نقش بيبديل رهبر، سردمدار، فرمانده يا هر عنوان ديگري كه براي كسي كه خط مشي و مسير افرادش را تعيين ميكند از ديرباز مورد توجه بوده است. با نگاهي به روايات دينيمان ميبينيم كه بيجهت معلمي را شغل انبيا نخواندهاند. حضرت محمد (ص)، پيامبر صلح و دوستي و پس از وي امامان بزرگوار ما شيعيان تمامي تلاششان در جهت آموزش صحيح مردمان زمان خويش و روشن كردن چراغ هدايت براي آيندگان بوده است. پس آموزش و پرورش خوب در گرو وجود معلم خوب است. اما معلم خوب كيست؟
مهديه داودينژاد، پژوهشگر مسائل اجتماعي ميگويد: براي داشتن يك جامعه سالم بايد از كودكي براي آموزش صحيح افراد تلاش كرد، داشتن يك جامعه سالم و اخلاقمدار كه كمترين ميزان بزه و رفتارهاي غيراخلاقي را در بر دارد تنها از راه آموزشهاي صحيح در دوران كودكي افراد به وجود خواهد آمد.
اين آموزش ساده نخواهد بود، بايد افرادي كاردان مسئول اين امر خطير باشند كه خود آموزشهاي صحيح را در اين زمينه ديده باشند، افرادي كه بتوانند سلامت آينده يك جامعه را تضمين كنند. معلماني كه ادامهدهنده راه افرادي باشند كه تمام تلاششان ساختن جامعهاي سالم و بااخلاق بوده است.
وي در ادامه به ويژگيهاي يك معلم مناسب ميپردازد و ميگويد: بيشك يكي از مهمترين و در دسترسترين ملاكهاي تعليم و تربيت، معلم است. اگر فرايند آموزش و پرورش را به كارواني تشبيه كنيم بدون شك معلم سالار اين كاروان است، اگر معلم در وظيفهاش اغفال كند نه تنها اهداف تعليم و تربيت محقق نميشود بلكه آموزش و پرورش ماهيت خود را از دست ميدهد. نخستين صفت يك معلم شايسته، مسلط بودن به رشتهاي است كه درس ميدهد و دانش وآگاهي او رابطهاي مستقيم با موفقيت او دارد، اگر معلمي اين شاخصه را نداشته باشد با چند مشكل روبهرو خواهد شد؛به منظور پوشاندن ضعفهاي كاري خود اصول و قوانين را رعايت نميكند و به عصبانيت، پرخاشگري و ديكتاتوري و در نتيجه آن به جوسازي جهت ايجاد رعب و ترس ميپردازد. شيوه تدريس يا محتواي درسش اشتباه است و همين امر سبب ميشود تا يك سري اطلاعات و معلومات به دور از حقيقت و واقعيت به دانشآموزان انتقال يابد.
به گفته وي براي آموزش صحيح و ارتباط بهتر آن با پژوهش، يك معلم بايد ويژگيهايي داشته باشد كه بتواند اين وظيفه خود را به نحو احسن انجام دهد، خصايصي كه معلم را كمك خواهد كرد تا افراد تحت آموزشش را بهتر با جو آموزش آشنا سازد. برخورداري از سلامت جسمي و رواني، پايبندي به ارزشها و اصول انساني و اجتماعي و برخورداري از استعداد و قواي ذهني را ميتوان از اصليترين ويژگيهاي يك معلم دانست.
معلم ميتواند براي ارزيابي و ابلاغ نتايج يادگيري به بررسي وضعيت پيشرفت تحصيلي دانشآموزان، از ثبت و بررسي فرايند آموزش در دفاتر مربوطه، استفاده از ارزشيابي و منابع اطلاعات چندگانه، ترغيب دانشآموز به خودسنجي با ملاكهاي مقرر و اهتمام به ارزشيابي فرايندي با به كارگيري ابزارهايي چون پوشه كار، چك ليست، آزمون عملكردي و... استفاده كند. همچنين تقويت ميل به مطالعه و كتابخواني در دانشآموز، تحليل فردي و جمعي تأثير تجارب يادگيري و ارزيابي ميزان اثربخشي آموزش و تحليل نتايج نيز از راههاي تعميق آموزشي و ارزيابي آن است.
