
دماسنج اتوبوس نشان ميدهد كه تفاوت دماي داخل و خارج مثل بهار و زمستان است. حس جالبي دارد در بهار باشي و آخرين روزهاي آبان ماه را براي فرو رفتن در دل زمستان زودرس نواحي شمال غرب كشور طي كني. همانند جهادگراني كه چند صباحي دل از خانه و كاشانه خويش كندند، تا بهار را با تلاشي مثالزدني به مناطق زلزلهزده هديه برند. همتي كه با درك نزديكي فصل سرما و شرايط خاصه زلزلهزدگان باعث شد تا طي دو ماه ۷۷۰ واحد مسكوني و ۷ هزار واحد چند منظوره آماده بهرهبرداري شود و كاروان اصحاب رسانه ميرفت تا زوايايي از اين تلاش را انعكاس دهد.
مقصدمان اهر در شمال غرب تبريز قرار دارد. در دل منطقهاي موسوم به ارسباران كه به گواهي تاريخ يكي از عرصههاي اصلي جنگ ايران و روس به شمار ميرفت. با پيشينهاي از جنگاوري و دلاوري كه رگههايي از آن در دفاع مقدس نيز گل كرد و باعث اعزام جوانان بسياري از اين خطه به جبهههاي دفاع مقدس شد.
براي رسيدن به اهر نيازي نداريم كه به مركز استان يعني تبريز برويم. بيش از ۱۰ ساعت پيمودن راه اغلب همسفران را خسته كرده است. اما عليرضا موسيزاده كه هماهنگكننده كاروان اصحاب رسانه از سوي بسيج سازندگي است، از برنامه كاري فشردهاي پرده برميدارد كه گويي ساعتي پس از رسيدنمان به مقصد آغاز ميشود. ثمره تلاش جهادگران بسيجي آن قدر ارزش دارد كه اشخاصي چون سرلشكر جعفري فرمانده كل سپاه و همچنين چهره ماندگار دفاع مقدس سردار علي فضلي را براي مراسم افتتاحيه به اينجا بكشاند. صوت اذان صبح شنيده ميشود كه به مقصد ميرسيم.
روستايي با ۱۸ شهيد «شهرك پايين» هرچند نام شهر را با خود دارد، اما روستايي از توابع شهرستان هريس است كه ۱۸ شهيد را در جنگ تحميلي تقديم نظام اسلامي كردهاست. اين روستا اولين مكان مورد بازديد سردار جعفري و همراهانش است و ما هم كه قرار شده پا به پاي او از اين روستا به آن روستا برويم، زودتر از مهمانان ويژه به «شهرك پايين» ميرسيم.
مجتمع آموزشي و پرورشي چهارده معصوم(ع) يا همان مدرسه راهنمايي رودكي، به عنوان يكي از بزرگترين اماكن اين روستا جنبوجوش خاصي دارد. به محض اينكه مقابلش ميرسيم قريب ۳۰ الي ۴۰ كودك و نوجوان با پرچمهاي ملي توي دستشان از داخل مجتمع خارج ميشوند و مقابل مدرسه صف ميبندند. ترتيبشان به قد نيست. هركس كه زودتر ميرسد جايي براي خود دست و پا ميكند و به مهمانان لبخند ميزند. شور خاصي در نگاه اين بچهها به چشم ميخورد كه آرزو ميكنم قلمم تيزبيني لنز عكاسان گروه را داشت و ميتوانستم برقي از آن را توي كاغذ گزارش پياده كنم.
در فكر بچهها و سرمايي كه كم كم دارد از درز اورم داخل ميشود، هستم كه شعار «آذربايجان اوياق دي اينقلابا داياق دي» خبر از آمدن سردار جعفري ميدهد. قبل از اينكه با مهمانان ويژه همراه بشويم، بچههاي خبرنگار از معني شعار ميپرسند. يكي از اهالي كه زير تصاوير تعدادي از ۱۸ شهيد روستا ايستاده ميگويد: «آذربايجان بيدار است، ستون انقلاب است.» جماعت به سويي ميروند و شهدا همچنان ايستادهاند...
بچههاي كربلا «عزيز» بچههاي جبهه و جنگ هنوز ياد آن ايام را زنده نگه داشته كه به محض رسيدن به شهرك پايين، به خانه شهيد حسن داداشي شهركي يكي از ۱۸ شهيد اين روستا ميرود. با وجودي كه تنها يكي دو نفر از خبرنگاران تلويزيوني را به داخل خانه راه ميدهند، فرصتي پيش ميآيد تا با سردار محمد تقي شاهچراغي فرمانده سپاه كربلاي استان مازندران همكلام شويم. حضور او در اين روستا به دليل برعهده گرفتن پروژه احداث ۵۹ واحد مسكوني در شهرك پايين توسط سپاه كربلاست.
شاهچراغي از تلاش ۷۰ روزه بسيجيان مازندراني ميگويد كه عمدتاً از دانشگاهها به اينجا ميآمدند و طي حدود دو ماه ۵۹ خانه ۶۰ متري را براي زلزلهزدگان ساختهاند. بچههاي كربلا نمونهاي از جهادگراني از ۹ استان كشورمان هستند كه از همان اولين روزهاي وقوع زلزله خود را به اين مناطق رسانده و براي كمك به مردم دست به كار شدهاند.
جالب است كه فرمانده سپاه كربلا از جزئيات حركت بچههاي جهادي استانش نيز خبر دارد. اينكه دانشجوها از ۲۰ شهريور در شهرك پايين مستقر شدهاند و بعد از ۲۵ روز به دليل آغاز به كار دانشگاهها، بسيج محلات جاي آنها را ميگيرد. يكي ميرود و آن يكي ميآيد تا اين مردم احساس تنهايي نكنند و اين آمد و شد آن قدر ادامه مييابد تا حالا ما بياييم و ثمره تلاش جهادگران را نظارهگر باشيم يا شايد معني برق نگاه بچههاي شهرك پايين را درك كنيم، روستايي نوساز شده را به چشم ببينيم و... بچههاي كربلا گل كاشتهاند.
زلزله و فتنه دشمن مقصد بعدي ما روستاي آقعليلو است. اينجا فرصتي پيش ميآيد تا براي دقايقي سردار عزيز جعفري با خبرنگاران صحبت كند. او از تلاش قرارگاه سازندگي خاتمالانبيا(ص)، بسيج سازندگي و بنياد تعاون سپاه ميگويد كه گويي از ۱۲ هزار واحد مسكوني در دست احداث براي زلزلهزدگان احداث ۲ هزار واحد را برعهده گرفتهاند و متعهد شدهاند تا همه ۱۲ هزار واحد دامي را هم احداث كنند؛ امري كه امروز با افتتاح ۷۷۰ واحد مسكوني و ۷ هزار واحد چند منظوره (دامي، انبار و...) تا حد زيادي محقق شده است.
سردار رمضان شريف، مسئول روابط عمومي سپاه هم در جمع خبرنگاران است و بعد از سخنان سردار جعفري از تلاش دشمنان براي برانگيختن اختلافات قومي در پي زلزله آذربايجان شرقي ميگويد و ميافزايد: رسانههاي بيگانه از ابتداي اين بحران سعي كردند به دروغ ناكارآمدي نظام را نشان بدهند و با القاي اين مسئله كه مسئولان توجه چنداني به هموطنان آذري ندارند، اين حادثه طبيعي را تبديل به يك مسئله قومي بكنند. اينجا بود كه سپاه و بسيج دست به كار شدند و با توجه به تجربيات حضور در سوانحي چون زلزله بم و نيز نزديكي فصل سرما و زمستان، طي همتي مضاعف ظرف دو ماه تعداد قابل توجهي از پروژههاي متعهد شده را تحويل دادهاند كه قرار است امروز طي مراسمي افتتاح شوند.
بنري كه روي ديوار مسجد روستا نصب شده نشان ميدهد كه سهم آق عليلو از سازندگي بسيج ۳۷ واحد مسكوني است. رفته رفته گروه عزم بازگشت ميكنند و سكوت دلنشيني فضا را فرا ميگيرد. يك رأس گوسالهاي كه اهالي به يمن ورود مهمانان ذبح كردهاند توسط دو سه مرد جابهجا ميشود و حالا ميتوان با چندتايي از اهالي براي دقايقي به گفتوگو نشست.
ليلا الهامي مادر سه فرزند، يكي از اهالي آق عليلو است كه با روي باز پذيراي سؤالاتمان ميشود. من مجبورم به عوض خودم و يكي از خبرنگاران كه آذري بلد نيست، سؤالاتمان را از او بپرسم. ليلا از زخمي شدن دو نفر از اهالي در حادثه زلزله ميگويد و اينكه اغلب خانههاي روستا از بين رفته بودند و چيزي كه ما به عنوان روستا ميبينيم، طرحي نو است كه به همت بسيجيها بنا شده؛ همتي كه به قول الهامي، استاد معمارهاي محلي نيز در سرعت عمل آن واماندهاند و اين دقت نظر و توجه باعث شده تا رضايتمندي اهالي از مسئولان بيشتر از قبل شود.
بهاري پيش از زمستان در مراسم رسمي افتتاحيه ۷۷۰ واحد مسكوني و ۷ هزار واحد چند منظوره (دامي) چهرهها و نامهاي زيادي به چشم ميخورند. به چشم كه نه، سالن آن قدر شلوغ است كه نميتوانيم به صف اول نزديك شويم و تنها به اعلام مجري برنامه بسنده ميكنيم تا نامهايي چون سرلشكر عزيز جعفري، سردار علي فضلي، مهندس تابش رئيس بنياد مسكن انقلاب اسلامي، سردار پورجمشيديان فرمانده سپاه عاشوراي آذربايجان شرقي، مهندس بيگي استاندار اين استان، حجتالاسلام تقيزاده امام جمعه اهر و... را از زبانش بشنويم.
سردار جعفري سخنران اصلي مراسم است كه با اشاره به تلاش سپاه و بسيج براي رفع مشكل سرپناه زلزلهزدگان ميگويد: حدود دو ماه تلاش شبانهروزي عزيزان ما در سپاه و بسيج سازندگي براي رفع مشكل مردم آسيبديده قابل تقدير است.
وي ميافزايد: سپاه و بسيج تاكنون بخش قابل توجهي از تعهدات خود در قبال زلزلهزدگان آذري را به نتيجه رساندهاند و بقيه تعهدات را نيز تا يك ماه آينده به انجام خواهند رساند، اما نكته قابل توجه اين است كه ما تا پايان بازسازي مناطق زلزلهزده در كنار اين مردم خواهيم ماند.
عزيز جعفري در ادامه اشارهاي به شيطنت دشمنان در استفاده تبليغاتي از مسئله زلزله آذربايجان شرقي ميكند و ميگويد: دشمنان در تلاش بودند تا از اين حادثه در جهت دامن زدن به اختلافات قومي يا تأثيرگذاري در مسائلي چون برگزاري اجلاس سران كشورهاي غيرمتعهد بهرهبرداري كنند، اما ملت ايران با ايثار و از خودگذشتگي اين توطئه آنها را ناكام گذاشتند.
فرمانده كل سپاه همچنين كمك به مردم زلزلهزده را جزو مأموريتهاي اصلي سپاه و بسيج در حفظ و حراست از انقلاب اسلامي و دستاوردهاي آن معرفي ميكند و اظهار ميدارد: ساخت ۷۷۰ واحد مسكوني و ۷ هزار واحد چند منظوره براي زلزلهزدگان منطقه ارسباران استان آذربايجان شرقي كه طي حدود دوماه انجام گرفت، تجربهاي كمنظير است كه سپاه و بسيج با همتي جهادگونه موفق به انجام آن شدند.
سردار خراساني، مسئول سازمان بسيج سازندگي هم بعد از سردار جعفري دقايقي صحبت ميكند و گزارشي از عملكرد داوطلبانه جهادگران بسيجي براي پيشبرد طرحهاي در دست اجرا ارائه ميدهد. او همچنين از تلاش گمنام بسيج براي جمعآوري كمكهاي مردمي از سراسر كشور براي زلزلهزدگان پرده برميدارد و ميگويد: در زلزله آذربايجان براي اولين بار شاهد حضور مستقيم گروههاي جهادي در امر كمكرساني بوديم كه اميدواريم اين تجربه ارزشمند باعث شود تا در بحرانهاي آتي شاهد حضور چشمگيرتري از اين حيث باشيم.
غير از سردار جعفري و خراساني، مهندس تابش، سردار پورجمشيديان، مهندس بيگي و حجتالاسلام تقيزاده هم دقايقي صحبت ميكنند تا مراسم افتتاحيه براي بچههاي خبرنگار به خصوص بچههاي خبرگزاريها جلسهاي پربار باشد و تند و تند صحبتهاي هر كدام از اينها را تلفني مخابره كنند.
با دادن اسناد واحدهاي ساخته شده به مهندس تابش و سردار پورجمشيديان، مراسم تمام ميشود. گروه خبرنگاران قصد بازگشت به تهران در اين سفر فشرده را ميكنند. ساعاتي بعد دوباره سوار اتوبوس ميشويم. دماسنج نشان ميدهد كه اينجا هنوز بهار است. شيشهپنجرهها را بخار گرفته، آن بيرون پاييز ميرود تا جاي خود را به زمستان بدهد و كمي آن طرفتر بچههاي جهادي روي داربستهاي خانهاي نيمهساز مشغول نقاشي بهار هستند. امسال بهار هموطنان زلزلهزده آذري زودتر از زمستان فرا ميرسد.