جوان آنلاین: برای دانشآموزی که هفتهها برای یک امتحان سرنوشتساز آماده شده، گاهی انتظار از خود آزمون دشوارتر است! این روزها در چهار استان جنوبی کشور، داوطلبان پایه دوازدهم در کنار نگرانیهای ناشی از شرایط بحرانی ناشی از جنگ، با یک بلاتکلیفی تازه روبهرو شدهاند، اینکه امتحانهایشان باز هم به تعویق افتادهاست.
انگار در کنار تمام محرومیتهای ناشی از تحصیل برای دانشآموزان مناطق کمبرخوردار جنوب کشور، اینبار مشکلاتی بیش از همیشه برای آنها ایجاد شدهاست. هر چند تعویق امتحانات نهایی در هرمزگان، بوشهر، خوزستان و سیستان و بلوچستان، تصمیمی برای توجه به شرایط ویژه این مناطق بود، اما وقتی این تصمیم بر زندگی و آینده هزاران دانشآموز اثر میگذارد، نیازمند آن است که همه ابعاد و پیامدهای آن نیز بهطور شفاف مشخص شود. از زمان برگزاری این آزمونهای لغوشده گرفته، تا نحوه مدیریت ادامه امتحانات و چگونگی حفظ شرایط عادلانه برابر برای همه داوطلبان. یکبار دانشآموزان گرفتار محرومیتهای ناشی از تحصیل میشوند و بار دیگر محرومیت امتحانات نهایی و شرایط استرسزای دیگری نصیبشان میشود. باری که متأسفانه گاه سنگینتر از دوش آنهاست.
این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که سوابق تحصیلی سهم ۶۰ درصدی در پذیرش دانشگاهها دارد و هر تغییر در روند برگزاری امتحانات نهایی، میتواند برای دانشآموزان و خانوادههایشان دغدغههای تازهای ایجاد کند. باید گفت که مسئله فقط جابهجایی چند تاریخ در تقویم امتحانات نیست، بلکه انتظار هزاران دانشآموز برای دریافت پاسخی روشن درباره مسیری است که آینده تحصیلی آنها را تحتتأثیر قرار میدهد؛ آیندهای که حالا دیگر مبهمتر از همیشه شدهاست.
تعویق امتحانات در ۴ استان
پس از درخواستهای مطرحشده در روزهای گذشته برای تعویق امتحانات نهایی در استانهای درگیر شرایط جنگی، وزارت آموزشوپرورش سرانجام از لغو برگزاری امتحانات پایه دوازدهم در روزهای پنجشنبه ۲۵ تیر و شنبه ۲۷ تیر در استانهای هرمزگان، بوشهر، خوزستان و سیستان و بلوچستان خبر داد. بر اساس اعلام این وزارتخانه، برای امتحانهای لغوشده هنوز زمان جدیدی تعیین نشده و تاریخ برگزاری آنها متعاقباً اعلام خواهد شد. با این حال، وضعیت امتحانات پس از ۲۷ تیر همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد. آموزشوپرورش اعلام کرده درباره برگزاری یا تعویق آزمونهای روزهای بعد هنوز تصمیم نهایی اتخاذ نشده و در صورت هرگونه تغییر، اطلاعرسانی خواهد شد. با این اوصاف حتی ممکن است تعویق امتحانات دیگری هم اعلام شود، شاید هم نه، هنوز هیچ چیزی مشخص نیست.
نبود شفافیت
تصمیم وزارت آموزشوپرورش برای تعویق امتحانات در چهار استان، در کنار استقبال بسیاری از دانشآموزان و خانوادههای ساکن این مناطق، سؤالات و نگرانیهایی را نیز در میان داوطلبان و خانوادههای دیگر ایجاد کردهاست.
بخش قابلتوجهی از این نگرانیها به نقش پررنگ سوابق تحصیلی در پذیرش دانشگاهها بازمیگردد. در شرایطی که نمرات امتحانات نهایی ۶۰ درصد در نتیجه کنکور تأثیر دارد، برخی خانوادهها میپرسند چگونه میتوان آزمونهایی را که در زمانها و شرایط متفاوت برگزار میشوند، با یک معیار واحد ارزیابی کرد.
برخی والدین معتقدند اگر شرایط به اندازهای خاص بوده که برگزاری امتحانات در بخشی از کشور به تعویق بیفتد، آیا بهتر نبود که این کار برای تمام کشور انجام میشد؟! آنها میگویند تفاوت در زمان برگزاری آزمونها، ممکن است بر آمادگی علمی، شرایط روحی و دیگر موارد اثر بگذارد، موضوعی که در آزمونهای سرنوشتسازی مانند امتحانات نهایی، از نگاه داوطلبان اهمیت زیادی دارد.
در مقابل، گروهی دیگر میگویند دانشآموزان استانهای درگیر نیز در شرایطی قرار داشتهاند که برگزاری امتحان برای آنان ممکن نبوده و تعویق آزمون، تصمیمی اجتنابناپذیر بودهاست. با این حال، وجه مشترک هر دو دیدگاه، یک مطالبه است، اینکه آموزشوپرورش درباره نحوه حفظ عدالت در سنجش و تأثیر این تغییرات بر سوابق تحصیلی، توضیحی روشن و شفاف ارائه کند.
آزمون تازه!
از سوی دیگر همچنین با توجه به تأثیر ۶۰ درصدی سوابق تحصیلی در پذیرش دانشگاهها، هرگونه تغییر در برنامه امتحانات نهایی، فراتر از جابهجایی چند تاریخ در تقویم آموزشی است و میتواند حساسیت داوطلبان و خانوادهها را افزایش دهد. دانشآموزان این چهار استان، در حالی که طی روزهای گذشته شرایط جنگی و تبعات آن را تجربه کردهاند، اکنون با نگرانی دیگری نیز روبهرو هستند، بلاتکلیفی درباره زمان برگزاری امتحاناتی که مستقیماً در آینده تحصیلی آنها اثرگذار است. تعویق آزمونها اگرچه فرصتی برای برگزاری امتحانات در شرایطی آرامتر فراهم میکند، اما به معنای تداوم استرس و انتظار برای اعلام زمان جدید آزمونها نیز هست.
به همین دلیل، بسیاری از خانوادهها انتظار دارند آموزشوپرورش، در کنار اعلام زمان جدید برگزاری امتحانات، درباره نحوه حفظ عدالت آموزشی، زمانبندی آزمونهای جبرانی و سازوکارهای پیشبینیشده برای کاهش نگرانی دانشآموزان نیز شفافسازی کند.
شاید تعویق امتحان فرصت دوبارهای برای برگزاری آزمون در شرایط بهتر باشد، اما برای دانشآموزانی که آینده تحصیلیشان به همین نمرهها گره خورده، این بلاتکلیفی، خود به یک آزمون تازهای تبدیل شدهاست!
