سرویس جامعه جوان آنلاین: محمد حسن جلالی مدیر کل هماهنگی و نظارت آرد و نان بازرگانی دولتی در برنامه گفتگوی ویژه خبری به سوالات زیر در خصوص ضوابط و دستورالعمل مقابله با قاچاق کالا پاسخ داد.
آیا ضوابط قاچاق کالا تدوین شده است؟
جلالی: متولی ایجاد سامانههای برخط خرید، فروش و حمل گندم و آرد شرکت بازرگانی دولتی است. باید زمینه نظارت فراهم شود. طی جلسات کارشناسی با دوستان ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز یکسری سوالات مطرح شد و ما متوجه شدیم که در سامانههای ما امکان نظارت و برخورد با عوامل قاچاق وجود ندارد.
به گفته مدیر کل هماهنگی و نظارت آرد و نان بازرگانی دولتی دستورالعمل و ضوابط آماده و برای ستاد مقابله با قاچاق کالا ارسال شده است، اما مدیرکل دفتر ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز میگوید هنوز ضوابط به دست ما نرسیده است. جلالی در پاسخ به این مطلب گفت: ممکن است این ضوابط در حال ارسال به ستاد مقابله با قاچاق کالا باشد. این ضوابط در کارتابل معاون وزیر جهاد قرار دارد و این دستورالعمل محرمانه است.
پرهام فر مدیرکل دفتر ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز در ادامه برنامه به سوالات زیر پاسخ داد.
آیا ضوابطی برای ساماندهی شبکه توزیع کالا در کشور داریم؟
پرهام فر: ما تلاش میکنیم کالا به صورت قانونی وارد کشور شود، در مورد قاچاق خروجی، کالا از درون کشور خارج میشود. قانون به صورت خاص ضوابطی را پیش بینی کرده است. دولت این اختیار را دارد که ضوابط ساماندهی شبکه توزیع کالا را در کشور تدوین کند. این ضوابط به عنوان ضوابط خرید، فروش، حمل و نگهداری کالا در داخل کشور به رسمیت میشناسیم.
اگر دستگاهی از این ضوابط عدول کرد و دچار انحراف شد باید برخورد شود. هر دستگاهی متولی مدیریت یک کالا است، هر کدام از دستگاهها ضوابط خاص خودشان را دارند. تا الان تجربه ۹ ضابطه را برای کالاهای مختلف داریم.
تخطی از ضوابط به چه معنا است؟
پرهام فر: وقتی ضوابط در ستاد تصویب شد، ضابط و کاشف مسئول مبادی کنترلی خود است.
اگر ضوابط نباشد چه اتفاقی میافتد؟
پرهام فر: اگر ضوابط نباشد عملا ضمانت اجراهایی قانونی برخورد با تخلف از بازدارندگی کافی برخوردار نخواهد بود.
وقتی ضوابط وجود ندارد عملا جابجایی، حمل و نقل و فروش آرد خارج از حیطه و چارچوبی که وزارت جهاد تعیین کرده خواهد بود یا برخورد نمیشود و یا اگر برخورد شود ممکن است تحت عنوان عرضه خارج از شبکه باشد و در تعزیرات مورد رسیدگی قرار بگیرد که مجازاتش کم است و درصدی از ارزش کالا خواهد بود.
ما برای برخورد با قاچاق در نقطه صفر مرزی خلاء قانونی نداریم و نیروی انتظامی در حال برخورد است و کشفیاتی صورت گرفته است. قاچاق آرد و گندم ریسک بالایی دارد. هر کالایی که کشفیات آن افزایش پیدا کند به ما اطلاع داده میشود.
سردار حاجیان سخنگوی ناجا در بخش دیگری از این برنامه به بیان دیدگاههای خود پیرامون موضوع مورد بحث پرداخت.
آیا پلیس به سامانه جامع انبارها دسترسی دارد؟
سردار حاجیان: پلیس دسترسی ناقص و جزئی به سامانه جامع انبارهای کالا دارد و با این وضع نمیتوانیم با قاچاق و احتکار مبارزه کنیم. پلیس به سامانه جامع انبارهای کالا دسترسی در حد ادمین ندارد تا بتوانند نیازها را شناسایی کند.
ایجاد سامانه جامع کنترلی برای شناسایی کالاها از مبدا تا زمان مصرف مورد تاکید است. در سامانه جامع انبارها باید نهادهای نظارتی دسترسی داشته باشند تا تسلسل ایجاد نشود.
اگر پلیس به معنای واقعی به سامانه دسترسی داشته باشد هم میتواند کنترل کند و هم میتواند صحت سنجی کند. پلیس دسترسی کامل به سامانه جامع انبارها ندارد و دسترسی به صورت ناقص است.
چرا ادعا دارید که هنوز دسترسی فراهم نشده است؟
سردار حاجیان: در خصوص استعلام ما دسترسی به ادمین میخواهیم، دسترسی ناقص است. باید به ادمین دسترسی داشته باشیم.
پلیس به عنوان مجری قانون باید هم دسترسی به سامانه بازارگاه وزارت جهاد و هم به سامانه جامع انبارها داشته باشد. این دو مهمترین سامانههای هستند که میتوانیم برای ورود و خروج کالا با رویکرد جلوگیری از قاچاق توجه کنیم.
سید مهدی نیازی معاون طرح و برنامه وزارت صمت به سوالات زیر در خصوص وضعیت قاچاق و دسترسی پلیس و بازرسان وزارت جهاد کشاورزی به سامانه جامع انبارها به منظور مقابله با قاچاق پاسخ داد.
چرا شاهد تشدید بحث قاچاق هستیم؟
نیازی: طبق قانون، وزارت صمت مکلف است که سامانهای را برای جلوگیری از قاچاق راه اندازی کند. دسترسیها با توجه به ملاحظات حوزههای مختلف به صورت رویهای تعریف شده است لذا دستورالعمل آن به مراجع نظارتی ابلاغ شده و نوع دسترسیها کاملا مشخص است.
از سال ۹۹ پیگیریها بین دستگاههای مربوطه انجام شده بود و منجر به نتیجه شده است، دسترسی استعلام به سامانه جامع انبارها سال گذشته در اختیار ناجا قرار گرفت و ناجا میتواند از اطلاعات سامانه جامع انبارها استفاده کند.
استعلامها کاملا به صورت برخط است. سال گذشته در ماههای آبان و آذر ماه بود که دسترسیها عملیاتی شد، لذا دوستان ناجا میتوانند از اطلاعات استفاده کنند.
سال گذشته اجازه دسترسی به ۲۰۰ ادمین داده شد و اجازه دسترسی به آنهایی که بیش از ۳ ماه وارد سیستم نشده اند را قطع کردیم. سرویسها از نظر وزارت صمت برقرار است، اگر ناجا مشکلی از بابت استعلام دارد باید مکاتبه میکرد. پلیس مکاتبهای مبنیبر درخواست دسترسی به سامانه جامع انبارهای کالا با وزارت صمت نداشته است.
چرا وزارت جهاد هم دسترسی به سامانه جامع انبارها ندارد؟
نیازی: دسترسی به استعلام برای وزارت جهاد فراهم است، دوستان وزارت جهاد دسترسی به اطلاعات کامل سیستم سامانه جامع را میخواهند. برای دسترسی کامل دستورالعملهایی وجود دارد که طبق آن باید عمل شود.
از نظر ما امکان دسترسی به اطلاعات وجود دارد. اگر دستگاهها نیاز به اطلاعات بیشتر دارند باید در مباحث کارشناسی مورد بحث قرار بگیرد و سطح دسترسیها مشخص شود.
اطلاعات، مربوط به اطلاعات اقتصادی کشور است و برای دسترسی به اطلاعات باید از طریق مجاری ذیربط اقدامات لازم انجام شود.
برای اجرای ماموریتها اختلالی در دسترسی به اطلاعات وجود ندارد، تبادل اطلاعات در حال شکلگیری است.