يك بانوي ايراني به عنوان اولين زن دنيا موفق به كسب برترين جايزه جهاني رياضي شد. «فيلدز» معتبرترين جايزه رياضي است كه از سوي كنگره جهاني رياضيدانان اعطا ميشود و معادل نوبل رياضي است.
دكتر مريم ميرزاخاني جزو چهار برنده مدال فيلدز سال 2014 ميلادي است. از آنجا كه جايزه نوبل در شاخه رياضيات وجود ندارد، معمولاً مدال فيلدز را معادل «نوبل رياضيدانان» قلمداد ميكنند. برندگان اين مدال روز چهارشنبه ۲۲ مرداد ۱۳۹۳ در مراسم افتتاحيه كنگره جهاني رياضيدانان در سئول در كره جنوبي معرفي شدند، گرچه اسامي برندگان يك روز زودتر از موعد در وبسايت رسمي جامعه جهاني رياضيدانان كه برگزاركننده اين كنگره است، اعلام ميشود. ميرزاخاني در عين حال اولين زن برنده اين جايزه در طول تاريخ اعطاي آن است. مدال فيلدز جايزهاي است كه عموما هر چهار سال يك بار به دو نفر از چهار رياضيدان زير 40 سال براي كشفهاي برجسته رياضي اعطا ميشود. اعطاي جايزه فيلدز از سال ۱۹۳۶ ميلادي آغاز و نام خود را از «جان چارلز فيلدز» رياضيدان كانادايي گرفته كه نقش كليدي در برقرار كردن اين سنت داشته است. پس از چند سال وقفه ناشي از جنگ جهاني، اعطاي جايزه مجدداً از سال ۱۹۵۰ از سر گرفته شد. مريم ميرزاخاني متولد سال ۱۳۵۶ در تهران و از دانشآموختگان دبيرستان فرزانگان تهران است. ميرزاخاني در دو دوره متوالي المپياد جهاني رياضي، در سالهاي ۱۳۷۳ و ۱۳۷۴، عضو تيم ايران بوده و هر دو سال مدال طلا و در سال ۱۳۷۴ نمره كامل گرفت. او دوره كارشناسي رياضي را در سال ۱۳۷۸ در دانشگاه صنعتي شريف به اتمام رساند و براي دوره تحصيلات تكميلي به دانشگاه هاروارد رفت. ميرزاخاني دوره دكتري را زير نظر كورتيس مكمولن، برنده مدال فيلدز سال ۱۹۹۸ ميلادي، در سال ۲۰۰۴ در دانشگاه هاروارد به پايان رساند.
