تشديد درگيري‌ها ميان مخالفان حكومت در شمال سوريه

آستانه جبهه معارضان را شكافت

اگر نشست آستانه دستاوردي هيچ نداشته باشد، حداقل باعث افزايش شكاف ميان گروه‌هاي تروريستي و حاميان خارجي آنها شده است.

به گزارش «جوان»، درگيري‌هاي گروه‌هاي مسلح در شمال سوريه همزمان با پايان نشست آستانه به صورت قابل توجهي افزايش يافته است. گزارش‌هاي منتشر شده نه تنها حاكي از روحيه پايين گروه‌هاي تروريستي در سوريه است بلكه تنش‌هاي داخلي در اين گروه‌ها افزايش پيدا كرده و به جان هم افتاده‌اند. چند روزي است كه شبه‌نظاميان «جبهه النصره» (جبهه الفتح‌الشام) با متحدان خود «احرارالشام» درگير شده‌اند. اين دو گروه در حالي به جان هم افتاده‌اند كه حدود دو سال قبل ائتلافي به نام «جيش الفتح» درست كردند و توانستند بعضي مناطق شمالي از جمله استان ادلب را به كنترل خود درآورند. بر اساس توافق‌هاي آستانه، جبهه النصره (شاخه سوري القاعده) جز توافق آتش‌بس نيست و گروه‌هاي مسلح تحت حمايت تركيه بايد خود را از اين گروه جدا كنند، همين مسئله باعث شده رهبران اين گروه حملات پيش‌دستانه‌اي عليه متحدان خود آغاز كنند. روزنامه الشرق‌الاوسط به نقل از برخي منابع سوري گزارش داد در توافق آستانه يك بند محرمانه‌ وجود دارد كه بر اساس آن دولت سوريه و همپيمانانش از يك سو و معارضان مسلح نيز از سوي ديگر داعش و جبهه‌النصره را هدف قرار خواهند داد و در مواضع نفوذ خود آتش‌بس را تثبيت مي‌كنند. در همين راستا، رسانه‌هاي نزديك به مخالفان گزارش دادند كه النصره به حضور يك گروه متحد سابق خود با عنوان «جيش المجاهدين» در ريف شمالي لاذقيه پايان داد. بر اساس اين گزارش‌ها، عناصر النصره مقرهاي جيش‌المجاهدين را در «جبل الاكراد و جبل التركمان» محاصره، «يحيي بريمو» رئيس اين گروه در مناطق ساحلي را بازداشت و سلاح عناصر آن را مصادره كردند. «رامي عبدالرحمن» رئيس گروه موسوم به «ديده‌بان حقوق بشر سوريه» كه دفتر آن در لندن قرار دارد، با اشاره به تداوم درگيري فتح‌الشام به ساير گروه‌هاي تروريستي در استان ادلب و غرب حلب، اعلام كرد كه در جريان اين درگيري‌ها دست‌كم پنج غيرنظامي از يك خانواده كشته شدند.  ناظران معتقدند دليل تشديد اختلافات گروه‌هاي تروريستي به نشست آستانه برمي‌گردد. «عبد‌الرحمن الحاج» كارشناس مسائل منطقه به فارس گفت كه جبهه النصره پيش از اين از حمايت گروه‌هاي تروريستي برخوردار بود، ولي اكنون كه وجود خود را در خطر مي‌بيند، به درگيري با اين گروه‌ها روي آورده است. اين كارشناس همچنين تأكيد كرد كه جفش دو گزينه پيش روي خود دارد: نخست، كاهش نفوذ خود به سود معارضان دوم، عزيمت به سوي مناطق جغرافيايي صعب‌العبور مانند كوهستان‌هاي لاذقيه يا كوهستان قلمون (در نزديكي دمشق.)

گفت‌وگوهاي آستانه درباره حل بحران سوريه روز دوشنبه و سه‌شنبه هفته جاري در شهر آستانه پايتخت قزاقستان برگزار شد كه در نهايت به بيانيه‌اي انجاميد كه مكانيسمي براي نظارت بر آتش‌بس سوريه توسط ايران، روسيه و تركيه ارائه مي‌كند. ديپلمات‌هاي سه كشور برگزار‌كننده اصلي با احتياط درباره نتايج اين نشست حرف مي‌زنند. «ديميتري پسكوف» سخنگوي كاخ كرملين تأكيد كرد: «قطعاً اين يك موفقيت است. بدون شك، حمايت قابل توجه از روند مذاكرات ژنو تضمين شد، ضمن اينكه چارچوب مذاكرات ژنو به عنوان چارچوب اصلي روند صلح در سوريه باقي خواهد ماند.» بنا به گفته وي، زمان تعيين خواهد كرد كه آيا روند مذاكرات آستانه مثبت بوده‌ است يا خير.
 
جنگ لفظي حاميان خارجي
علاوه بر جنگ دروني گروه‌هاي مسلح به نظر مي‌رسد نشست آستانه تأثير خود بر روابط كشورهاي حامي مخالفان نيز گذاشته است. عادل بن سراج مرداد، سفير عربستان در آنكارا در مصاحبه با شبكه خبري بي‌بي‌سي گفت: «رجب طيب اردوغان، رئيس‌جمهور تركيه همواره شعار بركناري بشار اسد، رئيس‌جمهور سوريه را به عنوان تنها راهكار حل بحران در اين كشور سر مي‌داد اما مقامات تركيه و در رأس آن اردوغان طي دوره اخير اين شعار را كنار گذاشته‌اند؛ شعاري كه روزي خط قرمز تركيه در موضعش درباره بحران سوريه بود.» هر چند سفارت عربستان در آنكارا روز سه‌شنبه بيانيه‌اي را صادر و اظهارات منسوب به عادل مرداد را تكذيب كرد، اما ناظران پيش از اين احتمال شكاف در حاميان خارجي گروه‌هاي تروريستي را پيش بيني كرده بودند. ارون لوند كارشناس مسائل سوريه در مؤسسه كارنگي چند روز مانده به نشست آستانه نوشت: «هدف پوتين در سوريه در اين لحظه خيلي ساده است. به همراه ايران، او مي‌خواهد اسد را از طريق نظامي تقويت كند، همزمان دولت‌هاي طرفدار مخالفان را خسته و دچار اختلاف بكند... كشاندن هر چه بيشتر تركيه به فرايند سازش روش عالي براي رسيدن به اين اهداف است نه به خاطر اينكه كمك مي‌كند آنكارا از ستيزه عليه اسد فاصله بگيرد بلكه همچنين به خاطر اينكه مي‌تواند محاسبات دولت‌هاي مخالف اسد را تغيير دهد و بي‌اعتمادي را در ميان مخالفان ايجاد كند.»
 
درمان مجروحان سوري توسط اسرائيل
خبرگزاري رويترز به نقل از منابع اسرائيلي نوشت كه معارضان سوري از ارتش رژيم صهيونيستي درخواست كمك‌هاي درماني دارند و تل‌آويو هم صدها نفر از آنها را درمان كرده است. به گزارش فارس، در حالي كه پيشتر گزارشات متعددي مبني بر درمان معارضان و تروريست‌هاي سوري توسط رژيم صهيونيستي در فلسطين اشغالي منتشر شده بود، اكنون خبرگزاري «رويترز» در مطلبي مفصل به شرح وقايع ميداني كه اتفاق مي‌افتد پرداخته و نوشت، خود معارضان نيز از صهيونيست‌ها درخواست كمك دارند. اين گزارش اينگونه شروع مي‌شود: «هر شب اتفاق مي‌افتد. بعد از تاريك شدن هوا، «معارضان» سوري مجروح به مكان‌هاي مشخصي در مرز اسرائيل-سوريه در بلندي‌هاي جولان مي‌آيند تا از ارتش يك دشمن كمك بگيرند. سربازان اسرائيلي كه مشغول ديده‌باني يا گشت‌زني هستند آنها را كه پشت فنس‌ها منتظرند، ديده و به محلي مي‌برند كه پزشكان به زودي به آنجا خواهند رسيد.» رويترز به نقل از مقامات ارتش رژيم صهيونيستي در بلندي‌هاي جولان مي‌نويسد: اسرائيل مهاجران و آوارگاني كه از بحران شش ساله سوريه مي‌گريزند را نمي‌پذيرد اما به بيش از2هزار و  600 معارض سوري خدمات درماني ارائه كرده است. اين اولين بار نيست كه گزارش‌هايي از همكاري تروريست‌ها با رژيم صهيونيستي در جنوب سوريه ارائه مي‌شود. بر اساس يك گزارش سازمان ملل كه به دوره مارس تا مي‌‌۲۰۱۴ اختصاص دارد، نيروهاي سازمان ملل مستقر در مرزهاي سوريه و سرزمين‌هاي اشغالي، ارتباط بين شورشيان سوري و ارتش اسرائيل را در اطراف خط آتش‌بس در مرز جولان به ويژه در دوره نبردهاي سنگين بين ارتش سوريه و شورشيان ردگيري كرده‌اند.