هرچه از نشست موسوم به ژنو 2 ميگذرد، اختلافات و شكافها چه ميان دولت و مخالفان و چه در ميان طيفهاي مختلف مخالفان بيشتر خودش را نشان ميدهد و بر همين اساس اغلب ناظران اين نشست را حداقل در كوتاه مدت شكست خورده ارزيابي ميكنند.
آنچه به ميان دولت و مخالفان برميگردد، اين است كه آنها با دو دستور كار مختلف در اين نشست شركت كردهاند و در حالي كه مخالفان و حاميان خارجي آنها تلاش ميكنند در اين نشست شكستهاي نظامي خود را جبران كنند و با تفسير يكجانبهاي كه از توافقنامه ژنو1 ارائه ميدهند به تشكيل دولت انتقالي مورد نظر خود بدون حضور دولت بشار اسد دست يابند، در مقابل دولت سوريه همچنانكه در سخنان وليد معلم وزير امور خارجه اين كشور در جريان مراسم افتتاحيه نشست نيز تصريح شد، اولويت اول را دستيابي به سازوكاري براي مقابله با تروريسم و افراد و گروههاي تكفيري اعزامي به اين كشور و اولويت دوم را تشكيل دولت وحدت ملي در سايه برگزاري انتخابات آزاد ميدانند. شايد بتوان گفت تنها مواردي كه در وضعيت كنوني ميتواند باب گفتوگو را بين طرفهاي اختلاف بازكند، برقراري آتش بس مرحله به مرحله و منطقه به منطقه است و علت آن هم اين است كه برقراري آتش بس گسترده و فراگير دست كم به دو علت در وضعيت كنوني امكانپذير نيست. نخست اينكه گروههاي مسلح و مخالف داراي طيفهاي گسترده و متنوع هستند و از مراكز مختلف دستور ميگيرند كه بعضاً داراي منافع مختلف و متضاد در سوريه هستند و دوم اينكه بين هيئت اعزامي مخالفان به نشست ژنو2 و گروههاي مسلح كه در صحنه عملياتي ميجنگند ارتباط كامل وجود ندارد و برخي از اين گروهها همچنان با نشست ژنو مخالفند. اين بدين مفهوم است كه موانع برقراري آتش بس نيز به جبهه مخالفان بر ميگردد.
به طور كلي ميتوان گفت نشست ژنو2 از معدود نشستهاي بينالمللي است كه در آن بين صحنه سياسي و صحنه عملياتي تفاوت فاحش وجود دارد يا اينكه چنين تفاوتي به تصوير كشيده ميشود. زيرا در عرصه روابط بينالملل همواره يك اصل كلي وجود داشت كه بر اساس آن معمولاً كشور و بازيگري كه در عرصه نظامي در موقعيت برتري قرار داشت، در عرصه سياسي و مذاكراتي نيز از قدرت چانه زني بالايي برخوردار ميشد. از اين ديد با توجه به اينكه موقعيت نظامي دولت سوريه در سايه حمايتهاي مردمي و حفظ انسجام داخلي نظام و ارتش در مقايسه با نشست ژنو1 تقويت شده است، لذا قاعدتاً بايد در عرصه مذاكرات سياسي نيز از موقعيت برتري برخوردار ميشد و اگر چه هيئت اعزامي دولت سوريه با يك چنين موقعيتي در نشست ژنو2 ظاهر شده است، اما اين نشست از همان ابتدا به گونهاي مديريت شده است كه موقعيت برتر از دولت سوريه سلب شود تا قدرت چانه زني آن كاهش يابد و حداكثر در مرحله تساوي و برابر با مخالفان قرار گيرد. اين در حالي است كه دو طرف از لحاظ موقعيت اجتماعي و پشتيباني داخلي در موقعيت برابر قرار ندارند و در حالي كه دولت بشار اسد و شخص وي بهرغم جنگ تبليغاتي گسترده عليه وي از محبوبيت بالايي برخوردار است (به گونهاي كه حتي مخالفان وي از برگزاري انتخابات آزاد با حضور بشار هراسان هستند) در مقابل موقعيت مخالفان به خصوص خارجنشينها به شدت تضعيف شده است به گونهاي كه اغلب مردم سوريه آنها را مسئول خرابي و ويراني اين كشور ميدانند. بر اين اساس به اعتقاد ناظران نشست ژنو2 تنها در حالتي ميتواند به موفقيت برسد كه به واقعيتهاي ميداني سوريه توجه و در فضاي مذاكراتي لحاظ شود.
