تلويزيون رسانهاي فراگير است كه به تعبير امامراحل دانشگاهي عمومي است و بايد جنبه آموزشي داشته باشد اما با اين وجود نماز كه ستون دين است در فيلمها و سريالهاي تلويزيوني چندان مورد اهميت قرار نميگيرد و متأسفانه حضور آن بهقدري كمرنگ است كه نميتوان انتظار داشت اين وجه آموزشي توسط تلويزيون صورت گيرد چنانكه چند وقت پيش نوجواني 14 ساله ميگفت: «من از نماز درتلويزيون تنها اللهاكبر و سجده پاياني را ياد گرفتم و نميدانستم نماز خيلي بيشتر از اينهاست!» باكمال تأسف بايد گفت وجود همين نماز دست و پاشكسته در تلويزيون كه عمدتاً به ايام محرم يا ماه رمضان معطوف ميشود هم غنيمت است. در تلويزيون وقتي بازيگري به مشكلي برميخورد و راه بهجايي ندارد ياد نمازخواندن ميافتد يعني در زندگي عمومي و شاديهاي روزانه هيچ جايي براي نماز نيست و اصلاً بايد گفت فرهنگ نماز خواندن در برنامههاي تلويزيوني بيگانه است.
بيشك عوامل فيلمسازي و دستگاههاي فرهنگي خودشان افرادي نمازخوان هستند اما از قرار آن را براي محتواي توليدات مهم نميدانند كه در ذيل هرم آثارشان قرارگرفته است. البته برخي معتقدند نبايد شعائر اسلامي را آشكار نشان داد و تبليغ مستقيم كرد اما چرا؟! در صورتيكه نماز بخشي از زندگي هر مسلمان است و نبايد نگاه حاشيهاي به آن داشت.
نشان دادن نماز در راستاي فرهنگسازي سبك زندگي اسلامي است چرا بايد براي فرهنگسازي بهداشت فردي، در سريال يا فيلمي مسواك زدن نشان داده شود اما نماز نه؟! چرا در هيچكدام از اوقات روز، نماز بازيگران را نميبينيم؟! مگر اينكه افرادي پير و سالمند باشند. از سينما انتظاري براي فرهنگسازي شرعيات نداريم چون خود را تافته جدا بافته ميداند اما از تلويزيون كه درهمه خانهها حضور دارد و خود را عضوي از خانوادههاي ايرانيها ميداند انتظاري بيش از اين است.
با توجه به اين موضوع مهم و غريب در تلويزيون، شايد بتوان گفت سريال سهگانه «پايتخت» سريال خاص بود كه در هر سه سري امر به معروف نقش ويژهاي داشت. در اين سريال بازيگران فرائض ديني خود از جمله نماز را بدون هيچ ادا و اصولي انجام ميدادند و براي همين مخاطبان با پايتختيها همزادپنداري ميكردند و آن را با زندگي خودشان نزديك ميديدند. البته اين سريال مثل هركار ديگري نقايصي هم داشت اما الحقوالانصاف از معدود سريالهايي بود كه به مسائل ديني و فقهي توجه داشت.
چه خوب است در صدا و سيما براي نمازخوان كردن رسانه ملي هم دستي بالا زده شود. البته چند وقتي است رئيس صدا و سيما سنت خوبي بهجا گذاشته و آن ديدار با هنرمنداني است كه آثار قابل تأملي را توليد كردهاند (كه به برخي از اين ديدارها انتقاد وجود دارد) اما بد نيست اين شيوه توسط شما هم استفاده شود و از «پايتخت» به عنوان يكي از معدود آثار تاثيرگذار مذهبي در تلويزيون تقدير كنيد تا بذر تربيتي خوبي كه در اين مجموعه كاشته شده است خشك نشود و رشد كند. حتي در ساير مجموعههاي تلويزيوني هم به فرائض ديني اهميت بدهند، زيرا نماز بخش مهمي از زندگي هر مسلمان است و نبايد به بهانههاي مختلف حذف شود. بازيگران در اوقات شرعي كه ميرسد بايد نماز بخوانند و اين را مستقيماً بدون ادا و اصول به مخاطب نشان دهند.
شنيده شده است ستاد اقامه نماز برخي از اهالي سينما وتلويزيون را به حج وعتبات ميفرستد اين حركت خوبي است اما كافي نيست زيرا هرچه باشد آثاري كه با پول بيتالمال توليد ميشود و از رسانه ملي پخش ميكنند بايد المانهاي مشخصي داشته باشد اما عليالظاهر تنها الماني كه براي اين برنامهها اجباري شده مقوله حجاب است درحاليكه در سريالها و فيلمهاي تلويزيوني حتي برنامههاي تركيبي آثار نهي از منكري بسياري را ميتوان ديد كه در استحاله سبك زندگي مردم تأثير دارد؛ آثاري كه در آن فرزند، احترام پدر و مادرش را رعايت نميكند، آنها را با تو يا حتي نام كوچكشان خطاب ميكند (تقليد از فرهنگ غربي). متأسفانه برخي از كارگردانان اين نوع بيادبي و هنجارشكنيها را عرف و هنجار جامعه ميدانند كه بايد در رسانه ملي بيان شود اما نماز خواندن و روزه گرفتن و... كه واجب عيني در كشور مسلماني همچون ايران است را هنجار نميدانند.
اگر يك مقام مسئول مقابل اين تبليغ ناهنجاري بزرگ اقدامي نكند حرفها تأثيرات كمتري خواهد داشت. درست است تقريباً از پخش سريال «پايتخت» مدت زماني گذشته است و عوامل آن از سوي برخي ارگانها مورد تقدير و تشويق قرار گرفتهاند اما براي فرهنگسازي نماز و در رسانه ملي نياز است تا استمرار باشد. بايد وارد ميدان شد و اين فريضه مهجور و مظلوم در تلويزيون احيا گردد زيرا به نظر ميرسد مقوله نماز در صدا و سيما به يك امر فرعي و حاشيهاي تبديل شده است درحاليكه تلويزيون، رسانهاي ملي است و اغلب جهتگيري و جهانبيني عوامل توليدكننده آثار آن، بيخدايي را فرياد ميزنند و گاه تنها تفاوت رسانه ملي با رسانههاي ديگر نوع پوشش زنان است، پوششي كه در شبكههاي مجازي خلاف آن را شاهديم.
بايد كاري كرد و مانند بسياري جاهاي ديگر كه دراين سالها موفق بودهايد رسانه ملي را هم نمازخوان كنيد.
