جوان آنلاین: چرخ روابط اقتصادی ایران و تاجیکستان روز جمعه در حاشیه اجلاس وزیران صنعت سازمان همکاری شانگهای در جریان دیدار و گفتوگوی وزیر «صنعت، معدن و تجارت» و وزیر «صنعت و فناوریهای نوین» تاجیکستان روغنکاری شد و وزیران صنعت دو کشور به تسریع اجرای توافقات پیشین، تسهیل فرآیندهای اداری و گسترش همکاری در بخشهای معدن، صنایع دارویی و نساجی تأکید کردند تا مسیر مبادلات تجاری تهران و دوشنبه هموارتر و زمینه بهرهگیری گستردهتر از ظرفیتهای صنعتی و اقتصادی مشترک فراهم شود.
کشورمان در حوزه اقتصاد منطقهای فعال شده است و در همین راستا، سیدمحمد اتابک (وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران) روز جمعه پانزدهم خردادماه و در حاشیه اجلاس وزیران صنعت سازمان همکاری شانگهای، با شیرعلی کبیر (وزیر صنعت و فناوریهای نوین تاجیکستان) دیدار و گفتوگو کرد. تقویت مناسبات اقتصادی میان ایران و تاجیکستان به عنوان دو کشور دارای اشتراکات تاریخی، فرهنگی و زبانی از اهمیت ویژهای برخوردار است و رایزنیهای انجامشده میان مسئولان صنعتی دو کشور نیز در همین چارچوب ارزیابی میشود که با هدف افزایش سطح همکاریهای اقتصادی و صنعتی صورت گرفته است.
در جریان این گفتوگوها، موضوع بهرهبرداری حداکثری از ظرفیتهای موجود و استفاده از فرصتهای اقتصادی مشترک مورد توجه قرار گرفت. دو طرف بر ضرورت اجرایی شدن توافقات و تفاهمنامههای پیشین تأکید کردند و خواستار تسریع در روند عملیاتیسازی برنامههایی شدند که طی سالهای گذشته میان دو کشور به امضا رسیده است. حالا اراده مشترکی برای تبدیل توافقات روی کاغذ به پروژههای اجرایی و قابل اندازهگیری شکل گرفته است.
رفع موانع اداری؛ پیششرط توسعه تجارت
یکی از مهمترین موضوعات مطرحشده در این نشست، تسهیل فرآیندهای اداری و کاهش موانع موجود در مسیر همکاریهای اقتصادی بود. فعالان اقتصادی همواره از پیچیدگی برخی رویههای اجرایی به عنوان یکی از عوامل کندکننده روابط تجاری یاد میکنند. از همین رو، توافق بر سر روانسازی روندهای اداری میتواند زمینه را برای افزایش سرعت مبادلات و کاهش هزینههای تجاری فراهم کند. بدیهی است هر اندازه فرآیندهای اجرایی میان کشورها سادهتر و شفافتر شود، انگیزه سرمایهگذاری و حضور فعالان اقتصادی در بازارهای هدف نیز افزایش خواهد یافت. در نتیجه، تصمیم اخیر دو کشور را میتوان اقدامی در جهت بهبود فضای کسبوکار و تسهیل ارتباط میان بنگاههای اقتصادی ارزیابی کرد.
در بخش دیگری از مذاکرات، ظرفیتهای گسترده ایران در حوزه ذخایر معدنی و صنایع وابسته مورد توجه قرار گرفت. ایران به دلیل برخورداری از منابع متنوع معدنی و تجربه قابل توجه در زمینه فرآوری مواد معدنی، از توانمندیهای مهمی در این حوزه برخوردار است. انتقال دانش فنی، توسعه همکاریهای مشترک و استفاده از ظرفیتهای صنعتی موجود میتواند به گسترش همکاریهای اقتصادی میان دو کشور کمک کند.
تمرکز بر صنایع پیشران و مزیتهای مشترک
علاوه بر بخش معدن، حوزههای دارویی و نساجی نیز در کانون مذاکرات قرار داشت. صنعت داروسازی کشورمان طی سالهای اخیر توانسته است بخش قابل توجهی از نیاز داخلی را تأمین کند و در برخی بازارهای منطقهای نیز حضور داشته باشد. از سوی دیگر، صنعت نساجی به عنوان یکی از حوزههای دارای ظرفیت در هر دو کشور، میتواند زمینه مناسبی برای توسعه همکاریهای مشترک و افزایش مبادلات اقتصادی فراهم سازد.
گسترش همکاری در این بخشها از آن جهت اهمیت دارد که علاوه بر افزایش حجم تجارت، امکان شکلگیری زنجیرههای تولید مشترک را نیز ایجاد میکند و طبعاً هرگاه همکاریها از سطح تجارت کالا فراتر رفته و به حوزه تولید مشترک وارد شود، پایداری روابط اقتصادی نیز افزایش مییابد.
موضوع دیگری که در این نشست مورد توجه قرار گرفت، استفاده از ظرفیتهای موجود در سازوکارهای منطقهای برای توسعه همکاریهای صنعتی بود. در شرایطی که اقتصاد جهانی با تحولات گسترده روبهرو است، بهرهگیری از بسترهای منطقهای میتواند به تسهیل ارتباط میان کشورها و افزایش فرصتهای اقتصادی منجر شود.
همگرایی منطقهای در خدمت رشد اقتصادی
تأکید بر پیگیری مستمر توافقات و تداوم رایزنیهای کارشناسی نیز از دیگر محورهای مطرحشده در این دیدار بود. موفقیت توافقات اقتصادی بیش از هر چیز به استمرار پیگیریها و تبدیل اهداف کلی به برنامههای عملیاتی وابسته است. از این رو، توافق بر سر تداوم گفتوگوهای تخصصی را میتوان گامی مؤثر در مسیر دستیابی به نتایج ملموس دانست.
روابط اقتصادی ایران و تاجیکستان روندی رو به رشد را تجربه میکند. با این حال، ظرفیتهای موجود در دو اقتصاد بسیار فراتر از سطح فعلی همکاریها ارزیابی میشود. توسعه همکاری در حوزههای معدنی، صنعتی، دارویی و نساجی میتواند فرصتهای تازهای برای بخش خصوصی دو کشور ایجاد کند و زمینه افزایش مبادلات تجاری را فراهم سازد.
در مجموع، رایزنیهای اخیر را میتوان نشانهای از عزم دو کشور برای ورود به مرحلهای تازه از همکاریهای اقتصادی دانست. اگر توافقات مطرحشده با سرعت بیشتری وارد مرحله اجرا شود، چشمانداز روابط تجاری تهران و دوشنبه در سالهای آینده روشنتر خواهد شد و زمینه برای بهرهبرداری گستردهتر از ظرفیتهای اقتصادی مشترک فراهم خواهد شد.
