بالاخره دور اول مذاكرات پرمناقشه يك هفتهاي ميان دولت با مخالفان سوريه در ژنو بدون آنكه نتيجه عملي خاصي از آن بيرون بيايد. خاتمه يافت و حتي توافق تاكتيكي ارسال كمك به مردم شهرهاي محاصره شدهاي چون حلب در گير و دار كارشكني تروريستها در صحنه ميداني نبرد، تمام و كمال عملي نشد. به رغم اين اعلام شده است كه دور جديدي از مذاكرات در همين ماه جاري ميلادي پيگرفته ميشود.
به گزارش «جوان» دور اول مذاكرات مخالفان سوري و هيئت نمايندگي دولت صبح روز جمعه بعد از آخرين ديدار نمايندگان دو طرف با ميانجيگري سازمان ملل در حالي به پايان رسيد كه اقدامات ديپلماتيك براي تدارك مرحله دوم مذاكرات كه پيشبيني ميشود يك هفته بعد آغاز شود، ادامه دارد. با اين حال شكاف ميان دو طرف آنچنان عميق است كه دورنماي هر گونه توافق در دور بعد هم تيره و تار است. فرحان حق، سخنگوي بان كي مون، دبيركل سازمان ملل نيز روز پنجشنبه گفت كه بان كي مون و اخضر ابراهيمي، فرستاده مشترك سازمان ملل و اتحاديه عرب به سوريه پيشبيني ميكنند پيشرفت در مذاكرات ژنو2 بسيار كند باشد و مذاكرات نياز به صبر و بردباري بيشتري دارد. وي افزود: در حال حاضر مهم اين است كه دو طرف درگير سوريه در نهايت با يكديگر به مذاكره نشستند. اما در حالي كه هنوز كاميونهاي حاوي كمك به مردم حلب به علت عدم اعتناي تروريستها به توافق معارضان و دولت در صحنه ميداني نبرد راه به جاي نبرده است، به نظر ميرسد كه آوارگان فلسطيني اردوگاه اليرموك پس از كش و قوس چند روزه براي كمك رساني بالاخره روز جمعه از قبل تنها توافق ژنو منتفع شدند و بيش از هزار تن مواد غذايي ميان فلسطينيها توزيع شد. اين اولين باري است كه از 12 ماه گذشته اجازه داده شده به اين اردوگاه كمك ارسال شود. در همين حال بان كي مون، دبيركل سازمان ملل پس از ورود به برلين اعلام كرد: هدف اصلي از مذاكرات ژنو2، انجام برخي اقدامات مشخص براي كمك به كاهش رنجهاي مردم سوريه در جنگ داخلي اين كشور است. وي با بيان اينكه اوضاع سوريه همچنان دشوار و فاجعهبار است، تأكيد كرد: دور اول مذاكرات هيئتهاي دولت و مخالفان سوريه شاهد پيشرفت بود، ولي هنوز زمان دقيق آغاز مرحله دوم مشخص نشده است.
چه كسي عامل بن بست است
اصرار يكجانبه مخالفان بر بررسي انتقال قدرت پيش از مبارزه با تروريسم و همچنين ايراد اتهاماتي به دولت درباره ارتكاب جرايم جنگي كه همراه با اتخاذ لحن توهينآميز به هيئت نمايندگان دولتي بود، مهمترين عامل به بن بست كشيده شدن مخالفان است. در حالي كه هيئتهاي مذاكرهكننده دولت سوريه زمينه توافقي را جلوگيري از حمايت مالي و تسليحاتي از تروريستها عنوان كرده است، هيئت ائتلاف مخالفان با اين طرح مخالفت كرده و همچنان بر لزوم بررسي مسئله انتقال قدرت اصرار ورزيده است. بثينه شعبان، مشاور رئيسجمهور سوريه پنجشنبه شب در مصاحبه با العالم گفت: ما اين طرح را پيشنهاد كرديم زيرا تروريسم دردآورترين معضلي است كه ملت سوريه از آن رنج ميبرد. مشاور بشار اسد گفت: هيئت مذاكرهكننده دولت سوريه طرح خود را براساس قطعنامههاي مربوطه شوراي امنيت سازمان ملل متحد پيشنهاد كرد؛ قطعنامههايي كه بر لزوم توقف حمايت مالي، تسليحاتي و انساني از گروههاي تروريستي تأكيد و تصريح ميكند. در همين حال لؤي الصافي، سخنگوي ائتلاف مخالفان خارج نشين اعلام كرد: انتقال قدرت بايد قبل از هر مسئله ديگري بررسي شود. از سوي ديگر در عين حال ابراهيمي روز پنجشنبه با اعلام اين خبر در كنفرانس مطبوعاتي افزود: امور مهم و حساسي را درباره مسائل امنيتي و تروريسم در سوريه بررسي كرديم، درباره اينكه تروريسم در سوريه حضور دارد و اين مسئله يك مشكل جدي است، توافق حاصل شد اما درباره نحوه برخورد با آن توافقي صورت نگرفت. نماينده سازمان ملل در امور سوريه ادامه داد: بايد مسائل امنيتي براي دستيابي به راهكاري درخصوص حل بحران سوريه بررسي شود.
عربستان در حال تخريب و تركيه در حال تجديد
مذاكرات ژنو در شرايطي تمام شده كه فيصل مقداد، معاون وزير خارجه سوريه در گفتوگو با شبكه خبري الميادين ضمن تأكيد بر ادامه گفتوگوها تصريح كرد: عربستان جريان مذاكرات ژنو 2 را تخريب و فتواي ريختن خون ملت سوريه را صادر ميكند و اين كشور با تصميم مستقيم مقامات خود از گروههاي مسلح حمايت ميكند و مسئله حمايت از گروههاي مسلح را رد نكرده است. معاون وزير خارجه سوريه افزود: اگر كنفرانس ژنو 2 شكست بخورد، مسئوليت آن با ائتلاف معارضان خواهد بود و تأكيد كرد كه عربستان تمام امكانات را براي نابودي دولت سوريه فراهم كرده است. وي گفت: بندر بن سلطان رئيس دستگاه اطلاعاتي عربستان در سفر به روسيه كه 15 روز طول كشيد، شكست خورد ولي به اسرائيل رفت و در اين سفر موفق بود. مقداد همچنين گفت كه سعود الفيصل، وزير خارجه عربستان اخيراً مخفيانه از اسرائيل ديدار كرده است. به عنوان نشانه روشن كه تأييد كننده اظهارت مقداد است، منابع نزديك به گروههاي مسلح از جدايي 500 عنصر مسلح از گروه تروريستي «داعش» و پيوستن آنها به «جبهه النصره» در دو منطقه ريف ادلب و حلب بعد از فرمان رهبران سعودي خبر دادند. اين جداييها پس از آن صورت گرفت كه عبدالعزيز الطريفي، مفتي تندرو سعودي از عناصر وابسته به داعش خواست از اين گروه تروريستي جدا شده و به النصره ملحق شوند. اما مقداد در بخش ديگري از اظهارات خود همچنين از موضع جديد تركيه در قبال بحران سوريه استقبال كرد و گفت: خدا را شكر ميكنيم كه اردوغان و اطرافيان وي بعد از سه سال فهميدند شيوهاي كه در پيش گرفتهاند قبل از اينكه براي سوريه ويرانگر باشد، تركيه را تخريب خواهد كرد. مقداد گفت: ما به معارضان ملي اعتقاد و بر اهميت حضور آنها در مذاكرات آينده تأكيد داريم و افزود: اگر سعي كنيم كه به دمشق برگرديم و در آنجا گفتوگو كنيم، بهتر خواهد بود و امريكا نبايد در اين گفتوگوها هيچ نقشي داشته باشد. معاون وزير خارجه سوريه تأكيد كرد دو گروه مذاكرهكننده در ژنو2 درباره مسئله هيئت حكومت انتقالي بحث خواهند كرد ولي اين صندوقهاي رأي خواهد بود كه رئيسجمهور آينده را مشخص خواهد كرد. مقداد همچنين گفت: ايران با وجود غيبت ظاهري در كنفرانس ژنو 2، در قلب اين گفتوگوها حضور دارد.
