در پي بحران تبليغاتي رسانههاي غربي مبني بر تصرف چاه نفتي فكه عراق از سوي نيروهاي ايران، منوچهر متكي و هوشيار زيباري طي يك تماس تلفني با اشاره به اينكه تقويت مناسبات دو جانبه ايران و عراق به عنوان دو كشور همسايه و تأثيرگذار در منطقه در راستاي منافع دو ملت و دو كشور و همچنين ثبات، آرامش و توسعه منطقه است، بر ضرورت پرهيز از ورود به هر مسألهاي كه ممكن است با تحريك بيگانگان دامن زده شود، تأكيد كردند.
جمعه شب 18 دسامبر خبري روي خروجي خبرگزاريها و صفحه شبکههاي خبري ظاهر شد که شوکي در روابط ايران و عراق محسوب ميشد. بنا به خبر فوري شبکههاي خبري، سربازان ايران به يکي از چاههاي نفتي فکه در جنوب عراق حمله کرده و ضمن پايين کشيدن پرچم عراق، پرچم جمهوري اسلامي ايران را بر فراز آن برافراشتند.
شبکههاي عراقي ضد ايراني غربي و بخصوص شبكههاي خبري منطقهاي مانند الشرقيه و البغداديه روي اين خبر بسيار مانور دادند و بيدرنگ مدعي شدند که اين حرکت جزئي از نقشه از قبل طراحي شده ايران براي تصرف خاک عراق و الحاق مناطق جنوبي آن به خاک خودش است. ميدان نفتي فكه در منطقه مرزي بين ايران و عراق قرار دارد كه اين منطقه در جنوب شرقي شهرستان دهلران در استان ايلام واقع شده است و براساس توافقات، هر دو كشور ميتوانند از اين ميدان نفتي به صورت مشترك استفاده كنند. البته همسو با رسانههاي منطقهاي و جنجال خبري برخي منابع عراقي بر سر مسأله چاه نفتي فكه رسانههاي غربي نيز به عنوان آتش تهيه اين بحران اختلافات مرزي دو كشور را بزرگ كرده و روي آن مانور دادند. خبرگزاري آسوشيتدپرس در اين راستا به نقل از يك مقام آمريكايي در واشنگتن نوشت: ايرانيها بارها از مرز عراق عبور كردهاند، ولي تاكنون به اين اندازه پيشروي نكرده بودند.
واكنشهاي رسمي مقامات دو كشور
بازتاب اين جنگ رسانهاي در روابط دو كشور عراق و ايران در ميان مقامات دو كشور نيز متفاوت بود. از طرفي در عراق مقامات رسمي محتاطانه به اين مسأله واكنش نشان دادند.دولت و وزارت خارجه عراق اعلام كردند كه به دنبال حل مسالمتآميز مسأله هستند و به هيچ عنوان قصد ايجاد تنش در روابط خود با ايران ندارند. علي دباغ سخنگوي دولت عراق نيز تأكيد كرد كه تلاش ما با مقامات ايراني اين است كه مسأله از طرف ديپلماتيك بررسي و حل شود.البته اين خبر در ميان مقامات ايران نيز واكنشهايي در پي داشت. در اين راستا سخنگوي وزارت امور خارجه با رد اخبار منتشر شده درباره چاه شماره 4 منطقه فكه از سوي برخي از رسانههاي خارجي گفت: شايعات مربوط به منطقه نفتي فكه بياساس است و اين اقدام تبليغاتي يك اقدام بياساس با هدف ملتهب كردن فضاي مناسبات متين ايران و عراق در آستانه تحولات مهم و رخدادهاي سرنوشت ساز انتخابات پارلماني عراق است. همزمان علاءالدين بروجردي، رئيس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس گفته است كه مذاكره ايران و عراق بر سر سوء تفاهم به وجود آمده درباره چاه نفتي مشترك فكه از مجاري ديپلماتيك در حال انجام است و دولت عراق بايد هوشيارانه با اين جنگ رسانهاي برخورد كند. همزمان با واكنشهاي متفاوت مقامات دو كشور، برخي منابع خبري از اقدامات عملي براي جلوگيري از موفقيت سناريوي تبليغي غرب و برخي گروههاي منطقهاي در ايجاد تنش در روابط ايران و عراق خبر دادهاند. در اين زمينه كاظمي قمي، سفير ايران در عراق از تشكيل كميسيون حل اختلاف مرزي ايران و عراق خبر داد و گفت:رسيدگي به علائم مرزي، فعالكردن رودخانه در بخش مشترك، چاههاي نفتي مشترك و مورد اختلاف و بهرهبرداري از آب رودخانهاي از جمله مسائلي است كه در چارچوب اين كميسيون به آن رسيدگي خواهد شد.
از طرف ديگر نماينده مجلس اعلاي عراق در ايران تأكيد كرد:تصور ما اين است كه به جاي تبليغاتي كردن موضوعاتي كه ميان دو كشور رخ ميدهد ميتوان از راه گفتوگو و تبادل اطلاعات ميان دو طرف، اين موضوع حل و فصل شود.
اهداف پشت پرده
با توجه به مجموعه اخبار و تحولات مربوطه به ادعاي ورود نيروهاي ايراني به خاك عراق از سوي رسانههاي غربي و منطقهاي حال اين سؤال مطرح است چه هدفي در پس اين جنگ تبليغاتي نهفته است؟از يك طرف برخي معتقدند ايران ميخواهد با اين اقدام اولاً به دولتهاي غربي و بخصوص به عراق گوشزد كند كه ابتكار عمل را هنوز در دست دارد و چنانچه خارج از قاعده ايران در عراق بازي صورت گيرد ميتواند به راحتي بازي را به هم بريزد و ثانياً ايران درصدد است توافقات نفتي عراق با چين كه در سطح كلان منعقد شده را تحت تأثير قرار دهد.
اما نقطه مقابل اين ديدگاه، روايتي را كه ايرانيان مطرح ميكنند چيز ديگري را در اذهان تداعي ميكند. در واقع مقامات ايران از همان آغاز ماجرا به اهداف پشت پرده اين سناريوي تبليغي اشاره و تأكيد كردند كه طراحان اين سناريو در آستانه انتخابات سرنوشتساز عراق در پي تضعيف دولت مالكي و القاي اين ادبيات هستند كه دولت فعلي عراق قادر به حفظ امنيت مرزها نيست و كسي كه همواره جانب دولت ايران را گرفته است، اينك در مقابل اين بحران قادر به كنترل امنيتي كشور نخواهد بود و مهمتر از اين مطامع پشت پردهاي كه سالهاست تحولات را در اين كشور تحت الشعاع قرار داده، پروژه غارت نفت عراق است. اين ادعا زماني قوت ميگيرد كه مايكل مولن، رئيس ستاد مشترك ارتش آمريكا،پس از سناريوي تبليغي مذكور به استانهاي جنوب عراق سفر كرده و در ديدار با شخصيتها و مقامات استان بصره سخناني را درباره تهديد ايران به زبان رانده است. در واقع دستان پشت پرده مسأله فكه همان دستهايي است كه روابط مستحكم دو كشور ايران و عراق را نشانه رفته است و دستهايي است كه ثبات در اين روابط را در راستاي منافع خود نميبيند.
