اول يسيروا في الارض وكيف كان عاقبه الذين من قبلهم (سوره روم/آيه 8) آيا درزمين سير نميكنند تا بنگرند عاقبت پيشينيان چگونه بوده است؟
سير و سياحت با انگيزه صحيح و عقلايي درقرآن كريم مورد تشويق و تأييد قرارگرفته و از مؤمنان خواسته شده كه با مسافرت به گوشه وكنار جهان در سرنوشت ملتهاي گذشته تفكر كنندتا شايد عبرت بگيرند.
به اين فكر كردهايد كه روزهاي تابستان رو به انتهاست؟ به روزهاي پرمشغله بعد از تعطيلات، روزهايي كه امكان مرخصي گرفتن و مسافرت رفتن نيست فكر كردهايد؟ به روزهاي پركار مدرسه و ايام امتحانات چطور؟ مطمئناً روزهاي آخر هفته و تعطيلات فرصت مناسبي براي شادي و تفريح است، مهم توازن بين كار و تفريح است و فرصتي است براي از بين بردن اثرات زيانآور يك هفته پركار.
سفر شايد در وهله اول پديدهاي اقتصادي باشد، اما ميشود بهرهبردن لذتبخش از اين پديده اقتصادي را با مديريت درست و كارآمد براي تمامي اقشار فراهم كرد. بهتر است در ابتداي راه در برنامهريزي سفر تجديد نظر كنيد.
بدون برنامهريزي هيچ گاه سفر نكنيد قبل از سفر اطلاعاتي در مورد امكانات مقصد انتخابي، اماكن اقامتي و قيمتها به دست آوريد. حتي ممكن است تورهاي آژانسهاي ارزانقيمت را پيدا كنيد كه سفر خاطرهانگيزي را براي شما به دنبال خواهد داشت. با افراد آگاه و كساني كه تجربه سفر دارند مشورت كنيد و از هر طريق براي انجام سفر خود اطلاعات كسب نماييد.
هيچ الزامي ندارد كه شب را در هتلي چند ستاره بگذرانيد، مثلاً با همراه داشتن يك چادر مناسب و استاندارد ميتوانيد از هزينه گزاف اجاره منزل يا هتل بكاهيد و علاوه بر اين بستري فراهم ميشود كه شب را در طبيعت يا هواي آزاد بگذرانيد.
توجه كنيد پي بردن به هدف و ذات سفر يعني همان بهبود روحيه و كسب تجارب جذاب و جديد براي شما و خانوادهتان از همه چيز مهمتر است پس در برنامهريزيتان به دنبال مقاصد دور و هزينههاي گزاف نباشيد. بپذيريد كه سفر به مناطق دور باعث بالارفتن هزينههاي سفر شما ميشود علاوه بر اين ممكن است شما را از لذت بردن مناطقي كه در نزديكيتان است غافل كند. به خاطر داشته باشيد كه همگان لذت سفر را به طولانيمدت بودن آن ميانگارند، اما به اين نميانديشند كه ميشود سفري به داخل شهر يا حاشيه شهر، در كمترين زمان داشت و لذت هم برد.
يكي از مهمترين مسائلي كه در برنامهريزيتان ميتواند تأثير بگذارد اين است كه از خودتان بپرسيد «دوست داريد كجا برويد، چقدر خرج كنيد؟ در داخل كشور يا خارج كشور به سفر رويد؟ به مناطق آب و هوايي سرد برويد يا گرم؟ آيا مايليد مناظر تاريخي را ببينيد يا در جنگل و ساحل قدم بزنيد؟ چقدر زمان براي تعطيلاتتان اختصاص ميدهيد؟» فراموش نكنيد انتخابهايتان بيپايان است اما در نهايت اين شما هستيد كه بايد تصميم بگيريد.
گروهي سفر كنيد، گروهي سفر كردن هم باعث قسمت كردن هزينهها و مسئوليتهاي سفر ميشود و هم عنصر شادي سفرتان را دوچندان ميكند. يكي از فاكتورهاي كم كردن هزينه، انتخاب زمان مسافرت است.
بعضي از شهرها يا كشورها در زمان خاصي طرفدارهاي مخصوص به خود را دارند. مثلاً در فصل بهار، زمستان و پاييز هزينه سفر به مناطق گرمسير داخلي مثل كيش در قالب تورها بالاتر ميرود و بالعكس در ماههاي گرم اين هزينهها پايين ميآيد. پس يكي از ترفندهاي كم كردن هزينهها انتخاب صحيح فصل سفر بسته به مقصد است.
هر راحتي لذتبخش و خاطرهانگيز نيست، براي يكبار هم كه شده دور راحتي بيهوده را خط قرمز بكشيد. ياد بگيريد در سفرها نيازي نيست كه تنها به هواپيما فكر كنيد ميشود با وسايل نقليه معمولي سفري به ياد ماندني رقم زد، با خودروي شخصي ميشود حتي از مناظر جاده لذت برد.
علاوه بر كم بودن هزينه سفر با ماشين ميتوانيد به قطار هم به عنوان يك ميانبر كم هزينه نگاه كنيد چون هم ميتوانيد از سفر با قطار لذت طول مسير را تجربه كنيد، اطلاعات مختلفي جمعآوري كنيد؛ اطلاعاتي كه باعث ميشود شما و فرزندانتان در پايان سفر باتجربهتر و پختهتر شويد.
گذر از روستاهايي كه چشماندازهاي دست نخورده دارند اين امكان را ايجاد ميكند تا خستگي جاده از بين برود.
يادتان باشد كه بهتر است وقتي به شهرهاي مختلف سفر ميكنيد اين فرصت را به خودتان بدهيد كه براي چند روز هم كه شده سبك زندگي آنها را تجربه كنيد. مثلاً وقتي مقصدتان يزد است دل به دريا بزنيد اقامت درخانههاي روستايي يا هتلهاي سنتي اين شهر را تجربه كنيد.
مطمئناً گذراندن چند روز در چادر هم تجربه خاص خود را دارد. بياييد براي يكبار هم كه شده دست از همه بندهاي تكراري و رفاهطلبي برداريد؛ الزامي نيست كه تمامي وعدههاي غذاييتان را در رستوران صرف كنيد چند وعده غذاي سنتي و ساده هم ميتواند طعم سفرتان را چندين برابر كند.
اگر برنامهريزي براي وعدههاي غذايي را قبل از سفر انجام دهيد، ميتوانيد با همراه داشتن مواد اوليه يا خريد آنها در محل هم تغذيه سفرتان را تأمين كنيد هم در تأمين سلامتي خود وخانوادهتان نقش مهمي ايفا كنيد.
فراموش نكنيد بهتر است چمدان سفرتان را مسافرتي ببنديد نه هتلي! يادتان باشد هميشه بهترين حالت سبك سفر كردن است پس قيد وسايل اضافي و غيرضروري را در هر سفري بزنيد.
از طرفي چمدان مسافر بايد به قدري باشد كه حمل كردنش سخت نباشد از طرف ديگر بايد آنقدر كامل باشد كه نياز چند روز مسافر در مكان ديگر را برطرف كند، چمدان متناسب و ضروري بهترين گزينه است. بهتر است موقع بستن چمدان براي نقشه، كفش مناسب پيادهروي، عينك آفتابي و وسايل ضروري اين چنيني فضايي كافي اختصاص دهيد چون با حذف هر كدام از اينها ممكن است مشكلاتي در روند سفرتان ايجاد شود.
براي اينكه به چند هدف كوتاهي زمان، كمهزينه بودن و سهلالوصول بودن سفر دست پيدا كنيد توصيه من به شما انتخاب مكانهاي گردشگري درون شهري است.
مطمئن باشيد مكانهاي ديدني بسياري در شهر هركداممان وجود دارد كه تا به حال نديدهايم؛ پس ديگر وقت آن رسيده كه براي آخر هفتههاي فصل بهارتان سراغ آثار ديدني درون شهري برويم. اگر گزينه سفرتان طبيعت و محيطهاي بكر گردشگري است يادتان باشد كه اگر اين سفرها بهترين و انرژيسازترين نوع سفر است اما متأسفانه حجم آلودگي و تخريبي هم كه باقي ميماند زيانآورتر است.
پس اگر ميخواهيد از قلب كار و اضطراب شهرتان دور شويد، از شهرهاي بزرگ به روستاها برويد، يادتان باشد كه سفر شما ميتواند به رونق اقتصاد محلي در مناطق روستايي كمك كند و شما به عنوان گردشگر ميتوانيد با جامعه ميزبان ارتباط مهمي برقرار كنيد.
براي اين كار بهتر است خانههاي روستاييان را اجاره كنيد، از آنان غذاي محلي بخريد. در برنامهريزي سفر با مردم محلي مشورت كنيد. اينطوري هم شما راحتتر سفر ميكنيد هم آنها آسودهتر شما را ميپذيرند.
و آخر كلام اينكه سوغاتي فراموش نشود! خريد سوغات به محليها كمك ميكند به شغلي كه در آن محيط دارند ادامه بدهند و اشتغالزايي مستقيم و مفيد ايجاد كنيد. به جامعه محلي اعتماد به نفس بدهيد نگذاريد سر و شكل شما ترغيبشان كند براي مهاجرت به شهر. به قواعد اخلاقي و باورهاي فرهنگي جامعه ميزبان احترام بگذاريد. همه مثل شما زندگي و فكر نميكنند و سرانجام اينكه محيط را ترك كنيد به گونهاي كه انگار هرگز به آن پا نگذاشتهايد. اين شعار، خلاصه همان چيزي است كه توريسم پايدار ناميده ميشود. به فرزندانتان هم ياد بدهيد البته آموزهاش را با هم تمرين كنيد.