ايران بهرغم بهرهوري از طبيعتي خارقالعاده در ميان مواريث طبيعي ثبت شده جهان هيچ اثري ندارد اما بر اساس خبري جديد از مركز روابط عمومي و اطلاعرساني سازمان ميراث فرهنگي، اين سازمان قصد دارد پرونده ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني را به عنوان نخستين ميراث طبيعي جمهوري اسلامي ايران به يونسكو ارسال كند، آن هم پس از آنكه در سال 91 ثبت جهاني نخستين ميراث طبيعي ايران در يونسكو تحت عنوان پرونده جنگلهاي حرا بنا به نقص پرونده از سوي يونسكو رد شده بود.
به گزارش «جوان» ثبت ميراث طبيعي ايران در سازمان جهاني يونسكو سالهاست كه بنا به دلايل مختلفي به بنبست ميخورد؛ يكي از پروندههايي كه ضرورت ثبت جهاني و محافظت از آن سالهاست مطرح ميشود، جنگلهاي هيركاني است كه اكنون سازمان ميراث فرهنگي قصد دارد ضمن تهيه پرونده آن، براي ثبت جهاني اين ميراث طبيعي نادر به شكلي جدي وارد عمل شود. بر اين اساس فرهاد نظري، مديركل دفتر ثبت آثار سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري گفته است كه پرونده ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني با توجه به شاخصها و مقررات يونسكو تنظيم شده است.
فرهادي با اشاره به اينكه منابع و مواريث طبيعي جمهوري اسلامي ايران، شاخصهاي جهاني شدن را دارند، خاطر نشان كرده است: «وجود مديريت مستقل و منسجم براي مواريث طبيعي يكي از موضوعات مورد توجه يونسكو است و با توجه به گستردگي ميراث طبيعي در پرونده اين آثار بايد مدير، ناظر و دستگاه پاسخگو مشخص باشد.»
ثبت جهاني مواريث طبيعي چون جنگلهاي هيركاني و حرا در سازمان جهاني يونسكو ضمن كمك به حفاظت از اين منابع طبيعي، مزاياي بسياري را براي كشور به همراه دارد از جمله استفاده از تسهيلات جهاني براي مبارزه با برخي بحرانهاي متوجه جنگلها از جمله آتشسوزي را فراهم ميآورد. اين در حالي است كه پيشتر سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري كشور با ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني بنا به دلايل نامشخصي مخالفت كرده بود؛ اما اكنون سازمان ميراث فرهنگي براي تهيه پرونده ثبت جهاني اين جنگلها وارد عمل شده است.
از قضا در آمادهسازي پرونده ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني، سازمان ميراث فرهنگي به عنوان ناظر عالي، فرآيند ثبت جهاني مواريث طبيعي را بر عهده دارد و دستگاههايي همچون سازمان محيطزيست، سازمان جنگلها و مراتع و جهاد كشاورزي به عنوان حافظان عرصههاي طبيعي شناخته ميشوند.
پرونده ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني در حالي آماده ميشود كه به نظر ميرسد يكي از مشكلات در آمادهسازي اين پرونده قرار گرفتن بخش كوچكي از جنگلهاي هيركاني در كشور آذربايجان باشد اما به گفته نظري مديريت پرونده ثبت جهاني جنگلهاي هيركاني بر عهده جمهوري اسلامي ايران است و كشور آذربايجان به عنوان دارنده بخشي از اين ميراث طبيعي در اين پرونده سهيم خواهد بود. به گفته مسئولان سازمان ميراث فرهنگي با توجه به هماهنگيهاي بين بخشي و توافقهايي كه در خصوص مديريت مواريث طبيعي صورت گرفته است، ثبت جهاني اين منابع ارزشمند از اين پس روند صعودي خواهد داشت.
جنگلهاي هيركاني در استان گلستان از باستانيترين جنگلهاي جهان است كه براي ثبت جهاني آماده ميشود و كارشناسان پيش بيني ميكنند كه «دشت لوت» و «جنگلهاي حرا» گزينههاي احتمالي آينده اين سازمان براي معرفي به كميته ثبت جهاني يونسكو باشند.
