سرویس سبک زندگی جوان آنلاین: تحقیقات نشان میدهد مشاهده یا بازی کردن با محتوای خشونتآمیز میتواند احتمال بروز رفتار پرخاشگرانه در کودک را افزایش دهد، به خصوص اگر سایر عوامل پر خطر مانند زندگی در خانهای پر از تنش هم وجود داشته باشد. چنانچه فرد بهصورت نامتعارف در معرض رسانهها و وسایل ارتباط جمعی که دارای محتوای خشونتآمیز هستند قرار گیرد، ممکن است منتهی به حساسیتزدایی و بیتفاوتی وی نسبت به وقایع و اتفاقات اطرافش شود. انتخاب والدین بابت تماشا یا استفاده از رسانههای مورد علاقهشان نیز میتواند روی بچهها تأثیرگذار باشد.
بدیهی است والدین قادر نخواهند بود از قرار گرفتن خود و فرزندانشان در معرض تمامی رسانهها و وسایل ارتباط جمعی دارای محتوای خشن اجتناب کنند. صنعت سرگرمی همیشه در تلاش بوده و هست تا مخاطبان را با اشکال مختلف و تصویرسازیهای حداکثری که از هر چه قبلاً ارائه شده برتر و جالبتر باشد، جذب خود نماید. به هرحال، والدین در خانه خود، کنترل بیشتری بر آنچه بچهها تماشا میکنند دارند و تحقیقات هم نشان داده است والدینی که تماشای رسانهها توسط خود را با جدیت و هدفمند مدیریت میکنند، فرزندانشان نیز ضمن مصرف کمتر، به تنهایی قادر به انتخاب با کیفیتتری بابت مشاهده رسانهها خواهند شد. پیدا کردن رسانهای عاری از خشونت که فرزندان ما از آن لذت ببرند کار دشواری نیست. ممکن است زمانی برسد که فرزند شما از نظر فکری آماده مواجهه و مدیریت رسانههای دارای محتوای خشونت آمیز هم شود و آن هنگام والدین میتوانند متناسب با سن بچهها آن نوع رسانهها را به آنها معرفی و به عنوان یک خانواده در مورد آن رسانه بحث و گفتگو کنند. خاطرنشان میشود فیلمهایی توسط والدین باید انتخاب شوند که چندان ترسناک نباشند یا گزینههای جایگزین بازیهای خشن را جستوجو کرد. از سوی دیگر با جدیت بهدنبال رسانهای بود که به بچهها کمک کند همدلی و انتقال افکار مثبت را در خود رشد دهند. سالها به والدین گوشزد میشد خشونت غیر واقعی موجود در فیلمها، نمایشهای تلویزیونی و بازیهای ویدئویی میتواند بر کودکان در زندگی واقعیشان اثر سوء بگذارد. روزنامه «نیویورک تایمز» در یکی از شمارههای خود گزارشی از روند افزایشی خرید اسباببازیهای فانتزی خشونتآمیز و تفنگهای اسباببازی در شب ۱۱ سپتامبر نوشته بود: مبنی بر اینکه بسیاری از والدینی که قبلاً اجازه نمیدادند فرزندشان با سربازان عروسکی با آن ظاهر خشنشان و اسلحه بازی کنند، بهناچار تسلیم خواسته فرزندان خود برای بازی با چنین اسباببازیهایی شدند. کودکان قهرمانان خود را با دقتی بیش از آنچه عموماً تصور میکنیم، انتخاب میکنند. از «پوکمون» گرفته تا سایر ابرقهرمانان فیلمها، شخصیتهای نمادین کارتونی و خوانندگان معروف. این نمادهای جذاب در صنعت پویانمایی و فیلم با تنوع گوناگون و رنگارنگ خود همچون فلوتزنی جادویی- اشاره به داستان فلوت زن جادویی- کودکان و نوجوانان ما را بهطور گستردهای هیپنوتیزم و طلسم میکنند، بنابر این دیگر صرفاً عناصر تبلیغاتی و تجاری محسوب نمیشوند.
گروههای برجسته پزشکی بیشماری معتقدند خشونت در رسانهها به کودکان آسیب میرسانند. این گروهها بر این باورند که خشونت رسانهای منجر به عوارض زیر میشود:
* افزایش رفتارهای ضد اجتماعی و پرخاشگرانه در کودکان.
*کاهش احتمالی حساسیت کودکان نسبت به خشونت و کسانی که از خشونت رنج میبرند.
*ممکن است به کودکان القا شود دنیا را بهصورت صفر و یک، خشن یا حد وسط آن تصور کنند و از اینکه روزی قربانی خشونت شوند دچار ترس بیشتری گردند.
*کودکان تدریجاً تمایل به دیدن خشونت بیشتر در سرگرمیهایشان و در زندگی واقعی پیدا میکنند.
*کودکان خشونت را به عنوان یک روش قابل قبول برای حل و فصل منازعات خود و سایرین تلقی میکنند.
همچنین در اجلاس «کنگره بهداشت عمومی» کارشناسان موارد و آمارهایی را در خصوص اثرات و آسیبهای خشونت رسانهای بر کودکان مطرح کردند که بهصورت تیتر وار میآید:
* طبق گفته والدین در پژوهش «رسانه در خانه» کودکان روزانه حدود ۵ تا ۶ ساعت از وقت خود را صرف رسانهها میکنند.
* تا زمانی که یک کودک به سن ۱۸ سالگی برسد و با احتساب زمان مشاهده متوسط، شاهد ۲۰۰ هزار مورد خشونت در اخبار، فیلم، کارتون و بازیهای الکترونیکی در کشورهای اروپایی و امریکایی خواهد بود.
* ۶۱ درصد برنامههای تلویزیونی (اروپایی و امریکایی) حاوی صحنه خشونتآمیز هستند.
* ۴۳ درصد صحنههای خشونتآمیز توأم با طنز و شوخی است.
* در ۴۴ درصد موارد عاملان خشونت به عنوان شخصیتی جذاب به تصویر کشیده شدهاند.
* نزدیک به ۷۵ درصد از صحنههای خشونتآمیز مجازات فوری عامل خشونت نشان داده نشده است.
* از دهه ۵۰ تاکنون، بیش از هزار پژوهش و تحقیق درباره اثرات خشونت در تلویزیون و فیلمها انجام شد. در اکثر این مطالعات نتیجه گرفته شده است: «کودکانی که بخش قابل توجهی از خشونتهای تلویزیونی و فیلمها را تماشا میکنند، قریب به یقین رفتار و نگرشی پرخاشگرانه از خود نشان میدهند و خشونت را ارزش میپندارند.»
* کودکان در هر سنی از محیط خود اثر میپذیرند، اما کودکان خردسال نسبت به تأثیرات خشونت رسانهای بسیار آسیبپذیرتر هستند. کودکان خردسال:
۱- به راحتی تأثیرپذیرند.
۲- بهسختی میتوانند بین خیالپردازی و واقعیت تمییز قائل شوند.
۳- به آسانی نمیتوانند انگیزههای خشونت را تشخیص دهند.
۴- با مشاهده و تقلید از محیط و اطرافیان یاد میگیرند.
*کودکانی که شاهد خشونت در رسانهها هستند نسبت به آن دسته که رسانههای خشونتآمیز را ندیدند، احتمال بیشتری دارد تا از خود رفتارهای خشونتآمیز و پرخاشگرانه در آینده نشان دهند.
* پژوهشها نشان میدهد وقتی کودکان و نوجوانان بازیهای ویدئویی خشونتآمیز را بازی میکنند، رفتار پرخاشگرانه در آنها افزایش پیدا میکند.
* ۶۰ تا ۹۰ درصد از محبوبترین بازیهای ویدئویی دارای تِمهای خشونتآمیزی هستند.
* ۵۹ درصد دختران کلاس چهارم و ۷۳ درصد پسران کلاس چهارم اظهار داشتند اکثر بازیهای ویدئویی مورد علاقه آنها دارای محتوای خشونتآمیز است.
* خشونت (قتل نفس، خودکشی و آسیبهای روحی) یکی از دلایل اصلی مرگ و میر کودکان، نوجوانان و جوانان در امریکا شناخته شده است که حتی بیشتر از بیماریها، سرطان یا اختلالات مادرزادی قربانی میگیرد.
