ایزد مهرآفرین- امروز اختتامیه نهمین دوره جشنواره تئاتر بسیج در حالی در تبریز برگزار میشود که این جشنواره بعد از گذشت چندین دوره از آن و با توجه به ظرفیتهای زیادی که بسیج در عرصههای مختلف سازندگی و علیالخصوص در حوزه فرهنگ دارد، هنوز نتوانسته خود را به عنوان یک جشنواره جریانساز و اثرگذار در تئاتر و هنر کشور معرفی کند. از طرف دیگر با توجه به گستردگی جغرافیایی و جمعیتی که بسیج دارد، این پتانسیل و قابلیت را دارد که بزرگترین و دربرگیرندهترین جشنوارههای هنری و فرهنگی را در کشور برگزار کند. حال چرا این اتفاق نیفتاده سؤالی است که ما از کارشناسان و هنرمندان این حوزه جویا شدیم. ازطرفی نقدهایی هم به این جشنواره وارد میشود که اساساً چرا بسیج باید جشنواره تئاتر برگزار کند.
تفاوتهای تئاتر بسیج
حسین مسافرآستانه رئیس مرکز هنرهای نمایشی در خصوص نقدهایی که به برگزاری این جشنواره میشود و اینکه چرا جشنواره تئاتر بسیج شامل طرح تجمیع جشنوارههای تئاتری نمیشود، گفت: طرح تجمیع جشنوارههای دینی تحت عنوان یک جشنواره به نام «تئاتر حقیقت» کاری است که برای جشنوارههایی که خود مرکز و وزارت ارشاد برگزارکننده آن است صورت میگیرد، ولی جشنواره تئاتر بسیج از نظر ارگان و سازمانی برگزارکننده، «هیچ» ارتباطی با مرکز هنرهای نمایشی ندارد. جشنواره تئاتربسیج را سازمان بسیج مستضعفین کشور با اهداف بسیار روشن و مشخصی که دارد برگزار میکند.
جشنوارهای غیرمداوم
مسافرآستانه که خود دبیر این دوره از جشنواره تئاتر بسیج است با اشاره به ضرورت برگزاری چنین جشنوارهای گفت:کسانی که به این جشنواره ایراد میگیرند از ظرفیتها و پتانسلی که بسیج دارد، کاملاً غافل هستند. آنها کافی است فقط به دستاوردهای بسیج در عرصههای مختلف در طول این سالها نگاهی بیندازند تا به عمق این اثرگذاری پی ببرند.
وی در پاسخ به این سؤال که چرا با همه این ظرفیتها هنوز بسیج و تئاتر بسیج نتوانسته اثرگذاری لازم را در هنر و تئاتر کشور داشته باشد گفت: به دلایل اداری و سازمانی برگزاری این جشنواره متداولی نبوده و نتوانسته آن جدیت و اثرگذاری را داشته باشد البته در این دوره بیش از 750 متن وجود دارد و تمام استانهای کشور جشنواره را برگزار کردند. این حرکت فراگیری است که بسیج شروع کرده و بسیار منحصر به فرد است.
ضعف اطلاعرسانی
نیما دهقان کارگردان جوان و برگزیده جشنواره سال گذشته تئاتر فجر در خصوص برگزاری جشنواره تئاتر بسیج گفت: نکته اول این است که من به عنوان یک تئاتری و کسی که در حوزه تئاتر فعالیت زیادی دارم در جریان برگزاری چنین جشنوارهای قرار نمیگیرم و هیچ گونه شناختی از تعریف و برگزاری جشنواره تئاتر بسیج که تا به امروز چندین دورهاش برگزار شده است، ندارم. شناخت من به عنوان یک تئاتری فقط در این حد است که میدانم این جشنواره در هفته بسیج برگزار میشود و همه دستاندرکارانش بسیجی هستند.
دهقان که برگزیده جشنواره تئاتر مقاومت است و تا به امروز نمایش «خنکای ختم خاطره» به کارگردانیاش جزو پرمخاطبترین نمایشهای کشور شناخته شده است با اشاره به تبلیغات ضعیف این جشنواره گفت:برای خیلی از هنرمندان ما هنوز فعالیت و ماهیت تئاتر بسیج مشخص نیست و خیلیها فکر میکنند بسیج فقط یک نیروی نظامی است!
دهقان یکی از ضعفها و ایرادات این جشنواره را نگاه مقطعی مدیران به این جشنواره دانست و یادآور شد: خیلیها فقط دنبال بیلان کاری در جشنوارههای تئاتری هستند، مدیری اگر بخواهد تئاتر کار کند، مطمئناً نبوغهای خوب و زیادی از تئاتر بسیج بیرون میآید.
ضررهای برخورد احساسی
جهانگیر الماسی هنرمند تئاتر سینما و تلویزیون که از اعضای هیئت داوران این جشنواره است، در خصوص اینکه چرا هنوز تئاتر بسیج با توجه به پتانسیلی که خود بسیج دارد، نتوانسته هنوز خود را به عنوان یک جریان اثرگذار معرفی کند، گفت: دلیل اصلیاش این است که ما با این مسائل ساده برخورد میکنیم و کار زیر بنایی و پژوهشی انجام نمیدهیم و احساساتی برخورد میکنیم.
الماسی با اشاره به اینکه در این جشنواره استعدادهای فراوانی دیده است، یادآور شد: وقتی کارهای این بچهها را دیدم، شوکه شدم. واقعاً باید به این بچهها احسنت گفت. بسیجیان نه تنها قابلیت و ظرفیت بالایی در هنر دارندبلکه توانمندیهای عجیبی هم دارند. من اینجا کارهایی از جوانان شهرستانی دیدم که اصلاً در تئاتر کشور محاسبه نمیشوند و کسی نمیبیندشان.
وی همچنین در خصوص اینکه عدهای معتقدند بسیج چرا باید جشنواره تئاتر برگزار کند، گفت: من هم این سؤال را داشتم، ولی اینجا جواب قشنگی به من دادند؛ گفتند بسیج فقط تئاتر برگزار نمیکند، بسیج فراخوان میدهد و یک اهدافی دارد، این اهداف در جهت ساخت این سرزمین است. روزگاری بسیج از این کشور دفاع میکرد برای مقابله با دشمنان، ولی امروز جنگ اصلی در حوزه فرهنگ است و احساس کرده است در این حوزه خللی وجود دارد و به میدان آمده است. بیشک اگر این جشنواره با سیاستگذاری درست و مستمر برگزار شود میتواند جریان تئاتر حرفهای کشور را تحت تأثیر خود درآورد.
