
بر خلاف وعدههاي قبلي باراك اوباما مبني بر خروج كامل نيروهاي امريكايي از افغانستان در سال 2014، وي سرانجام برنامه خروج را اعلام كرد اما بر اساس اين برنامه، خروج كامل تا دو سال ديگر به تعويق ميافتد و امسال نيروهاي امريكايي به حدود 10 هزار نفر كاهش مييابند.
به گزارش «جوان» رئيسجمهوري امريكا كه روز سهشنبه در يك سفر از پيش اعلام نشده چند ساعتي به افغانستان رفته و در پايگاه نظاميان امريكايي در بگرام وعده داده بود از برنامه خروج از افغانستان خود به زودي رونمايي خواهد كرد، بالاخره ديروز اعلام كرد حدود 32 هزار سرباز امريكايي در افغانستان تا سال آتي ميلادي به 9800نفر كاهش مييابد و در پايان 2015، اين تعداد هم نصف ميشود. در پايان 2016، حضور امريكاييها تنها به سفارت اين كشور در كابل و گارد امنيتي منتهي ميشود؛ چيزي شبيه به فرآيند خروج امريكاييها از عراق. به اين ترتيب بر اساس وعده اوباما آخرين روزهاي اشغال افغانستان تقريبا مصادف با آخرين روزهاي به رياست جمهوري امريكا اوباما خواهد بود. دوره رياست جمهوري وي در اوايل 2017 به پايان ميرسد.
اما اوباما در صحبتهاي خود اعلام كرد بر اساس توافقي كه با ناتو داشته است، سال 2014 سال پايان دادن مأموريت رزمي در افغانستان است، با اين حال تأكيد كرد كه پس از سال 2014 امريكا در دو مأموريت «كوچك» آموزش نيروهاي افغان و حمايت از عمليات ضد تروريستي عليه اعضاي بازمانده القاعده آماده همكاري با افغانها است. مفهوم آماده بودني كه اوباما اشاره كرد اشارهاي است به لزوم امضاي پيمان امنيتي ميان كابل و واشنگتن كه به رغم فشار كاخ سفيد حامد كرزاي رئيسجمهور فعلي افغانستان از امضاي آن سر باز زد و حالا امريكاييها اميدوارند اين اتفاق بعد از انتخابات رياست جمهوري افغانستان و توسط رئيسجمهور بعدي اين كشور به وقوع بپيوندد. اوباما اين اميد را اينگونه توجيه كرد: ما فقط در صورتي حضور نظامي را در افغانستان پس از سال 2014 حفظ ميكنيم كه دولت افغانستان توافقنامه امنيتي دوجانبه را كه دولتهاي ما درباره آن مذاكره كردند، امضا كند. اين توافقنامه از آنجا كه ضمن احترام به حاكميت مستقل افغانستان به نيروهاي ما اختيار لازم را براي عمل به مأموريت خود ميدهد، مهم است. رئيسجمهور امريكا افزود: دو نامزد نهايي افغانستان در دور دوم انتخابات رياست جمهوري گفتند اين توافقنامه را پس از تصدي سمت رياست جمهوري امضا ميكنند. بنابراين من اميدوارم اين كار انجام شود.
رؤياي اوباما، كابوس امريكا
رئيس ستاد مشترك ارتش امريكا اعلام كرد كه فرماندهان ارتش افغانستان و پاكستان از تصميم امريكا براي باقي نگه داشتن هزاران نيروي امريكايي در افغانستان طي سالهاي ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶ ميلادي استقبال كردهاند و حتي مدعي شد كه فرمانده ارتش افغانستان پس از آنكه اين تصميم به وي اعلام شده بلافاصله گفته است، خدا را شكر. با اين حال اين تغيير در وعده پيشين اوباما گرايشات جمهوريخواهانه را راضي نكرده است. در عينحال جوزف ميلر يكي از مقامات سابق پنتاگون در مقالهاي در پايگاه اينترنتي ديلي كالر نوشت: رسانهها خبر سفر اوباما به افغانستان را با آب و تاب پوشش دادند اما دكترين اوباما دكترين اميد و تغيير نبوده است. در واقع دكترين او يك وعده عملي نشده ديگر انتخاباتي است و همچنين بيانگر بيمسئوليتي رئيسجمهور و باقي گذاشتن مسئوليت ها براي رئيسجمهور بعدي امريكاست.
به نوشته اين مقام سابق امريكايي سفر اخير اوباما به افغانستان به بهانه تقدير از سربازان انجام شد. رسانهها تصاوير رئيس جمهور را كه با خوشحالي با اعضاي نيروهاي مسلح در پايگاه بگرام دست ميداد، پخش كردند. اما آنچه كه رسانهها دربارهاش صحبت نكردند، سياست شكست خورده اوباما در افغانستان است. ميلر با اشاره به اوضاع امنيتي وخيم افغانستان كه سبب شد رئيسجمهور مجبور شود بيخبر به اين كشور برود و حتي حامد كرزاي نيز خبر نداشت و اينكه كرزاي از ديدار با اوباما امتناع كرد و اوباما هم حتي يك روز كامل در افغانستان نماند و از پايگاه بگرام اصلاً خارج نشد، افزود: وقتي اوضاع اينقدر بد است كه رئيسجمهور شبانه وارد پايگاه بگرام ميشود و نميتواند از اين محل خارج شود، چگونه ميتواند از انتقال مسئوليتهاي امنيتي صحبت كند.
بر اساس نوشته ميلر، طالبان هم اكنون كنترل بخشهاي وسيعي از افغانستان را در دست دارد و برخي پيش بيني ميكنند بعد از خروج نيروهاي امريكايي، طالبان كنترل كل اين كشور را به دست گيرد.
افغانستان فاقد زيرساختها و منابع مالي لازم براي حفظ ثبات در كشور است. بدون حضور نيروهاي خارجي، دولت افغان احتمالاً متزلزل و كشور دچار هرج و مرج ميشود و كل پول و خون ريخته شده در اين جنگ هيچ خواهد شد. به نظر ميرسد كه جمهوريخواهان اميدوار بودند اوباما عملا برنامهاي بچيند كه حضور نظاميان امريكايي از افغانستان تا ابد ادامه پيدا كند و حتي اين برنامه خروج و كش دادن آن تا سال 2016 بر خلاف وعده خروج كامل نيروهاي در سال 2014 آن هم در شرايطي كه فشارها براي امضاي پيمان امنيتي به جايي نرسيده آنها را راضي نكرده است و البته هدف خوبي براي انتقادات جمهوريخواهان از اوباما شده است.
با اين حال اين تصميم از سوي همپيمانان امريكا و سازمان پيمان آتلانتيك شمالي ( ناتو ) با استقبال روبهرو شد. اوآنا لونگسكو سخنگوي ناتو در بيانيهاي اين تصميم اوباما براي ادامه حضور نظامي تا سال 2016 را مشاركت قابل توجه امريكا در طرحهاي اين سازمان توصيف كرد و افزود: « اين تصميم در راستاي طرحهاي ما است و از تعهد متحدان ناتو حكايت دارد. »
واكنش طالبان
طالبان افغانستان نه تنها با صدور بيانيهاي ادامه حضور نظاميان امريكايي را در افغانستان را محكوم كرد بلكه در عملياتي عليه يك خودروي امريكايي دو سرباز امريكايي را زخمي كرد.
طالبان با صدور بيانيهاي طرح خروج اوباما را محكوم و تصريح كرد امريكا با تداوم حضور نظامي، به اشغالگري خود در افغانستان ادامه ميدهد و حق حاكميت، مذهب و حقوق بشر را در اين كشور نقض ميكند.
در همين حال پايگاه خبري «بخدي نيوز» گزارش داد كه مسئولان دفتر مطبوعاتي كنسولگري امريكا در ولايت هرات افغانستان به رسانهها اعلام كردند صبح روز چهارشنبه خودروهاي كنسولگري امريكا در مسير فرودگاه اين ولايت از سوي شبهنظاميان طالبان مورد حمله موشكي قرار گرفتهاند.
به گفته اين منبع خبري در اين حمله موشكي طالبان دو نظامي كنسولگري امريكا به شدت زخمي شدهاند. فرماندار منطقه «انجيل» ولايت هرات با تأييد اين خبر اظهار داشت: شبهنظاميان طالبان بعد از هدف قرار دادن خودروهاي كنسولگري امريكا از محل گريختند.