علم اقتصاد با همان كه رفقاي انگليسي ما در سفارت نيمهگشاده، به آن Economicsميگويند، شاخهاي از علوم اجتماعي است كه به تحليل توليد، توزيع و مصرف كالاها و خدمات ميپردازد. در دنيا علم خوبي محسوب ميشود. يعني راستش را بخواهيد دنيا روي شاخ آن ميچرخد. مثل اين ميماند كه بگوييد مملكت روي انگشت اقتصاددانها ميچرخد! مثل اينكه بگوييد طيبنيا از همه چيز خبر دارد!
كانون توجه دانش اقتصاد بر اين است كه مانند گشت ارشاد نگاه ميكند ببيند عوامل اقتصادي چگونه رفتار و تعامل ميكنند و اقتصادهاي مختلف چگونه كار ميكنند. كار نميكنند. كاركن لازم دارند يا بايد هلشان داد يا اصلاً جلويشان را گرفت! يعني اگر علمش را داشته باشيد، جيبتان آخر ماه مثل اول ماه است. خودتان هم شبيه ماه چهارده. (البته در ايران هستند افرادي كه علم اقتصاد ندارند و جيبشان پر پول است و ماه كه هيچي! مثل هلو ميمانند! نگوييد كه لابد از من ميپرسيد مسئوليتشان چيست؟ كارشان كجاست؟ خانهشان؟ تابعيت دوگانهشان؟ بچههايشان؟...). اولاد آدم تا با وكيلش حرف نزند، يك كلمه هم نم پس نميدهد!... شايد نتيجه بگيريد كه ما يك قاعدههايي داريم كه استثنا هم دارند. خب! مدير استثنايي هم رويش! ما كه بخيل نيستيم، همه حق حيات دارند. با پولشان هم هي حياط ميخرند...
بر گرديم به سر بحث علمي! (از حرفهاي خاله زنكي، چه كسي تا حالا ستونش را پر كرده كه اولاد آدم بكند؟) بنابراين اولاد آدم به شما بشارت بدهد، اينكه گفته ميشود علم اقتصادي در تمامي ابعاد جامعه كاربرد دارد، يعني از بازرگاني، دارايي، مراقبت بهداشتي گرفته تا موضوعات متنوعي از قبيل جرم و جنايت، آموزش و پرورش، خانواده، حقوق، سياست، نهادهاي اجتماعي، جنگ و...، حرف چرتي است. بدون علم هم ميتوان روي آنها تأثير گذاشت و همه چيز را درهم كرد. (هميشه هم كه ميوه درهمي، ارزانتر از دست چين است!)
ميدانم كه صبرتان لبريز شده و ميگوييد كه اولاد آدم چه زماني گزينهاش را روي ميز ميگذارد تا شما مشعوف شويد، اما بين خودمان بماند، شما تا دلتان بخواهد ميتوانيد مدير بيعلم ببينيد يا به قول برادران افغان، سير كنيد. (سير آنها به معني ديدن است و نه شكمِ پُر را سير كردن!)
ولي چاره چيست. بگذاريد آن ليست معروف را از جيبم در بياورم! اصلاً چرا جيب من؟ اصلاً چرا جيب؟ چرا ليست؟ مگر از جانمان سير شدهايم كه بزنيم به كاهدان. همين مصاحبه دم دستم را بخوانيد، براي اثبات مدعاي اولاد آدم تا هفت پشت و نيمش كافي است!
... خبرنگار پرسيد: بر اساس علم اقتصاد، وقتي رونق توليد و افزايش تيراژ توليد در يك شركت اتفاق بيفتد، هزينه تمام شده توليد كاهش مييابد و قيمتها سرشكن خواهد شد، چطور ميگوييد قيمت خودرو كاهش نخواهد يافت؟ يكه زارع گفت: نمونهاي از اين موضوع را ذكر كنيد.
خبرنگارگفت: اين موضوع در شركتهاي مختلف از جمله ايرانخودرو حاكم بوده است.
مديرعامل ايران خودرو افزود: در ايرانخودرو علم اقتصاد حاكم نبوده است، اگر حاكم بود الان وضعيت اينطور نبود.
خبرنگار گفت: يعني طي يك سال و نيمي كه شما مديرعامل ايران خودرو بودهايد هم علم اقتصاد حاكم نبوده است؟ يكه زارع پاسخ داد: شايد حاكم نبوده باشد!...
آنوقت شما خواننده گرامي ميخواهيد بدانيد چرا خودرو اينقدر گران و كج و كوله است؟ اگر ميخواهيد بدانيد لازم نيست بياييد اينجا و مطلب بخوانيد. بايد برويد و علم اقتصاد بخوانيد! اينجا (اين ستون) مهد كودك كودكان استثنايي است. محل آزمون و خطا. تنهاترين چيز ارزان هم جان آدميزاد است...
اولاد آدم حالا فهميده كه در آينده ميخواهد چهكاره شود! (البته بروز نميدهم تا دست زياد نشود!)
