پس از توافق بر سر عقبنشيني از حمله به سوريه و تحت كنترل بينالمللي درآمدن تسليحات شيميايي اين كشور، آيا ميتوان اميد به پايان جنگ داشت؟ مسئلهاي كه دمشق اين بار پيش قدم شده تا شايد پيامي را به گوش همه موافقان و مخالفان برساند.
قدري جميل، معاون نخستوزير سوريه به تازگي از آمادگي دولت سوريه براي برقراري آتشبس در جنگ با مخالفان مسلح سخن گفته است. وي تأكيد كرده كه بشار اسد در نشست ژنو2 پيشنهاد خواهد كرد كه بين نيروهاي دولتي و مخالفان مسلح آتشبس برقرار شود. تا پيش از تشديد بحران سوريه و بحث نابودسازي سلاح شيميايي دو كشور امريكا و روسيه نميتوانستند براي برگزاري نشست ژنو 2 به توافقي برسند. اين اجلاس طرح مشترك امريكا و روسيه است و قرار است با شركت قدرتهاي جهاني و كشورهاي منطقهاي تأثيرگذار بر بحران سوريه در ژنو برگزار شود، اما هنوز تاريخ مشخصي براي آن تعيين نشده است.
معاون نخست وزير سوريه گفته است كه هيچيك از دو طرف جنگ در آن كشور توانايي برنده شدن در اين درگيري را ندارد، در حالي كه اين جنگ دو سال ادامه داشته و بيش از 100 هزار كشته برجاي گذاشته است. جميل با فاجعهبار خواندن خسارات جنگ در سوريه ميزان آن را تاكنون حدود 100 ميليارد دلار، معادل دو سال توليد داخلي در شرايط عادي، تخمين زده است. معاون نخست وزير سوريه گفته است جنگ به بنبست رسيده و نجات كشورش مستلزم توقف درگيري است. اين مقام سوري گفته است كه پس از برقراري آتشبس، بايد دخالت خارجي در جنگ داخلي سوريه متوقف شود و يك روند سياسي براي حل اين بحران به جريان افتد زيرا «تنها به اين ترتيب است كه مردم سوريه ميتوانند بدون مداخله خارجي و به روشي دموكراتيك، در مورد سرنوشت خود تصميمگيري كنند.»
سلاحهاي شيميايي نابود ميشود؟
در حالي كه بحث بر سر چگونگي تحت كنترل درآمدن تسليحات شيميايي سوريه هنوز ادامه دارد، بشار اسد در گفت و گو با فاكس نيوز تأكيد كرد به برنامه نابودي تسليحات شيميايي كشورش پايبند است، ولي هشدار داد اين كار ممكن است تا يك سال طول بكشد و يك ميليارد دلار هزينه بردارد، چراكه اين كار از نظر فني، يك عمليات خيلي پيچيده است. اگر دولت امريكا آماده است هزينه اين كار را بدهد و مسئوليت انتقال مواد سمي به ايالات متحده را ميپذيرد، حاضريم اين سلاحها را تحويل امريكا دهيم. رئيسجمهوري سوريه در اين مصاحبه از موضع امريكا درباره بحران داخلي در اين كشور انتقاد كرد و گفت: واشنگتن بر عكس مسكو، تلاش كرده در مسائل داخلي و حكومتي سوريه دخالت كند.
وي در ادامه با اذعان به اينكه دولت دمشق تسليحات شيميايي در اختيار دارد، اعلام كرد: اين مسئله ديگر از كسي مخفي نيست. حمله شيميايي 21 اوت كه در آن حدود هزار نفر كشته شدند تعرض به قوانين بينالمللي بود، اما دولت دمشق عامل اين حملات نبود، بلكه جناح مخالف دست به چنين اقدامي زده است. ما شواهدي داريم كه نشان ميدهد گروههاي تروريستي از گاز سارين استفاده كردهاند.
اسد ضمن رد اتهامات مطرح شده عليه دولتش در زمينه استفاده از تسليحات شيميايي گفت: اين احتمال وجود دارد كه تسليحات شيميايي مورد استفاده در سوريه توسط يك دولت خارجي به سوريه آورده شده باشد. گاز سارين گاز آشپزخانه خوانده ميشود و اين مسئله به اين خاطر است كه هر كسي ميتواند در خانه خود آن را توليد كند. ما ميدانيم كه همه شورشيان توسط دولتهاي خارجي حمايت ميشوند. رئيسجمهوري سوريه همچنين تصاوير پخش شده در اينترنت در خصوص حملات شيميايي سوريه را رد كرد و گفت: در اينترنت جعل اسناد بسيار روي ميدهد. رئيسجمهوري سوري در عين حال خطاب به باراك اوباما، رئيسجمهوري امريكا در خصوص پيشنهادش درباره اقدام نظامي عليه دمشق گفت: به مردم خود گوش كن و از خرد جمعي تبعيت كن. بشار اسد با اشاره به اينكه افرادي كه در جريان درگيريها با نيروهاي دولتي كشته شدهاند اغلب تروريست هستند، گفت: اين جنگ است و جنگ نميتواند بدون خونريزي باشد.
در همين حال ارتش به دنبال باز پسگيري منطقه الشيخ سعد است. يك منبع نظامي سوريه گفت: ارتش سوريه در حال آماده شدن براي باز پس گرفتن منطقه «الشيخ سعد» است. اين منطقه قرار است به زودي به عنوان منطقه امن اعلام شود. افراد مسلح از مدتي پيش، منطقه الشيخ سعد را به تصرف خود در آوردهاند. از ادلب نير خبر ميرسد كه نيروهاي ارتش سوريه موفق شدند عناصر مسلح مستقر در شهرك «كفر لاتا» از توابع منطقه «جبل الاربعين» را به محاصره كامل درآورند.
