مرکز روابط عممی وزارت اقتصاد و دارایی در پاسخ به گزارش مورخ ۱۴۰۱/۱۰/۲۸ روزنامه «جمهوری اسلامی» با عنوان «عرضه خودرو در بورس هم کارساز نشد» و همچنین روزنامه «اعتماد» با عنوان «آن روی دیگر سکه و خودرو در بورس»، توضیح داد: مدتهاست که قیمت گذاری دستوری به آفت بزرگی در اقتصاد کشور تبدیل شده است و بخش تولید را تحت تاثیر قرار داده و هم با متضرر کردن این بخش و هم مصرف کننده موجب افزایش رانت و کسب سودهای بادآورده برای اندک افراد و بخش دلالی شده است.
بر این اساس دولت سعی کرد با اصلاح رویههای غلط گذشته هم بتواند از تولید حمایت کند، هم مصرف کننده متضرر نشود و هم دلالان نتوانند همانند گذشته جولان دهند. عرضه کالا در بورس برای گذر از قیمتگذاری دستوری و کشف قیمت در یک محیط شفاف اصلاح رویههای غلط بود که انجام شد که از نتایج مثبت آن میتوان به عرضه سیمان اشاره کرد که موجب قطع دست دلالان شد و هم دیگر خبری از تلاطمات قیمتی که در گذشته در بازار رخ میداد، نیست و تولیدکنندگان که از قیمت گذاری دستوری گلهمند بودند برطرف شد.
فعالان صنعت خودرو نیز همواره از قیمتگذاری در این بخش گلایهمند بودند و زیان انباشته در این بخش را محصول قیمت گذاری دستوری عنوان میکردند. علاوه بر این تبدیل خودرو به کالای سرمایهای موجب شد تا دلالان در این بازار جولان داده و با قیمتسازی بیش از گذشته به التهابات این بازار دامن بزنند.
بر این اساس برای کوتاه کردن دست دلالان، عرضه خودرو در بورس در دستور کار قرار گرفت، این اقدام که در ابتدا با عرضه خودروهای کم تیراژ آغاز شد با بازخورد مثبتی که به وجود آورد موجب شد تنوع عرضه خودروها افزایش یابد.
اختلاف قیمت ۲۰۰ میلیونی برخی خودروها در بورس و بازار خود موید تاثیرگذاری عرضهها در بورس است. بررسی روند معاملات خودرو در بورس کالا از ابتدای عرضه یعنی ۲۸ اردیبهشت ماه تا ۱۸ دی ماه نشان میدهد در نتیجه فروش ۳۴ هزار و ۸۱۶ خودرو در بورس کالا، ۱۰ هزار و ۴۱۰ میلیارد تومان سود از جیب دلالان به خودروساز و خریدار خودرو منتقل شده است.
در این میان پنجهزار و ۹۹۰ میلیارد تومان منفعت تولیدکنندگان، چهار هزار و ۴۲۰ میلیارد تومان منفعت خریداران خودرو و ۵۴۰ میلیارد تومان منفعت دولت از دریافت مالیات ارزش افزوده بود و همگی از مزایای ورود خودرو به بورس کالا بوده است که در مجموع باعث شده تا دست دلالان همانند روش قرعه کشی به رانت ۱۰ هزار میلیارد تومانی نرسد.
این آمارها به خوبی نشان میدهد که تاکنون در یک فضای غیرشفاف چه سود هنگفتی به جیب دلالان سرازیر میشد و طبیعتا از فضای به وجود آمده خرسند نیستند و سعی خواهند کرد با همه قوا موجب عدم کاهش قیمتها در بازار شوند. رشد عرضه خودرو در بورس کالا این امید را به وجود آورده تا با حذف قیمتگذاری دستوری و کشف قیمت در یک روند شفاف واسطه گران از بازار خودرو حذف شوند و دو گروه تولیدکننده و مصرف کننده از آن منفعت ببرند.
از طرفی درباره عرضه ربع سکه در بورس نیز باید اشاره کرد که این اقدام به منظور از بین بردن حباب سکه و تعدیل انتظارات تورمی غیر واقعی انجام شده است. روش کشف قیمت ربع سکه طلا در بورس کالا به صورت ثبت سفارش دفتری و بر مبنای بیشترین حجم تقاضا و قیمت اعلامی توسط خریداران است و در یک فضای شفاف تعیین میشود. عرضه ربع سکه به اذعان کارشناسان موجب کاهش حباب در بازار شده و برخی اظهارنظرها در این باره به دور از انصاف است.
