آمارها نشان ميدهد، استان سيستان و بلوچستان پس از هرمزگان رتبه دوم قاچاق
سوخت در كشور را به خود اختصاص داده است.
معاون پيشگيري از وقوع جرم دادگستري سيستان و بلوچستان در اين خصوص ميگويد: «روزانه
6 ميليون ليتر سوخت از استان قاچاق ميشود، اين در حالي است كه سهميه سوخت روزانه
اين استان 5/2 ميليون ليتر است.»
محمدعلي حميديان ميافزايد: «90 درصد سوخت قاچاق در استان متعلق به گازوئيل
بوده و مابقي را ساير سوختهاي ديگر تشكيل ميدهند.»
اين در حالي است كه سه برابري ميزان قاچاق روزانه سوخت از مرزهاي استان از
حالت آسيبي خارج و به يك مسئله اجتماعي مبدل شده كه روزانه ميلياردها تومان از
منابع و ثروت ملي نصيب عدهاي سودجو و فرصتطلب كرده است.
تأثير بيكاري ورونق قاچاق سوخت
به گفته كارشناسان بيكاري و اختلاف قيمت سوخت در ايران نسبت به كشورهاي همسايه
از جمله عواملي است كه به رونق اين معضل اقتصادي كمك كرده است.
مدير كل تعزيرات حكومتي سيستان و بلوچستان در اين خصوص به «جوان» ميگويد: «بيكاري
جوانان در كنار تفاوت قيمت داخلي و خارجي سوخت، از جمله عواملي است كه موجب رونق
قاچاق انواع سوخت در استان شده است.»
سيد مرتضي مدني فدكي ميافزايد: «درحالي كه قيمت انواع سوخت در كشور نسبت به
همسايه شرقي سه برابر ارزانتر است لذا اين موضوع جوانان و افراد بيكار را ترغيب
به قاچاق سوخت ميكند.»
وي ادامه ميدهد: «ايجاد اشتغال و فرهنگسازي در اين زمينه ميتواند نقش مهمي
در كاهش قاچاق سوخت در استان داشته باشد.»
اين مقام قضايي پيشنهاد ميكند، براي حل اين مشكل بايد فروش سوخت از طريق
بازارچههاي مرزي به صورت قانوني توسط تعاوني مرز نشينان يا كميسيون مبارزه با ارز
و قاچاق كالا يا افراد مباشري كه تعيين ميشوند انجام بگيرد تا جلوي سوءاستفاده
برخي افراد گرفته شود.
نقش قاچاقچيان سوخت در تصادفات مرگبار
سرعت زياد براي رساندن سريع سوخت بيشتر قاچاق در كنار فرار سريع از دست مأموران
از جمله مواردي است كه موجب شده تا تانكرها و وانتها حوادث مرگباري را در جادههاي
استان رقم بزنند.
بر اساس آمار پزشكي قانوني از ابتداي سال تاكنون بيش از 474 نفر در تصادفات
جادهاي كشته شدهاند كه به گفته رئيس پليس راه استان سيستان و بلوچستان عامل اكثر
اين سوانح مرگبار جادهاي قاچاقچيان سوخت و انسان بودهاند.
جابر احمد زهي يكي از رانندگان عبوري كه در جاده ايرانشهر تردد ميكند در اين
خصوص ميگويد: «برخي از جادههاي استان به جولانگاهي براي قاچاقچيان سوخت و انسان
تبديل شده است كه براي فرار از چنگال قانون با سرعت سرسامآوري رانندگي ميكنند و
همواره نيز عامل بروز حوادث ناگواري ميشوند.»
وي ميافزايد: «خودروهاي حامل مواد سوختي قاچاق كه بسياري از آنها پلاك ندارند
يا پلاكهايشان را با گِل و رنگ مخدوش ميكنند و رانندگان آنها نيز تخصص لازم در
سرعت را ندارند، معمولاً واژگون ميشوند يا با خودروهايي كه از طرف مقابل در حركت
هستند برخورد ميكنند.»
وي ادامه ميدهد: «اين قبيل خودروها پس از حادثه دچار آتشسوزي ميشوند كه
راننده و سرنشين اين خودروها يا خودروهاي مقابل با بدترين شكل ممكن در آتش ميسوزند
و جان ميسپارند.»
بررسيها نشان ميدهد، حوادث رانندگي در استان سيستان و بلوچستان 20 درصد كشتههاي
جادههاي اين منطقه را تشكيل ميدهد.
فرمانده انتظامي استان سيستان و بلوچستان درگفتوگو با «جوان» در اين خصوص ميگويد:
«اختلاف سه برابري قيمت سوخت در داخل كشور، نسبت به پاكستان و افغانستان سبب شده
تا قاچاق انواع اين فرآورده از رونق بسياري در استان استان برخوردار باشد.»
سردار حسين رحيمي ميافزايد: «اين موضوع سبب شده تا تنها در10 ماه امسال بالغ
بر 7ميليون ليتر سوخت قاچاق توسط مأموران پليس از قاچاقچيان كشف و ضبط شود.»
وي ادامه ميدهد: «قاچاقچيان سوخت براي درآمد بيشتر و بعضاً فرار از چنگال
قانون با سرعت بسيار بالا در مسير منتهي به محل فروش سوخت در تردد هستند كه اين
موضوع موجب شده تا آنها در بيشتر موارد در مواجهه شدن با برخي موانع نتوانند
خودروهاي خود را كنترل كرده و منجر به بروز حوداث مرگبار شوند.»
اين در حالي است كه جاسازي سوخت در داخل تيوپهاي بزرگ كه از ظرفيت بالايي
برخوردار و به مشك معروف هستند در سوانح مختلف آسيب ديده و باعث انفجار وآتش سوزي
ميشوند.
به گفته اين فرمانده ارشد پليس استان سيستان و بلوچستان، براساس آمار پزشكي
قانوني از ابتداي سال تاكنون بيش از 474 نفر بر اثر تصادفات جادهاي ناشي از قاچاق
سوخت جان خود را از دست دادهاند.
سردار رحيمي با اشاره به اقدامات پليس براي جلوگيري از قاچاق سوخت ميگويد: «در
استان با دو گروه مواجهيم؛ گروهي كه تنها به خاطر ارتزاق با وانت بارقاچاق ميكنند
و گروهي كه باندي هستند و با تانكرهاي بزرگ اقدام به اين كار ميكنند.»
وي با اشاره به برخورد پليس در اين زمينه ميافزايد: «تاكنون بالغ بر 300 تانكر
در اين زمينه توقيف شدهاند و برخورد با قاچاقچيان همچنان ادامه دارد.»
فرمانده پليس استان سيستان و بلوچستان ادامه ميدهد: «براي كاهش حوادث به مأموران
دستورداديم تا از هرگونه تيراندازي و تعقيب قاچاقچيان خودداري كرده و زماني كه
متوقف هستند اقدام به بازداشت آنها كنند.»
