کمبود آب در ایران به خصوص در حوزه مرکزی کشور، موضوعی است که همواره نیازمند مدیریت بوده و هست و شاید به همین خاطر بود که شیخ بهایی سالیان دور حقابه ها را تعیین کرد اما با دور شدن از سالهایی که اصفهان به طراوت و شادابیش میبالید، حالا باید بر رنج زاینده رود گریست .
انگار ديگر عادت كرده ايم به اين كه تابستان ها رودخانه نصف جهان را خشك ببينيم. در تابستان با گرم شدن هوا لرز خشك شدن زاينده رود به جان اصفهانی ها می افتد تا سال آينده كه اگر آسمان مرحمتي كرد، آن وقت شايد دوباره آبي هم بر بستر خشك رودخانه شان جاري شود. رگ حياتي اصفهان تبديل به يك رودخانه فصلي شده ؛ امروز هست و فردا نيست.
زاینده رود برای چندمین بار خشک شد تا هر از گاهی اگر آبی در آن جاری شد برای اصفهانی ها خوشایند باشد و برایش جشن بگیرند.
***
وقتي رودخانه خشك مي شود، هر كس از روي پلهاي وسط آن جاده خاكي سابقا پرآب گذرمي كند، باز هم صداي آه و افسوس مردم این دیار به آسمان بلند مي شود كه باز هم رودخانه خشك شد.
جدا از غم دوباره خشک شدن زاینده رود، این روزها پای دردل هر اصفهانی که بنشینی امکان ندارد سخنی درباره آب و افت فشار آن نشنوید.
در رمضان امسال بعضی از اصفهانیها طعم تشنگی را به شکل مضاعف میچشند چرا که در گرمترین ساعات شبانهروز به دلیل افت فشار آب در برخی نقاط اصفهان امکان استفاده از کولر را هم ندارند !
مسؤولان بر این باورند که ذخیرهسازی آب تا پایان تابستان و شروع فصل بارش در پاییز ضروری است بنابراین بر اساس تصمیم شورای مدیریت بحران استان، میزان اختصاص آب به همه بخشهای مصرفکننده از جمله شرب، صنعت و کشاورزی کاهش یافته است.
به گفته قبادیان معاون امور مشترکان شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان پس از گذشتن ساعات پیک مصرف نیز نباید انتظار شرایط عادی در شبکه را داشت، چون شبکه توزیع خالی است و چند ساعتی طول میکشد تا دوباره به حالت اول برگردد و فشار قابل قبولی داشته باشد.
پمپهای مکش حق دیگران را پایمال می کند
در گزارش میدانی خبرنگار ما، برخی شهروندان در مناطقی همچون محدوده کاوه و ملکشهر به این مسئله اعتراض داشتند که اغلب روزها تا ساعت 11 شب آب قطع است.
یکی از شهروندان در این زمینه می گوید: از اواسط روز تا ساعت 11 شب آب نداریم، تازه آن زمان که آب وصل میشود تا ساعت 4 صبح فشار آب مناسب نیست و تنها در آن محدوده زمانی امکان استحمام یا برداشت آب را داریم.
وی می افزاید: در چنین شرایطی برخی شهروندان مجبور هستند برای تأمین آب شرب و پخت و پز خود به مکانهای عمومی همانند مساجد، پارکها و دیگر مکانهای عمومی شهر که فشار آب بهتر است مراجعه کنند.
مسؤولان شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان ضمن تأیید قطع آب اصفهان در ساعات قبل از ظهر تا میانههای شب به مردم توصیه کردهاند که از مصارف غیرضروری مانند استحمام و شستشوی لباس در این ساعات به شدت خودداری کنند و این گونه مصارف را به ساعات غیر پیک انتقال دهند ضمن اینکه شهروندان باید از استفاده از پمپهای مکش آب به خانهشان خودداری کنند تا امکان استفاده از این مایه حیات برای همسایهها نیز فراهم شود.
جیرهبندی آب در هاله ای از ابهام
دمای هوای روزهای اخیر سبب شده تا مصرف آب شرب با مشکل مواجه شود. در حالی که برخی مسئولان از تقسیم عادلانه آب در میان شهروندان خبر میدهند که به معنای جیرهبندی آب است برخی دیگر از مسئولان اصفهانی گفتهاند که برنامهای برای جیرهبندی آب ندارند.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری اصفهان معتقد است که حجم آب ورودی به سد زایندهرود نسبت به زمان مشابه سال گذشته بیشتر و ذخیره آب پشت سد کاهش نداشته است، اما صرفهجویی در مصرف یک ضرورت انکارناپذیر است.
محمدمهدی اسماعیلی بیان می کند: دغدغه اول در استان اصفهان تأمین آب شرب و پس از آن تأمین آب مورد نیاز کشاورزان است تا بتوان از طریق تأمین آب مورد نیاز کشاورزان حداقل مسائل معیشتی آنها را دنبال کرد اما در حال حاضر هیچ برنامهای برای جیرهبندی آب نداریم.
زمزمه بسته شدن زاینده رود به گوش می رسد
در میان دغدغه کمبود آب شرب، یکی دیگر از نگرانیهای شهروندان اصفهانی بسته شدن آب زایندهرود است چراکه از ابتدای باز شدن آب زمزمه بسته شدن آن در تابستان به گوش میرسید.
آب زایندهرود نه تنها مایه نشاط روحی شهروندان اصفهانی است در تعدیل هوا به ویژه در تابستان که هوای اصفهان بسیار گرم و خشک میشود تأثیرگذار است و از سوی دیگر کشاورزان به این آب برای کشت خود نیازمند هستند.
با توجه به صحبتهای ابتدایی مسئولان درباره بسته شدن آب، چندی است این مسئله به دغدغه مردم اصفهان تبدیل شده است و بر این مبنا رسانهها در تلاش هستند تا زمان بسته شدن این نعمت خداوندی را از مسئولان بپرسند اما مسئولان بارها و بارها این موضوع را به برگزاری جلسهای در این زمینه موکول کردهاند و جواب قطعی در این زمینه به خبرنگاران ندادند.
اگر جریان آب رودخانه قطع شود، این موضوع مشکلاتی را به همراه خواهد داشت چرا که کشتهای متفاوتی در مناطق مختلف در محدوده بالادست زایندهرود انجام شده است.
اصفهان امسال وارد ششمین سال خشکسالی میشود
از طرفی حداقل آب در نظر گرفته برای باغات باید 9 روز در ماه باشد، در غیر این صورت دچار آسیب جدی میشوند و از سوی دیگرکشت ذرت که در روزهای ابتدایی بازگشایی آب، آبیاری شده در دهه سوم تیرماه و کشاورزانی که اراضی خود که در اواخر دوره کشت کاشت کرده باشند تا اواسط مردادماه نیاز آبی دارند بنابراین اگر آب اواخر تیرماه هم بسته شود این گروه از کشاورزان دچار آسیب می شوند.
پنج سال خشکسالی باعث کاهش شدید آب سد زاینده رود شده است، ورودی سد آب زاینده رود نسبت به متوسط بلند مدت 35 تا 40 درصد کاهش یافته است و سد که در این فصل از سال باید بالغ بر یک میلیارد و 600 تا یک میلیارد و 700 میلیون متر مکعب آب داشته باشد در خوش بینانه ترین حالت تنها یک میلیارد و 40 میلیون متر مکعب آب دارد.
از آنجایی که با وجود بارندگی مطلوب در شهر و استان اصفهان اما بارندگی در سد و آبریزهای سد مناسب نبوده است ، اصفهان امسال وارد ششمین سال خشکسالی خود میشود.
معاون بهره برداری آب منطقهای استان اصفهان در این باره به خبرنگار ما می گوید: متاسفانه امسال علاوه بر خشکسالی از نظر اقلیمی خشکسالی هیدرولوژیکی هم پیدا کردیم تا ورودی سد نسبت به متوسط بلندمدت 600 میلیون مترمکعب آب کم داشته باشد.
غلامحسین حیدرپور راهکار جبران کمبود آب در حوزه زاینده رود را در صرفه جویی در چهارمحال و بختیاری، مصرف آب شرب از 30 درصد به 25 درصد و تکمیل طرح تونل سوم کوهرنگ می داندو تصریح می کند: تنها 13 متر تا اتمام تونل سوم کوهرنگ باقی مانده اما مکانی که در آن مشغول کار هستیم بحرانی و دارای ریزشهای شدید است و با وجود استفاده از تمام امکانات داخلی و خارجی این طرح تکمیل نشده است.
22 تیرماه امسال آب از سد زاینده رود بسته شد و باز هم اصفهانی ها در حسرت دیدن دوباره رود خروشان و قلب تپنده شهرشان می مانند
روزهای غم انگیز مهمترین رودخانه فلات مرکزی ایران همچنان ادامه دارد و هرسال با نزدیک شدن به روزهای گرم سال اصفهان شاهد ترک برداشتن تن فرسوده زاینده رودش است.
شاید اجرای طرح چهارم با عنوان تونل بهشت آباد به دلیل توسعه صنعت و کشاورزی ضرورتی اجتناب ناپذیر و مورد نیاز است، طرحی که امید است در پیچ و خم حرفها و بودجهها گم نشود و به دنبال مفاد مفقوده طومار شیخ بهایی نرود.
