بیژن سورانی - امروز فرصتي دست داد تا همزمان با روز خانواده و تكريم بازنشستگان، نگاهي اجمالي بر كاركرد و مسائل و مشكلات اين نهاد داشته باشيم.
از ابتداي خلقت، تشكيل خانواده با خلق آدم و حوا آغاز شد تا در اين نهاد، نسل بشر ادامه يابد كه در اين زمينه در دين مبين اسلام نيز تأكيد بسياري صورت گرفته است از تربيت و عواطف انساني تا رسيدن به آرامش و آسايش.
در اين راستا الگوي خانواده صالح و شايسته، خانواده ائمه و پيامبران است كه با دقت نظر و توجه در شيوه تشكيل و زندگي آنان بهترين الگو و مكتب آموختن مهارت زندگي و تشكيل خانواده به حساب ميآيد.
هر چند اين نهاد كوچك و با اهميت در دورههاي اخير دستخوش تغييرات كمي و كيفي بسياري شده اما كاركرد خود را از دست نداده است، برهمين اساس است كه به استحكام اين نهاد ميبايد توجه ويژهاي صورت بگيرد.
در گذر ايام بحث چگونگي تشكيل خانواده، تداوم آن و آسيبپذيري در برابر معضلات و مشكلات فردي و جامعه موضوعي است كه در صورت عدم پيشگيري و برخورد ناصحيح با آنها، مشكلات به درون جامعه رسوخ پيدا كرده و همچون غده سرطاني رشد پيدا ميكند.
بحث طلاق در انواع و شكلهاي مختلف آفتي است كه در سالهاي اخير در حال رشد است، هر چند بزرگي رشد آن زياد نيست، اما به هر ميزان تأثير خود را روي فرد، خانواده و جامعه ميگذارد.
براساس آمار سازمان ثبت احوال، تعداد ازدواج ثبت شده در دفاتر ازدواج در چهار ماهه سال جاري ۳۰۵ هزار و ۲۵۷ فقره است كه نسبت به مدت مشابه سال ۸۹ با رشد ۳ درصدي روبهرو بوده و طلاق با رشد ۱۰ درصدي در سال ۹۰ به ۴۳ هزار و ۷۷۵ فقره رسيده كه زنگ خطر آن به صدا در آمده است. پنهان ماندن عوارض ناشي از اين معضل و فقدان درمان آن سبب ميشود تا اين زخم در نقاط ديگر جامعه نيز سر باز كند.
هر چند در سالهاي اخير سعي شده است تا با تكميل قوانين مربوط به خانواده در مراجع قانونگذاري بر تحكيم خانواده بيفزايند، اما حركت يك يا چند بعدي در نهادي كه كاركردهاي مختلف بسياري در لايههاي اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي دارد تأثير چنداني بر جا نخواهد گذاشت.
سرمايه انساني بالاترين سرمايه در جامعه به حساب ميآيد و توسعه، رشد و شكوفايي كشور هم در توجه ويژه به اين سرمايه صورت ميگيرد و در جامعه كنوني ما، خانواده سالم، جامعه سالم را رقم ميزنند و به عينه مشاهده شده است كه افراد تأثيرگذار و مفيد در جامعه در هر قشر و طبقهاي از خانوادههاي سالم نشأت يافتهاند.
در گذر زمان فرد و خانواده نيز تحت تأثير عوامل بسياري قرار گرفتهاند تا جايي كه در برخي موارد عرفهاي پسنديده كه مبنا و استحكام خانواده را تضمين ميكند دستخوش تغييرات شده و ماهيت خود را از دست دادهاند و به جاي آن عرفهاي به ظاهر سالم جايگزين شده است.
از سوي ديگر برخي عوامل خارجي نيز بر دامنه اين ضدارزشها ميافزايد كه در رأس آنها برنامههاي مختلف ماهوارهاي است كه براي تخريب و تضعيف بنياد خانواده با ماهيتهاي اجتماعي و فرهنگي و حتي تفريحي و ورزشي توليد و عرضه ميشود و بايد گفت حفظ، استحكام و تحكيم بنياد خانواده به مثابه آيينه تمام نمايي از عملكرد همه بخشهاي جامعه است كه با اشكال گوناگون خود را نمايان ميسازد و اگر ضعف و سستي در اين كانون مشاهده ميشود ناشي از برآيند عملكرد بد و نامناسب بخشهاي متولي است.