از آن روزهاي پاييز 76 كه كل ايران تحت تأثير برگزاري اجلاس سران كشورهاي اسلامي به ميزباني تهران بود، 19 سال ميگذرد؛ 19 سالي كه جمهوري اسلامي ايران به وحدت در جهان اسلام پايبند بود، به همكاري با كشورهاي اسلامي پايبند بود، به كمك به كشورهاي اسلامي، به عدم تهديد امنيت و منافع آنان و در كل به برادري در جهان اسلام پايبند بود و هست. اما سازمان همكاري كشورهاي اسلامي نرم نرمك تغيير مسيرهايي داده كه حالا شايد ادعاي گزافي نباشد اگر بگوييم عملاً اين سازمان هويت خود را از دست داده و به جايي رسيده كه عملكرد امروز سازمان و اعضايش، اهداف اوليه تأسيس آن را نقض ميكند.
مهر تأييد بر جنگافروزيهاي عربستان
اجلاس استانبول در حالي تشكيل شد كه يك سال از حمله عربستان سعودي به يمن ميگذشت. دخالتها و جنگافروزيهاي سعودي در يمن، بحرين و سوريه بر كسي پوشيده نيست، با اين همه بيانيه پاياني اجلاس از ائتلاف ضدتروريسم به رهبري عربستان حمايت ميكند! با اين وجود چندان بيراه نخواهد بود كه مردم دنيا، مسلمانان را حامي تروريسم قلمداد كنند، وقتي سازمان همكاري كشورهاي اسلامي اينگونه تمام قد از تروريسم دولتي سعودي دفاع ميكند. در يك سال گذشته و طي حملات عربستان به مردم يمن، چند كشته و زخمي بر جاي مانده است؟ چه ميزان زيرساختها و شهرهاي يمن نابود شده و عربستان تا چه حد مانع كمكرساني به مردم يمن شده است؟ هيچكدام اين موارد انگيزهاي در اغلب كشورهاي اسلامي براي محكوميت يا حتي تذكر و ابراز نگراني اندكي نسبت به تجاوز عربستان به يمن ايجاد نميكند و حتي بيانيه پاياني اجلاس ضمن حمايت از ائتلاف نظامي اسلامي عربستان براي مبارزه با تروريسم، از كشورهاي عضو اين سازمان خواستند به آن بپيوندند!
آيا ميتوان از اصليترين حامي مالي و معنوي تروريستهاي تكفيري منطقه با عنوان جعلي و البته مضحك رهبر ائتلاف ضدتروريسم حمايت كرد و بعد مدعي هويت اسلامي براي سازمان شد؟ اگر تكفيريها را اسلام جاهلي و در معنايي ديگر اسلام بدلي ميدانيم كه غرب تلاش ميكند آن را اسلام واقعي معرفي كند تا بهانه اسلامهراسي را داشته باشد، لاجرم وقتي همان تفكر بدلي بر سازمان همكاري كشورهاي اسلامي غلبه ميكند، يعني بايد فكري اساسي براي سازمان كرد. چنين سازماني نميتواند معرف اسلام باشد و تعارفات ديپلماتيك و حتي اعتقاد به وحدت هم تغييري در اين واقعيت نميدهد. در واقع سازمان همكاري كشورهاي اسلامي در همان مسيري ميرود كه مدنظر امريكا و رفقاي غربياش است.
تقابل اجلاس با محور مقاومت در برابر رژيم صهيونيستي
از ديگر موارد قابل بحث و تأمل در اجلاس اخير سازمان همكاري، تقابل رسمي با حزبالله لبنان است. گرچه قبلتر برخي پادشاهان كشورهاي اسلامي راه خيانتهاي پشت پرده به مقاومت مردم لبنان را پيمودند، اما اين تقابل در اجلاس اخير رسماً وارد سند رسمي اجلاس به عنوان بيانيه پاياني شد و آنچه اقدامات تروريستي حزبالله لبنان ناميده ميشد، مورد محكوميت قرار گرفت. حزبالله لبنان اصليترين و البته موفقترين گروه مردمي ايستاده مقابل صهيونيستهاست و سازمان همكاري كشورهاي اسلامي كه عملاً اصليترين دليل تشكيلش تقابل با اشغالگري صهيونيستي بود، حال به جايي رسيده كه پيروزمندانهترين خط مقاومت مقابل صهيونيستها را نه تنها تحت حمايت قرار نميدهد بلكه محكوم ميكند. اين سازمان البته از تقابل با ايران هم فروگذار نميكند و با لابيهاي مالي سعودي، ميكوشد ايران را تهديدي براي كشورهاي عربي قلمداد كند و از ايران بخواهد حسن همجواري نشان دهد. طنز تلخي است كه جنگندههاي عربستان بر سر مردم يمن آتش ميريزند و تانكهايش رودرروي مردم بحرين ايستاده و دلارهاي نفتياش به تروريستهاي داعش جان ميبخشد و... در نهايت هم، اين ايران است كه در بيانيه پاياني اجلاس به او تأكيد ميشود كه روابط ميان ايران و كشورهاي اسلامي بايد بر پايه حسن همجواري و عدم مداخله در امور داخلي يكديگر، احترام به حاكميت و استقلال و تماميت ارضي كشورها و حل اختلافات از طريق روشهاي مسالمتآميز و ممانعت از استفاده از زور يا تهديد به آن باشد!
تغيير هويت سازمان همكاري اسلامي
در اين اجلاس از ظلمي كه تركيه و تكفيريها بر كردهاي مسلمان روا ميدارند، صحبتي نميشود، از چند هزار كشته آخرين مراسم حج و قصور و بيمبالاتي دولت عربستان در آن صحبتي نميشود، در اين اجلاس عليه تروريستهاي مسلمان اروپايي موضعي گرفته نميشود و... اين ليست ادامه دارد. آيا همه اينها نشاندهنده اين نيست كه سازمان همكاري كشورهاي اسلامي تبديل به پوستهاي شده است كه از درون خالي از هويت اسلامي است؟ سازمان همكاري اسلامي كه بر مبناي رسيدن به اتحاد روزافزون شكل گرفته، حال خود دليل تفرقه ميان كشورهاي اسلامي است و عليه كشورهاي عضو بيانيه صادر ميكند. عربستان سعودي در رأس تصميمگيريهاي سازمان قرار گرفته و عملاً اختيار سازمان همكاري كشورهاي اسلامي به دست پادشاهاني افتاده كه كسب منافع و ارضاي مطامع شخصي و رضايت شركاي غربيشان، به مراتب اولويت بيشتري برايشان دارد تا همكاري كشورهاي اسلامي. بيانيه ضدايراني هم از همين مسير به تصويب ميرسد.
رويكرد ايران قرار است بيتغيير بماند؟
با اين همه و بهرغم همه اين تغيير مسيرها، به نظر ميرسد ايران تصميمي براي تغيير موضع و رويكرد خود در قبال اين سازمان ندارد و همچون گذشته، ميخواهد عضو محجوب و نجيبي باقي بماند كه جز دست دوستي به سوي برادران مسلمان خود دراز نخواهد كرد. اين البته موضعي قابل درك و قابل دفاع است اما آيا اين حجب و نجابت وقتي به سكوت در اجلاس رسمي و عدم موضعگيري صريح برابر اشتباهات فاحش كشورهاي مسلمان ميانجامد، راه را بر تغيير هويت سازمان همكاري كشورهاي اسلامي هموار نميكند؟ به نظر ميرسد ايران صرفاً نبايد منادي وحدت باشد بلكه با ايفاي نقش فعال و موضعگيريهاي شفاف در قبال كارشكنيها و تجاوزات سعودي و شركايش، منزويكننده برهم زنندگان وحدت باشد، البته ايران نه قدر عربستان پول دارد و نه روحيه باجدهي كه خرج خريدن مواضع كشورهاي اسلامي كند، اما سرگرم شدن ديپلماسي ايران به غرب و غفلت از جهان اسلام و انفعال برابر عربستان و بياعتنايي به بدلي شدن هويت اسلامي سازمان، حتماً تسهيلكننده مسير عربستان براي رسيدن به هدف رهبري جهان اسلام و منزوي كردن ايران خواهد بود.
