین راه این است که به طور موقت از این داروها استفاده کنید و هرگز به مدت زیاد آن را به کار نبرید.
نوع دیگر درمان، استفاده از داروهای گیاهی است که اکثر آنها بر پایه گیاه دارویی سنبل الطیب ساخته میشوند. اگر از این گیاه دارویی به مدت دو سه هفته به طور شبانه استفاده شود بهترین نتیجه را خواهد داشت اما اگر گهگاه از آن استفاده کنیم نتیجه مورد نظر را نخواهد داشت.
به مانند داروهای ضدآلرژی ما باید مراقب عوارض استفاده از این داروها باشیم. اگر برای فشار خون دارو مصرف میکنید یا از سایر داروهای آرامبخش یا خواب آور استفاده میکنید حتماً قبل از استفاده از این داروها با دکتر خود مشورت کنید.
درمان بر پایه روانشناسی
نتایج تحقیقات نشان داده است که یک روش درمانی جدید به نام رفتار شناسی نیز در بهبود بیخوابی مفید است. این نوع درمان به بیمار کمک میکند تا از فکر و خیال بیهودهای که باعث اضطراب میشود دوری کند. همچنین داروهای کاهش وزن، داروهای مخدر مانند اکستاسی ،کوکائین، آمفتامین و غیره باعث بیخوابی میشوند.
