امید و امیدواری جایگاه خاصی در سلامت روانی، جسمانی و به تبع آن، پیشرفت فرد و جامعه دارد. این دو موضوع در سنین نوجوانی بیش از هر زمانی افراد و خانوادهها را درگیر میکند. چگونگی و چرایی این بیم و امیدها در سنین نوجوانی موضوعی است که با وحید شمسعلی، کارشناس فرهنگی و فعال تربیتی حوزه نوجوانان درباره آن به گفتگو پرداختیم. جوان آنلاین: امید و امیدواری جایگاه خاصی در سلامت روانی، جسمانی و به تبع آن، پیشرفت فرد و جامعه دارد. این دو موضوع در سنین نوجوانی بیش از هر زمانی افراد و خانوادهها را درگیر میکند. چگونگی و چرایی این بیم و امیدها در سنین نوجوانی موضوعی است که با وحید شمسعلی، کارشناس فرهنگی و فعال تربیتی حوزه نوجوانان درباره آن به گفتگو پرداختیم.
این کارشناس امید را یکی از بزرگترین نعمتهای الهی و محرک انسان برای رسیدن به آمال و آرزوهایش میداند و میگوید: امید چنان دارای اهمیت است که مولای متقیان امام علی (ع) در کلامشان ناامیدی را یکی از بزرگترین گناهان میشمرند و میفرمایند: در عجبم از کسی که توان و فرصت و مجال توبه را دارد و باز هم از رحمت الهی ناامید است.
به اعتقاد وی، امید ترسیم فرصتهای مجددی است که همه ما در زندگی روزمره با آن روبهرو هستیم و چراغی است که برای انسان در تاریکترین و ظلمانیترین نقاط بشارت نور را دارد.
شمسعلی با تأکید بر اینکه انسان با امید زنده است، بیان میکند: یکی از مهمترین راههای ایجاد امید برای قشر نوجوان عمل به وعدههایی است که آنها به عنوان چشمانداز و دسترسی به اهداف برای خود ترسیم کردهاند، بنابراین جامه عمل پوشاندن به آنها باید از اولولیتهای مهم متولیان امر قرار گیرد.
به اعتقاد وی، امیدبخشی برای قشر نوجوان نوعی موتور شتابدهنده، فراخور ظرفیت و انرژیهای حاکم بر جسم و روح است که باید در کانون توجه قرار گیرد. همچنین دغدغهمندی و دلسوزی یکی دیگر از ارکان مهم ترسیم امید و آیندهنگری است تا در سایه این توجهات امیدها به حقیقت واقعی خود تبدیل شوند.
وی میگوید: خوف و رجا و بیم و امید دو عامل مهم روحى است که در تکامل انسان نقش اساسی و مؤثری دارند و در واقع بهبود و اصلاح بدون این دو تقریباً دشوار و دستنیافتنی میشود، بنابراین هر زمان امید به مغفرت و آمرزش خدا در روح انسان نباشد، هرگز بشر به فکر اصلاح خویش نمى افتد و نه تنها به فساد و کجروى خود ادامه مىدهد بلکه بر فساد خود میافزاید و چه بسا آن را دوچندان مىکند.
به گفته این فعال فرهنگی، امیدبخشی بر فعالیتها و روابط اجتماعی نوجوانان تأثیر فراوان دارد و مشوق آنان به کسب علم و دانش و تلاش و فعالیت در جامعه است.
وی در ادامه به نقش کلیدی والدین در امیدبخشی به نوجوانان اشاره میکند و یادآور میشود: والدین در مواجهه با شکست فرزندانشان باید برای آنان تبیین کنند که در یک شکست امید را از دست ندادهاند و همچنان برای هدف خود تلاش و کوشش کنند و مصمم باشند با تکیه و توکل بر خدا و نگاه به جلو میتوانند به راه خود ادامه دهند و مسیر جدیدی را بپیمایند. در واقع والدین باید به صورت عملی به نوجوانان بیاموزند که امید را از دست ندهند و سعی و تلاش را متوقف نکنند.
شمسعلی در خاتمه خاطرنشان میکند: باید برای نوجوانان امید را طوری ترسیم کرد که منجر به رؤیاپردازی یا خیالهای دستنیافتنی نشود، در واقع آنان باید امید را با ترسیم هدف، تلاش، آیندهنگری و داشتن برنامه و نقشه دقیق طی کنند. رسانهها و نهادهای حاکمیتی و فرهنگی نیز نقش بسزایی در امر امیدآفرینی برای نوجوانان دارند و عمل به وعدهها بهترین و مؤثرترین راهکار در این
زمینه است.