
حال كه بازار راهاندازي شبكههاي تلويزيوني داغ شده است و هر روز نام و موضوع جديدي براي يك شبكه در شرف تأسيس مطرح ميشود، اين سؤال به اذهان خطور ميكند كه آيا لازم است در مورد هر موضوع كه به نظرمان جالب است شبكهاي راه بيندازيم؟ با سرعت فعلي كه شبكههاي ديجيتالي در حال راه اندازي هستند بهتر است ابتدا براي آنها مشتري پيدا كنيم و بعد به سمت ايجاد شبكههاي نو برويم.
يادم است روز پنجشنبهاي بود و بايد براي كاري به شهر ري ميرفتم، آن زمان هنوز مترو راه اندازي نشده بود و هنوز هم اتوبوس بهترين راه براي رفتن از تهران به شهر ري بود. اتوبوس مملو از مسافراني بود كه ميخواستند صبح پنجشنبه را براي زيارت به حرم حضرت عبدالعظيم بروند، به همين دليل بازار ختم صلوات گرم شده بود و هر كس به نوبه خود جمعيت را تشويق به ختم صلوات ميكرد. از سلامتي آقاي راننده گرفته تا شادي روح رفتگان جمع و قسمت شدن زيارت قبور شهداي كربلا، در آن بين نوجواني بود كه ميخواست خود را وارد بحث رقابت بين صلواتفرستها بكند، به همين دليل بلند داد زد براي سلامتي امام رضا صلوات. پير مردي در بين جمعيت گفت آخه بچه جان امام كه شهيد شده، جواني در دفاع از آن نوجوان گفت، حاجي! شما كه نميخواهي صلوات بفرستي چرا بهانه ميآوري؟ بعد از صحبتهاي رئيسجمهور در مراسم افتتاح رسمي شبكههاي ديجيتالي ورزش و پويا كه گفته بود: «ما هنوز شبكه علمي نداريم يا شبكه خلاقيت، شبكه تاريخ، شبكه كارگر، شبكه سلامت، شبكه ميراث فرهنگي، شبكه ايرانشناسي يا يك شبكهاي كه فقط زيباييها و عظمت ايران را معرفي كند». بهمندري معاون فرهنگي وزير ارشاد طي نامهاي به عزتالله ضرغامي رئيس سازمان صداو سيما خواستار ايجاد شبكه تلويزيوني كتاب و كتابخواني شد.
حال شايد برخي داستان راهاندازي شبكههاي جديد را به مثابه ختم صلوات در آن اتوبوس كذايي بدانند كه در يك رقابت نفسگير هر كس ميخواست بيشترين ثواب ممكن را جمع كند و اصلا هم برايش مهم نباشد موضوعي كه براي افتتاح شبكه تلويزيوني مطرح ميكند از قابليت و توانايي لازم براي اينكه يك شبكه تلويزيوني بر اساس آن تعريف و راه اندازي شود، برخوردار نباشد. گويا مهمترين چيز در روزهاي اخير استفاده از توان صدا و سيما است كه تازه پا را از دنياي آنالوگ به ديجيتال گذاشته و توانايياش در راه اندازي شبكههاي تلويزيوني از هر چند سال يكي به هر ماه يكي ارتقا يافته است. انتقاد ما از راه اندازي شبكههاي جديد نيست و دنبال بهانه براي عدم ختم صلوات نيستيم اما بهتر است كه ابتدا به ساكن در حالي كه هنوز بسياري از مردم بايد براي دريافت شبكههاي ديجيتالي به دنبال دستگاههاي مبدل باشند و چند شبكهاي كه به تازگي افتتاح شدهاند از قابليت دريافت همگاني برخوردار نيستند.
ايجاد شبكههاي جديد نميتواند توجيه چنداني را داشته باشد و سرعت دادن بيجهت و اصرار به افزايش كميت بدون ارتقاي كيفيت نه تنها موجب جذب تماشاگر نميشود بلكه كساني را هم كه ترجيح ميدهند از برنامه صدا و سيما استفاده كنند به دليل پايين بودن كيفيت، ناراضي كرده و عاملي براي ريزش بيشتر مخاطبين صدا و سيما ميشود. بعد هم نبايد كتاب وكتاب خواني را با جاذبه مواردي چون ورزش و كارتون مقايسه كرد. با آنكه شأن مطالعه بالاتر از تفريحاتي چون ديدن انيميشن است، اما فعلاً با ميزان بسيار پايين مطالعه در ميان ايرانيان، ابتدا بايد براي خود كتاب و كتابخواني فكري كرد و بعد از آن كه كتاب در ميان مردم محبوبيت يافت و جاذبه پيدا كرد، تازه به فكر ايجاد شبكهاي تلويزيوني براي آن بود وگرنه حتي در صورت موافقت صدا و سيما با ايجاد شبكه كتاب، يك شبكه مرده و بيمخاطب بر روي دستمان باقي خواهد ماند.