محمد اسماعيلي | هيئت ايراني حاضر در مذاكرات ژنو در هر سه دوره مذاكره با مواضعي مقتدرانه و عزتمندانه كه برآمده از ديپلماسي فعال و رو به جلوي جمهوري اسلامي بود، دور جديد گفتوگوها با گروه 1+5 را پيگيري و به پايان رساند. مواضع گستاخانه و تهديدمآبانه كشورهاي غربي در حالي جاي خود را به موضع انفعال و تدافعي داده بود كه فضاي دور اول و دوم مذاكرات تحت تأثير فضاي برآمده از ترور دانشمند هستهاي ايران و متعاقب آن سخنان آتشين سعيد جليلي شكل گرفت و دور سوم با توافق دوطرف مبني بر استمرار مذاكرات به پايان رسيد. آنچه حائز اهميت است ذكر اين نكته است كه بهرغم القائات بسياري از رسانههاي بيگانه مبني بر تدافعي بودن موضع ايران، نهتنها تيم مذاكرهكننده ايران از موضع برتر و بالا در مذاكرات نقش بازي كرد بلكه طرف مذاكرهكننده با مشكلات جدي براي مذاكره با ايران روبهرو بوده است. يقيناً استمرار مذاكرات در شهر استانبول دليل متقن و منطقي بر نتيجهبخش بودن حاصل مذاكرات دو روزه براي جمهوري اسلامي ايران ميتواند باشد.
علاءالدين بروجردي رئيس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه مجلس با اشاره به مذاكرات هفته اخير تيم مذاكرهكننده كشورمان با گروه 1+5 گفت: با توجه به اينكه موضع جمهوري اسلامي ايران در اين اجلاس از جايگاه قدرت و توانمندي و رعايت همه موازين بينالمللي بود، از طرف ديگر مجموعه كشورهاي غربي اعم از امريكا، انگليس و فرانسه در مجموعه سياستهاي خودشان مبني بر ايجاد محدوديت و تلاش در جهت توقف غنيسازي دست برداشتند(چرا كه خواستههاي آنها غيرمنطقي و خارج از تعهدات بينالمللي بود) ميتوان جلسه مذكور را حاوي دستاوردهاي ارزشمندي براي نظام و ملت قلمداد كرد.وي ادامه داد: تيم مذاكرهكننده جمهوري اسلامي ايران در طول هر سه دوره مذاكرات كه در دو روز انجام گرفت، مجموعه سياستهاي خود را به پيش برد و نتيجه جلسات عملاً به شكست سياستهاي امريكا در قبال انرژي هستهاي ايران منجر شد، به همين دليل كشورهاي غربي كه خواستار مانعتراشي بر سر راه هستهاي ايران هستند، رويكرد ديگري را پيش خواهند گرفت.رئيس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه همچنين افزود: محور قرار گرفتن بسته پيشنهادي كشورمان و به تبع آن استمرار مذاكرات در شهر استانبول نشان از موفقيت تيم مذاكرهكننده كشورمان دارد و ورود جمهوري اسلامي ايران در مسائل بهجز حقوق ملت ايران توانست جايگاه كشورمان را در سطح منطقه و جامعه بينالمللي افزايش دهد.
انفعال امريكا و ديكته منطق ايرانمهمترين شاخصه مذاكراتاسماعيل كوثري نايبرئيس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه مجلس هم در اين باره گفت: تيم مذاكرهكننده كشورمان كه با تجربه بيشتري نسبت به گذشته با گروه 1+5 كه تعدادي از اعضاي آن تغيير كرده بود، وارد مذاكره شد و در طول سه دوره جلسات تسلط بيشتري بر روند گفتوگوها نسبت به طرف مقابل داشت و اين بهراحتي در طول مذاكرات قابل رؤيت بود.وي اضافه كرد: موضعگيري نادرست خانم اشتون و اعضاي ديگر 1+5 در قبال حركتهاي تروريستي در ايران را ميتوان يكي از موضوعات مهم اتفاق افتاده به حساب آورد ضمناً نبايد اين را هم ناديده گرفت كه تيم مذاكرهكننده اجازه به طرف مقابل نداد كه در مورد حقوق تعيين شده ملت جمهوري اسلامي ايران حرفي به ميان آورد. نايب رئيس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه خاطرنشان كرد: تعيين كشور تركيه و شهر استانبول به عنوان مكاني كه جمهوري اسلامي ايران قبل از شروع مذاكرات پيشنهاد داده بود يكي ديگر از دستاوردهاي جلسه است كه نشان از قدرت و صلابت ايران در عرصه بينالملل دارد و حاكي از چربش اقتدار تيم مذاكرهكننده ايران نسبت به طرف مقابل است. كوثري با اشاره به قدم زدن ويليام برنز پشت در اتاق سعيد جليلي بعد از پايان جلسات، گفت: با مروري گذرا ميتوان افزايش قدرت چانهزني ايران در عرصه دنيا و انفعال و ضعف بيش از پيش امريكا در قبال مواضع حقمدارانه ايران را درك كرد. وي در پايان گفت: در اين گفتوگوها شاهد ديكته منطق به طرفهاي غربي نيز بوديم.
بياعتنايي به پيشنهاد حمله نظامي امريكا يكي از دستاوردهاستحشمتالله فلاحتپيشه ديگر عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه نيز گفت: امروز فعاليتهايي به صورت هماهنگ عليه ايران در سطح دنيا شكل گرفته است كه اجزاي آن را امريكا، شوراي امنيت سازمان ملل، آژانس بينالمللي انرژي هستهاي و گروههاي تروريستي شكل ميدهند و تمام اينها موضوع هستهاي را به عنوان يك بهانه سياسي دنبال ميكنند.وي ادامه داد: آنچه به وضوح در فضاي حاكم بر مذاكرات ديده ميشد، عدم اعتنا به پيشنهاد امريكا و رژيم صهيونيستي مبني بر حمله نظامي به تأسيسات هستهاي ايران بود، هرچند آنها گزينه افزايش تحريمها را دنبال خواهند كرد كه البته با توجه به ظرفيت نظام و ملت ما در اين مسير هم دول غربي راه به جايي نميبرند. عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه تصريح كرد: ادامه گفتوگوها در مكاني كه كشورمان پيشنهاد كرده است ميتواند كشورهايي را كه تحت فشار، قطعنامه 1929 را عليه ايران پذيرفتند، دچار ترديد كرده و ميتواند آنها را با مواضع اصولي ايران در آينده همراه و همگام كند.فلاحتپيشه خاطرنشان كرد: تداوم فعاليتهاي هستهاي ما به حداقل رساندن سياستهاي تحريمي در عمل، رونمايي از دستاوردهاي هستهاي جديد و خنثي كردن تنشزدايي و ايرانهراسي از جمله اقداماتي است كه بايد مورد توجه قرار بگيرد تا مذاكرات آينده استانبول نيز به مانند مذاكرات اخير حاوي دستاوردهاي مثبتي براي كشورمان باشد.وي در پايان گفت: دفاع از حقوق ملت و اعلام موضع از جايگاهي برتر از سوي تيم مذاكرهكننده نسبت به مذاكرات كاخ سعدآباد خود دليلي مبرهن بر حصول دستاوردهاي باارزش از سوي تيم مذاكرهكننده است.
اجازه گفتوگو يا معامله در قبال حقوق مسلم ملت نداديمهمچنين حجتالاسلام حسين سبحانينيا، عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجه با اشاره به دستاوردهاي تيم مذاكرهكننده جمهوري اسلامي ايران در مذاكرات ژنو گفت: در مرحله اول و دوم تأكيد جمهوري اسلامي ايران بر مواضع اصولي خود نسبت به حق و حقوق هستهاي مسلم ايران در چارچوب نظامات بينالمللي و همچنين به چالش كشيدن غرب درخصوص ترور نخبگان علمي از جمله شهيد شهرياري و عليمحمدي آغاز شد كه خود نشاني از ثمردار بودن مذاكرات براي كشورمان بهشمار ميآيد. عضو هيئت رئيسه مجلس افزود: نكتهاي كه نبايد ناديده گرفت آن است كه بهرغم آنكه غربيها سعي ميكردند تصوير واحدي از كشورهاي 1+5 در قبال موضوع پرونده نشان دهند ولي عملاً ديديم كه وحدت نظري در بين اين كشورها وجود ندارد و دليلش عدم توافق بر دستور جلسه از سوي كشورهاي مذكور در مذاكرات اخير است. وي تصريح كرد: در اين نشست آنچه روشن شد استحكام موضع جمهوري اسلامي ايران، سخن راندن از موضع عزت، قدرت، عدم اجازه گفتوگو يا معامله در قبال حقوق مسلم ملت ايران و ثابت قدم بودن در اصول شناخته شده نظام جمهوري اسلامي ايران بود كه پيامهاي خاصي را هم براي كشورهاي غربي به دنبال داشت.سبحانينيا ادامه داد: غرب بهرغم آنكه بعد از قطعنامه 1929 فضاسازي سنگين بينالمللي را عليه كشورمان بهراه انداخته بود، نتوانست به آن چيزي كه ميخواست در اين مذاكره برسد و برعكس حاصل آن براي تيم مذاكرهكننده ايران دستاوردهاي مناسبي بود كه به آن اشاره شد.
