ماهها است كه از بحران اوكراين ميگذرد و به نظر ميرسيد ديدار دو رئيسجمهور روسيه و اوكراين در مينسك، مركز بلاروس، ميتواند نقطه پاياني براي اين بحران باشد. آنگلا مركل، صدراعظم آلمان، قبل از عزيمت پترو پروشنكو، رئيسجمهور اوكراين، به مينسك وارد كيف شد تا ضمن حمايت از پروشنكو، او را براي آن ديدار ترغيب كند به اين اميد كه نتيجه قابل قبول هر دو طرف به دست بيايد. خبرهاي اوليه حاكي از چنين چيزي بود چون هر دو رئيسجمهور بر مسائل حساسي مثل كنترل بيشتر بر مرزها، تهيه طرح آتشبس و شروع گفتوگوها در مورد انرژي به توافق رسيدند و به اين صورت اميدي براي حل كلي بحران اوكراين ايجاد شد اما زمان اين اميد بسيار كم بود. نيروهاي جداييطلب در شرق اوكراين كمتر از 24 ساعت پس از آن ديدار كنترل شهر ساحلي نووازوفسك را به دست گرفتند كه اين امر به معناي ايجاد جبههاي تازه در خط ساحلي درياي آزوف عليه دولت كيف بود و اكنون اين دولت خطر سقوط شهر كليدي ماريوپول به دست نيروهاي جداييطلب را احساس ميكند.
سقوط نووازوفسك يك سلسله وقايع را به دنبال خود آورد كه كل آن ديدار را به حاشيه رانده است. آرسني ياتسهنيوك، نخست وزير اوكراين، روسيه را متهم به دخالت نظامي مستقيم در اوكراين كرد و با اين ادعا كه ارتش اوكراين با روسيه و نيروي نظامي آن روبهرو است، خواستار پيوستن اوكراين به ناتو شد. از طرف مقابل، دبير كل ناتو از اين درخواست استقبال كرد و آندره فوگ راسموسن گفت كه در نشست آينده ناتو در ولز در مورد چگونگي كمك به اوكراين در برابر تجاوزگري و دخالت روسيه گفتوگو خواهيم كرد. ناتو تا كنون حداقل در ظاهر سعي كرده خود را به صورت مستقيم درگير بحران اوكراين نكند اما نحوه حمايت راسموسن ميتواند تأييدي بر تغيير سياست ناتو و قصد اين پيمان نظامي براي دخالت مستقيم در اوكراين باشد. شايد به همين دليل است كه ولاديمير پوتين، رئيسجمهور روسيه، بعد از اعلام موضع قدرت هستهاي كشور خود را به رخ غرب كشيد و گفت: «بهتر است با ما بازي نكنيد، مسكو يكي از قدرتهاي مهم هستهاي جهان است.»
مجموعه اين اتفاقات نشان ميدهد كه بحران اوكراين چه ظرفيت خطرناكي از تغيير اوضاع را دارد به نحوي كه فاصله اميدواري به صلح تا يك رويارويي نظامي بين روسيه و غرب تنها در مدت دو يا سه روز پيموده شد. به همين دليل است كه آلمان احساس خطر جدي كرده و معتقد است كه بحران اوكراين از كنترل خارج شده و بايد براي جلوگيري از رويارويي مستقيم روسيه و اوكراين هر چه زودتر اقدامي كرد. شايد احساس خطر آلمان بيشتر از رويارويي مستقيم غرب با روسيه باشد تا رويارويي روسيه و اوكراين زيرا برلين به خوبي ميداند درگيري مستقيم با روسيه در شرق اوكراين به سرعت پاي ناتو را به ميان ميكشاند و اين به معناي يك جنگ تمام عيار بين روسيه و غرب خواهد بود. روشن است كه آلمان و حتي ديگر كشورهاي اصلي غرب مايل به چنين نتيجهاي نيستند و حتي ميتوان گفت كه راسموسن با تمام حمايتش از دولت كيف اما حاضر به پذيرفتن چنين نتيجهاي نيست. چيزي كه در مقطع فعلي گفت از يك جنگ لفظي بين روسيه و غرب است چراكه درخواست عضويت اوكراين در ناتو خود فرايند مدتداري را لازم دارد كه نميتواند در مقطع فعلي تهديدي عليه روسيه به شمار بيايد به غير از اينكه نحوه حمايت راسموسن بيشتر تبليغاتي است تا اقدام عملي در جهت مداخله ناتو در شرق اوكراين. مسئلهاي كه وجود دارد در سرعت تحولات اوكراين است به نحوي كه طي چند روز اميد به صلح ناگهان مبدل به يك رويارويي تمام عيار بين روسيه و اوكراين شده و همين تغيير ميتواند در جهت رويارويي روسيه و غرب نيز كشيده شود. هشدار اتمي پوتين تذكري به غرب براي خودداري از چنين رويارويي است اما اگر رشته وقايع به اين نتيجه ختم بشود ديگر نميتوان مطمئن به اين دست هشدارها شد. اكنون، رهبران اتحاديه اروپا در بروكسل جمع شدهاند تا به غير از تعيين جانشينان فان رومپي و كاترين اشتون، رئيس و مسئول روابط خارجي اتحاديه اروپا، در مورد وضعيت اوكراين رايزني كنند و از پروشنكو نيز به عنوان مهمان دعوت كردهاند. حساسيت وضعيت اوكراين موضوعي است كه اين رهبران بايد مد نظر داشته باشند و به خصوص با توجه به هشدار هستهاي پوتين، بايد متوجه نگرانيهاي روسيه باشند به دليل اينكه مسكو حاضر به كوتاهي از منافع ملي خود در مرزهاي مشتركش با اوكراين نيست. با توجه به اين موضوع، بايد گفت كه رهبران اتحاديه اروپا نسبت به وخيمتر شدن اوضاع در اوكراين مسئول هستند و بايد متوجه باشند كه تحريك پروشنكو و ياتسهنيوك به درگيري بيشتر با روسيه ميتواند عواقب وخيمي نه تنها براي اوكراين بلكه براي كل اروپا داشته باشد.
