«رابطه ناب» عنوانی است جذاب که به شما این احساس را تلقین میکند این رابطه در اوج شفافیت، صداقت و انساندوستی است؛ اوج وفاق و همدلی، اوج ایثار و پایبندی است؛ اوج عشق و تعهد است، اما در نگاه فیلسوفان غربی این برداشت کاملاً اشتباه است!.
«رابطه ناب» ساخته و پرداخته جامعهشناس معروف بریتانیایی، آنتونی گیدنز است. او این رابطه را شکل رایج «مودت» انسانی میداند که هر کس فقط به خاطر منافع حاصل از آن وارد این رابطه میشود. در صورتی که هر دو طرف راضی باشند، ادامه مییابد و میتواند هر لحظه کم و بیش به میل هر یک از دو طرف، به آن پایان داد، چراکه رابطه برای اینکه دوام بیاورد، نیاز به «تعهد» دارد و «تعهد» همان چیزی است که باید انسان از آن دوری کند!
بنابراین از نظر وی، «مودت» در روابط دو زوج، ترک «تعهد»، «ناپایداری» است و در رابطهبودن فقط بر اساس «سود و نفع شخصی» است. از نظر ایشان تعهد دو زوج به ویژه تعهدی از نوع «تا زمانی که مرگ ما را از هم جدا سازد»، تعهدی است که شبیه دامی به نظر میرسد که به هر قیمتی باید از آن دوری کرد.
علم انسانشناسی و جامعهشناسی غربی میگوید: آنچه در «روابط» باید باقی بماند، تعامل «سرد» است. «It is cool». بنابراین به تعاملات انسانی نباید اجازه داده شود، گرم شوند و گرم باقی بمانند و «سرد» بودن یعنی ایراد نداشتن و غیر از این، رابطه خطرناک است، چراکه شریک زندگی شما هر لحظه ممکن است از شما کناره بگیرد، یا بدون رضایت شما به محض اینکه بفهمد که شما دیگر در مقام لذت او، از توان خود خالی شدهاید یا فقط به این علت که مرغ همسایه غاز است، برود و به شما پشت کند. شما نمیتوانید نرفتن او را تضمین کنید، بنابراین بهترین رابطه، «رابطه ناب» است که به معنی «ناپایدار»، «انفکاکپذیر»، «تا اطلاع ثانوی» است.
با این نوع نگاه طراحان جامعه غرب، امروز حتی زندگی دو نفره، دو زوج به شکل پارهوقت نیز منقضی شدهاست. اگر زمانی ایده اشتراک به عنوان «زوجهای نیمه مجزا» مطرح بود، امروز جای خود را به «دور هم جمعشدنها»ی پاره وقت comings together دادهاست.
در حالی که «مودت» در نظام فلسفی و دینی اسلام مفهومی دیگری دارد. با شکلگیری روابط بین دو جنس براساس مودت نهادینهشده در سیستم روان، ساختارهای جدید اجتماعی شکل گرفتهاست که با ایجاد الفت رابطه مستقیم دارند. بهوسیله ازدواج به عنوان یک پیمان قوی و ضمانتشده اجتماعی که در قرآن با عنوان «میثاق غلیظ» از آن یاد شدهاست، پیوند «مودت»آمیز و عاشقانه روابط بین همسران را محکم و استوار میکند و رابطه دوسویه دارد. وفاداری در سایه مودت و رحمت حاصل میشود؛ «رحمت» حتی یکجانبه و ایثارگرانه است. طبیعتاً روابط سرد و بیروح جایگزین روابط محبتآمیز بین آنها میشود. «حمیت و وفا» در مردان که به معنای اهتمام داشتن به طرف مقابل است در آیات مختلفی در قرآن تأکید شدهاست. آیات ۴، ۱۹ و ۲۱ سورهالنساء و به عنوان عامل بنیادین در بین صفات اخلاقی ایشان بازنمایی میگردد. عفو و گذشت میان ایشان در آیه ۱۴ سوره مبارکه تغابن قرآن کریم مطرح شدهاست و اندیشه گذشت و چشمپوشی را به صراحت تام برای آنان ارائه میدهد. آموزههای اسلام بر گذشت تأکید دارند، چراکه حاصلش حفظ عطوفتی است که برای زن و مرد از هر چیز شیرینتر است. روابط گرم همسران تأکید و بهرهکشی یکسویه، ظلم و ستم به حقوق طرفین و ناسازگاری رد شدهاست و این رابطه احکام و دستورات روشنی دارد.
نتیجه اینکه تفاوت در غایت دو مکتب است. هدف نهایی در مکاتب مادی و غربی سودانگاری فردگرایی است و در اسلام اصل بر الفت و محبت است. است. خداوند متعال در آیه ۱۰۳ سوره مبارکه آلعمران، بعد از سفارش مسلمانان به وحدت، به نعمت الفت و دوستی در جامعه اشاره میفرماید: «وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِیعًا... فَأَلَّفَ بَیْنَ قُلُوبِکُمْ فَأَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا...».
متأسفانه این نوع دیدگاه و سطح فهم از زندگی که «فقط خودم و منافع خودم مهم هست» به جامعه اسلامی کشور ما نیز رخنه کرده و در حال گسترش است. ارائه الگوهای ویرانگر در جهت «حساسیتزدایی» از مسائل اعتقادی، دینی و آرمانی مردم و تشویق و ترغیب به بیحجابی و برهنگی، روابط نامشروع (ازدواج سفید)، همجنسبازی همگی از این دیدگاه منبعث شدهاست. ارائه الگوهای اجتماعی که فرزندان ما را به نابودی اخلاقی میکشاند و در همان فضای متعفنی که غرب در آن دارد، دست و پا میزند، خفه خواهد کرد. نتیجه آن میشود رشد بیماران جنسی، متلاشیشدن خانوادهها، افزایش آمار طلاق، خیانت در روابط، نابود شدن نظام تربیتی فرزندان این مرز و بوم. در همین اواخر طبق آخرین گزارش در بریتانیا بیش از ۲۰هزار حادثه آزار جنسی شامل تجاوز، تعرض، آزار و اذیت، جنسیگرایی فقط از طرف بیماران برای کارکنان بیمارستان ظرف مدت پنج سال تا سال ۲۰۲۲ گزارش شدهاست و کارکنان وادار شدند دوربینهای همراه روی لباس خود نصب کنند. آمارها نشان میدهد در امریکا و انگلیس هر ۲۰ ثانیه تجاوز به یک کودک و هر ۲ ثانیه تجاوز به یک زن انجام میشود. این نتیجه آزادی بیقید و بندی است که گریبان غرب را گرفتهاست. در حقیقت بیحجابی و بیعفتی مساوی است با حساسیتزدایی از اعتقادات انسانی و دینی که نتیجه آن میشود تجاوز روزانه، خیانت روزانه، طلاق و قتلهای خانگی روزانه و...
دکترای مطالعات زنان