امروز 21 آگوست، يكي از روزهاي تلخ جهان اسلام است. 44 سال پيش در چنين روزي مسجد الاقصي، اولين قبله مسلمانان جهان و از مقدسترين مكانهاي روي زمين كه در بين اديان اسلام، مسيحيت و يهوديت داراي احترام ويژهاي است، توسط صهيونيستها به آتش كشيده شد. اين روز به پيشنهاد جمهوري اسلامي ايران و تصويب سازمان كنفرانس اسلامي به نام روز جهاني مسجد نامگذاري شد.
مسجد با آنكه در لغت به معناي محل سجده و عبادتگاه است، اما در اسلام كاركردهاي اجتماعي و سياسي آن اگر بيشتر از كاركردهاي مذهبياش نباشد، كمتر نيز نخواهد بود. هماني كه در صدر اسلام، رسول الله در هنگام هجرت به مدينه و پايهگذاري حكومت اسلامي در اولين گام مسجدي را بنا نهاد و از آن زمان تاكنون مسجد به عنوان نماد شهرهاي اسلامي در تمامي جهان است. مسجد براي مسلمانان صدر اسلام محل ارتباط با پيامبر به عنوان حاكم اسلامي و حل و فصل مسائل مهم جامعه اسلامي بود؛ روشي كه توسط حضرت علي (ع) نيز ادامه پيدا كرد اما به مرور با روي كار آمدن دولتهاي بعدي و سلسلههاي پادشاهي، حكومتهاي ظلم سعي كردند از جايگاه اجتماعي مسجد بكاهند و تنها اين مكان را به جايي براي انجام فرايضي چون نماز و قرائت قرآن محدود كنند. شايد مهمترين رخدادي كه باعث شد مسجد جان دوبارهاي بگيرد، آغاز نهضت امام خميني (ره) بود كه از دهه 40 شمسي مسجد را به پايگاهي اجتماعي براي روشنگري عليه حكومت پهلوي و تربيت نسلي از انقلاب، تبديل كرد؛ نهضتي كه در سال 57 به بار نشست و با سقوط رژيم سلطنتي در ايران، مسجد قدرت اجتماعي خود را به عنوان نهادي كه قادر به آموزش و سازماندهي مردمي است به اثبات رساند. اما متأسفانه در سالهاي اخير دوباره شاهد اين هستيم كه جايگاه مسجد در حال تبديل شدن به همان جايگاه مذهبي ساده است. حتي تلاشهاي زيادي در حال انجام است تا رسوم سنتي كه با مسجد رابطه ناگسستني داشتهاند، به مكانهاي ديگري برده شود. نمونه آشكار اين حركات برگزاري مراسم ختم متوفيان در سالنهاي پذيرايي است. با اينكه مسجد به عنوان محل جمع شدن افراد، قرائت قرآن و تسكين روحي بازماندگان به كناري گذاشته شده، اما سالنهاي پذيرايي با نواي ساز به جاي قرآن و صلوات سعي دارند تا مسكن اندوه خانوادههاي داغدار باشند. در بسياري از ادارات كه در نزديكي مساجد واقع شدهاند، به جاي اينكه كارمندان براي اقامه نماز جماعت به مسجد هدايت شوند، سعي ميشود تا مكاني در خود اداره يا نهاد به عنوان نمازخانه انتخاب شود و ناخواسته به خاليتر شدن مساجد كمك ميكنند. نامگذاري روز 30 مرداد به نام روز جهاني مسجد يادآور آن است كه براي مسلمانان مسجد كاركردي فراتر از كليسا و كنيسه دارد. سكولاريسم در غرب در برنامهاي بلند مدت از كليسا يك شئ سمبليك ساخته است و تمام تلاش خود را در همين راستا در جهان اسلام به كار برده است. رهنمود بنيانگذار كبير انقلاب امام خميني(ره) زماني كه از مسجد تعبير سنگر كردند. در راستاي مقابله با همين سياست است. ما اگر امروز در مقابل تهاجم فرهنگي غرب به مشكل برخوردهايم، دليل اصلياش آن است كه سنگرها را خالي گذاشتهايم يا آن طور كه بايد پر نكردهايم تا جلوي پيشروي دشمن را بگيريم. 21آگوست ميگويد دشمن اگر فرصت كند در نابودي نماد اسلامي و پايگاه سياسي، اجتماعي و معنوي مسجد تعلل نخواهد كرد، حتي اگر اين كار در حد آتش زدن مكاني مقدس باشد.
