مایکل کلارک استاد مطالعات دفاعی در دانشگاه کینگز کالج لندن با اشاره به سردرگمی دولت آمریکا در جنگ علیه ایران گفت که دونالد ترامپ خود را در تنگنا میبیند و دستکم در مقطع فعلی چارهای جز عقبنشینی ندارد. جوان آنلاین: این تحلیلگر مسائل راهبردی انگلیس در ارزیابی تازه خود از روند تحولات مربوط به ایران و آمریکا تصریح کرد که ترامپ در آستانه سفر دیپلماتیک مهم خود به چین، نمیخواهد پرونده ایران حلنشده باقی بماند و از این رو بهدنبال راهی برای خروج از بنبست کنونی است.
به گزارش ایرنا، وی گفت: «از آنجا که ترامپ، به دلایل دیپلماتیک، خود را در تنگنا میبیند و قرار است هفته آینده به چین سفر کند، فکر میکنم این موضوع برای او اهمیت زیادی پیدا کرده است. او نمیخواهد در حالی به این سفر برود که این پرونده همچنان حلنشده باقی مانده باشد.»
کلارک با اشاره به شیوه شخصی ترامپ در نگاه به سیاست خارجی و مذاکرات افزود: «ترامپ همیشه دیپلماسی را مثل یک بازی با کارت توضیح میدهد، انگار با یک مسابقه پوکر طرف است. اگر واقعاً نگاهش این باشد، اکنون احساس میکند باید عقبنشینی کند. از نگاه خودش، چارهای جز عقبنشینی ندارد، دستکم در مقطع فعلی.»
این استاد مطالعات دفاعی دانشگاه کینگز کالج لندن در عین حال گفت که درباره رفتار ترامپ نمیتوان پیشبینی قطعی داشت، زیرا مواضع او ممکن است در مدت کوتاهی بهطور کامل تغییر کند. کلارک سپس به سردرگمی نهادهای نظامی آمریکا در برابر تصمیمهای ناگهانی ترامپ اشاره کرد و افزود: «واقعاً دلم برای برنامهریزان سنتکام میسوزد. آنها احتمالاً از فرط سردرگمی سرشان را به میز میکوبند. همه برنامهریزیهایی که انجام میدهند، ناگهان با یک پست در تروثسوشال زیر سؤال میرود و همهچیز به مسیر دیگری میافتد. حتماً از خودشان میپرسند ما با این وضعیت چه کنیم، وقتی هیچ جهتگیری سیاسی روشنی دریافت نمیکنیم.»
آمریکا در تکاپوی خروج از بحران
وی در پاسخ به این پرسش که چشمانداز مذاکرات صلح تا چه اندازه میتواند امیدوارکننده باشد، گفت که آمریکا اکنون بهشدت بهدنبال راه خروج از بحران است، اما ترامپ باید چنین وانمود کند که مسیر احتمالی جدید با توافق هستهای سال ۲۰۱۵ تفاوت دارد؛ توافقی که خود او در سال ۲۰۱۸ از آن خارج شد.
کلارک تصریح کرد: «فکر میکنم به نقطهای رسیدهایم که ایالات متحده اکنون بهشدت دنبال راه خروج است؛ راهی که بتواند آن را به شکلی بهتر از توافق سال ۲۰۱۵ نشان دهد؛ همان توافقی که ترامپ از آن خارج شد و در سال ۲۰۱۸ آن را از بین برد.»
وی افزود که او باید راهی پیدا کند تا توافقی را که ممکن است اکنون به آن برسد، متفاوت جلوه دهد.
این تحلیلگر انگلیسی در ادامه خاطرنشان کرد که هر توافق احتمالی در واقع شباهتهایی جدی با توافق سال ۲۰۱۵ خواهد داشت، هرچند شرایط منطقهای و موازنه قدرت نسبت به آن زمان تغییر کرده است.
او گفت: «در واقعیت، چنین توافقی شبیه توافق سال ۲۰۱۵ خواهد بود؛ با این تفاوت که شرایط امروز تفاوت کرده است، چون ایرانیها اکنون میدانند که مسدود کردن تنگه هرمز و غیرقابل کشتیرانی کردن آن چقدر میتواند آسان باشد؛ کاری که در سال ۲۰۱۵ چنین امکانی برایش وجود نداشت.»
کلارک سپس با اشاره به یک قاعده شناختهشده در دیپلماسی گفت: «در دیپلماسی اصطلاحی هست که میگوید اگر نمیتوانید مشکلی را حل کنید، آن را مدیریت کنید.» او با اشاره به تجربه موفق برجام در حلوفصل موضوع هستهای ایران گفت که ترامپ نیز اکنون به همین نقطه نزدیک شده است.
اظهارات این استاد مطالعات دفاعی در حالی مطرح میشود که دولت آمریکا پس از ناکامی در تحقق اهداف ادعایی خود در جنگ تجاوزکارانه علیه ایران، اکنون با پیامدهای سیاسی، نظامی و اقتصادی آن دستبهگریبان است. تصمیمهای متناقض ترامپ، از یک سو متحدان واشنگتن را نسبت به مسیر آینده نگران کرده و از سوی دیگر نشان داده است که سیاست فشار و تهدید علیه ایران، بیش از آنکه به نتیجه مطلوب آمریکا منجر شود، هزینههای سیاسی و امنیتی واشنگتن را افزایش داده است.
ایالات متحده پس از اعلام آتشبس، برای جبران شکستهای خود در میدان به دیپلماسی پناه برد، اما این گفتوگوها نیز بهدلیل زیادهخواهی طرف آمریکایی و نقض مکرر آتشبس از سوی رژیم صهیونیستی، تاکنون به نتیجه مشخصی نرسیده است.
جمهوری اسلامی ایران با حضور فعال، مسئولانه و مبتنی بر رویکرد دیپلماتیک در مذاکرات اسلامآباد، بار دیگر اراده جدی و عملی خود را برای دستیابی به صلحی پایدار و عادلانه نشان داد. ایران همواره تأکید کرده است که برای رسیدن به توافقی پایدار و قابل اعتماد که منافع ملی کشور را تأمین کند و مانع سوءاستفادههای احتمالی در آینده شود، آمادگی دارد.
بسیاری از ناظران در انگلیس معتقدند که گزینههای دولت آمریکا در برابر ایران محدودتر از گذشته شده و کاخ سفید، برخلاف ادبیات تهاجمی خود، در عمل بهدنبال راهی برای کاهش تنش و خروج آبرومندانه از بحران است.