با اعلام خبر كسب پنج مدال نقره از المپياد جهاني فيزيك، بلافاصله بعد از كسب دو مدال طلا و دو نقره در المپياد جهاني كامپيوتر و يك مدال طلا و سه برنز در المپياد علمي زيستشناسي توسط دانشآموزان كشورمان، ايران مدالباران شد. اين در حالي است كه اين روزها تمام ظرفيتهاي شادي و هيجان از موفقيتها، معطوف به واليبال و فوتبال شده و موفقيتهاي علمي هر چند بزرگتر در سايه قرار گرفتهاند.
اين روزها همه شاهد نمايش چهرهاي متفاوت از كشورمان در رقابتهاي جهاني و در عرصههاي مختلف هستند، طوري كه همزماني آنها باعث شده پرداختن به اين موفقيتها، گروهي را تحتالشعاع گروه ديگر قرار دهد و ميتوان گفت در مديريت شاديهايمان در زمينههاي گوناگون ضعيف بودهايم، يعني ظرفيتهاي اجرايي و اجتماعي ما تنها آمادگي شادي براي يك پيروزي را دارند و به محض اينكه اين پيروزيها همزمان و در عرصههاي مختلف به دست بيايند، فرصت شادي كردن براي يك يا چند تا از آنها را از دست ميدهيم و نميتوانيم در بسط غرور ملي در عرصههاي مختلف موفق عمل كنيم.
فوتبال یعنی پول و شهرت، علم یعنی دودچراغ خوردنبايد پذيرفت كه تخليه هيجانات اجتماعي و تزريق شادي جمعي يك ضرورت است، در عين حال نبايد از نظر دور داشت كه منحصر كردن شادي جمعي براي يك رشته خاص ورزشي يا علمي يا هنري و حتي ديپلماتيك ذائقه اجتماع را تك گزينهاي بار ميآورد. به بيان ديگر تمركز بر يك زمينه (هرچند پسنديده مثل ورزش)، به مرور از آن يك ارزش ميسازد كه ساير ارزشها را تحتالشعاع قرار ميدهد. نتيجه گسترش اين نگاه در دهههاي اخير را ميتوان با طرح پرسش از دانشآموزان و نوجوانان دريافت. بسياري از نوجوانان و كودكان ما به دليل وجود تبليغات فراوان و وجود پول و شهرت و حمايت و اقبال اجتماعي فوتباليست شدن را به فيزيكدان و شيميدان شدن ترجيح ميدهند.
در حالي كه هويت تاريخي و ملي ما بر علم و دانش استوار است، به عبارتي زمينه براي پرورش دانشمندان در كشور ما بسيار بيشتر از پرورش فوتباليست آماده است، حالا اينكه چرا حداقل در عمل اين يكي را بر آن ديگري برتري دادهايم زياد معلوم نيست. در صورتي كه ميتوانستيم با هيجانآفريني براي عرصههاي علمي و تبليغ براي علم و عالم جايگاه جذابتري در نگاه جوانانمان بسازيم. لزوم وجود شادي و هيجان براي جامعه، غفلت از زمينههاي پيروزي در عرصههاي جهاني را توجيه نميكند. البته در این میان سهم رسانهها و فرآیند آموزش اجتماعی نیز در جا افتادن این نگاه کم نیست که فوتبال را با رسیدن به دنیای رنگی پول و شهرت و سفرهای متعدد خارجی برابر میدانند و علم آموزی و پژوهش را دود چراغ خوردن و محدود بودن به فضاهای تکراری و کتابخانه ای تعریف می کنند.
جای خالی سرود برای حماسه های جهانی علمی و فناورانه علاوه بر اين موفقيت در اغلب زمينهها از جمله زمينههاي علمي و فناوري توسط دانشآموزان، دانشجويان و پژوهشگران كشور در صحنههاي جهاني در حالي رقم ميخورد كه حداقل سرمايهگذاري براي آن صورت گرفته است. شايد صرف اعتبار براي تمام زمينههاي علمي و فناوري كشور در تمام مقاطع از دانشآموزي تا دانشجويي و بالاتر در يك سال با ميزان قرارداد يك بازيكن فوتبال در همان سال برابري نكند. اين در حالي است كه تضمين آينده پايدار در عرصههاي اجتماعي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي در گرو موفقيتهاي علمي و فناورانه است. نمونهاش پيشرفت در صنايع هستهاي و هوافضايي است كه قدرت چانهزني بينالمللي براي كشورمان را بالا برده و قدرتهاي جهاني را مجبور به نشستن پشت ميز مذاكره با كشورمان كرده است.
به هر رو در شرايطي كه تير ماه جاري با ارائه بازيهاي جانانه تيم ملي فوتبال كشورمان در مقابل تيمهاي مطرح جهان در جام جهاني 2014 و پيروزيهاي پيدرپي تيم ملي واليبال كشور در مسابقات ليگ جهاني آغاز شد، با پيروزي تيم ملي بسكتبال در مسابقات آسيايي ادامه پيدا كرد و با شيريني پيروزي دانشآموزان ايراني در رقابتهاي جهاني فيزيك، كامپيوتر و زيستشناسي رو به پايان است و نويد موفقيتهاي بيشتر و بزرگتر در مسابقات جهاني شيمي دانشآموزي و مسابقات ربوكاپ برزيل را ميدهد. شايد تا آن موفقيت سرود ملي و حماسي هم براي پيروزي در عرصههاي بينالمللي علمي از سوي صدا و سيما نيز ساخته شده باشد.
گفتني است تيم ملي المپياد فيزيك كشورمان با كسب پنج مدال نقره در چهل و پنجمين المپياد جهاني فيزيك كه از بيست و دوم لغايت بيست و نهم تير در آستانه قزاقستان برگزار شد، بين 85 كشور شركتكننده، مقام دوازدهم را كسب كرد. همچنين تيم ملي المپياد شيمي جمهوري اسلامي ايران روز پنجشنبه 26 تيرماه جهت شركت در چهل و ششمين المپياد جهاني شيمي به سرپرستي ابراهيم كيانمهر عازم كشور ويتنام شد. اين مسابقه كه از تاريخ 20 الي 29 جولاي 2014 در شهر هانوي برگزار ميشود متشكل از چهار دانشآموز و دو سرپرست و دو ناظر است.
علاوه بر اين بيست و ششمين المپياد جهاني كامپيوتر در كشور تايوان برگزار شد و دانشآموزان كشورمان در اين رقابت موفق به كسب دو مدال طلا و دو مدال نقره شدند كه از نظر مدال در المپياد جهاني كامپيوتر به مقام سوم جهان و از نظر امتيازي به مقام ششم جهان دست يافتيم. در بيست و ششمين دوره المپياد جهاني كامپيوتر تيمهاي امريكا، چين و ايران به ترتيب به مقامهاي اول تا سوم از نظر مدال دست يافتند. از سوي ديگر دانشآموزان ايراني در المپياد جهاني زيستشناسي موفق به كسب يك مدال طلا و سه برنز شدند. بيست و پنجمين دوره مسابقات جهاني المپياد زيستشناسي ششم تا 13 جولاي 2014 مطابق با 15 تا 22 تيرماه 93 در شهر بالي اندونزي برگزار شد.
