تا همین چند سال پیش، طراحی و ساخت رباتهایی که بتوانند دستخط روی بستههای پستی را بخوانند و مرسولات را هوشمند تفکیک کنند، در انحصار امریکا و چین بود. حالا، اما ایران با ساخت سه نسل از این رباتها به جمع کشورهای صاحب این فناوری پیوسته است جوان آنلاین: تا همین چند سال پیش، طراحی و ساخت رباتهایی که بتوانند دستخط روی بستههای پستی را بخوانند و مرسولات را هوشمند تفکیک کنند، در انحصار امریکا و چین بود. حالا، اما ایران با ساخت سه نسل از این رباتها به جمع کشورهای صاحب این فناوری پیوسته است.
ایران با تلاش چهارساله متخصصان داخلی به جمع سه کشور دارنده فناوری طراحی و ساخت رباتهای هوشمند سورتینگ مرسولات پستی پیوست. ساسان محمدی، بنیانگذار این رباتهای هوشمند، با اعلام این مطلب از پردازش بیش از ۵۰ میلیون مرسوله پستی در طول دو سال گذشته با دقت ۱۰۰ درصدی خبر داد و ابعاد فنی و برنامههای توسعهای این دانش بومی را تشریح کرد.
به گفته مدیرعامل این گروه، در حال حاضر سه نسل از رباتهای هوشمند این مجموعه در پنج استان تهران، مازندران (ساری)، گیلان (رشت)، کرمان و کرمانشاه در مراکز تجزیه و مبادلات شرکت ملی پست بهصورت عملیاتی فعال هستند.
محمدی با اشاره به نقش همکاریهای بینرشتهای در تحقق این پروژه افزود: رباتیک تجلی کامل یک علم بینرشتهای است. تحقق این فناوری نتیجه دستبهدست هم دادن هفت تیم تخصصی در بخشهای هوش مصنوعی، کنترل و نویگیشن (مسیریابی)، طراحی مکانیک، طراحی صنعتی، طراحی PCB، فرانتاند و بکاند طی حدود چهار سال تلاش مستمر بوده است. همچنین زیرساختها و فضایی که شرکت ملی پست در اختیار ما قرار داد، نقش کلیدی در سیر تطور و ارتقای فناوری ما ایفا کرد.
فناوری توسعهیافته در این مجموعه علاوه بر پردازش سختافزاری و مکانیزه، به سیستم خوانش دستنوشته (OCR) مجهز است که امکان سورت و دستهبندی مرسولات را بر اساس آدرسها و متون دستنویس فراهم میسازد. محمدی در تشریح ویژگیهای نسلهای مختلف این رباتها اظهار داشت: رباتهای نسل اول و دوم با وزنی حدود ۳۰ کیلوگرم، قابلیت جابهجایی بار تا ۵۰ کیلوگرم و لیفت (جکزدن) تا ۱۵ کیلوگرم را دارند و میتوانند بستههای پستی را تا سایز ۹ سورت کنند. در برخی مدلهای میاننسلی نیز وزن ربات به ۱۹ کیلوگرم کاهش یافته است. وی افزود: در نسل سوم، با بهینهسازیهای انجامشده، وزن رباتها به ۱۰ کیلوگرم کاهش یافته و ابعاد آنها به نصف نسلهای قبلی رسیده است. این رباتها توانایی جابهجایی و لیفت بار تا ۵ کیلوگرم را دارند.
محمدی دلیل کاهش ظرفیت وزنی در نسل سوم را نیازسنجی واقعی شبکه پستی عنوان کرد و افزود: اولویت شرکت پست، چابکی، سرعت خطی بالاتر، وزن سبکتر و سرعت عملیاتی بیشتر بود؛ از این رو نسل سوم دقیقاً منطبق بر این نیاز طراحی و عملیاتی شد.
این مجموعه برنامهریزی گستردهای برای توسعه جغرافیایی و فنی محصولات خود در دست اجرا دارد. بر این اساس، تا پایان سال ۱۴۰۵، پنج استان جدید شامل قم، قزوین، یزد، سمنان و البرز (کرج) به شبکه رباتیک سورتینگ پستی متصل خواهند شد. همچنین این شرکت در حال طراحی و ساخت رباتهای هدایتپذیر خودکار (AMR) با قابلیت جابهجایی بار تا یک تن (۱۰۰۰ کیلوگرم) است که قرار است تا سال آینده بهصورت رسمی رونمایی شود.
در حال حاضر کشور چین با بهرهگیری از بیش از ۳۰ هزار ربات، پیشتاز این عرصه است و ایران پس از امریکا و چین، در جایگاه سوم دارنده این فناوری قرار دارد. محمدی با اشاره به رایزنیها برای صادرات این محصول گفت: کشورهای عمان و عراق از مشتریان هدف ما هستند که مذاکرات برای ارائه خدمات رباتیک به آنها آغاز شده است. همچنین با حضور در اجلاس اتحادیه پستی آسیا- اقیانوسیه (APPU) در سال گذشته، بسترهای قراردادی لازم فراهم شد؛ اگرچه تحولات و چالشهای منطقهای اخیر امضای نهایی قراردادها را با اندکی تأخیر مواجه کرد، اما پیگیریها برای نهاییسازی صادرات با جدیت
ادامه دارد.