محمدصادق زماني- براساس نظرسنجي يك مؤسسه تحقيقاتي، 96 درصد شهروندان تهراني با اجراي طرح هدفمندي يارانهها موافق بوده و آن را طرحي در راستاي مصالح عمومي و منافع ملي ميدانند.
به گزارش «جوان»، نتيجه نظرسنجي يك مؤسسه تحقيقاتي در مورد ميزان موافقت تهرانيها با اجراي طرح هدفمندسازي يارانهها حاكي از اين است كه تنها 4 درصد از شهروندان تهراني با اين طرح موافق نيستند.
جامعه آماري اين نظرسنجي 12 هزار نفر است كه از چهار نقطه اصلي سكونت در تهران- شمال، جنوب، شرق و غرب- انتخاب شدهاند. نخستين سؤالي كه در اين نظرسنجي از پاسخ دهندگان پرسيده شده اين است كه آيا اجراي طرح هدفمندي يارانهها را ضروري ميدانند و با آن موافق هستند يا نه كه 96 درصد افراد پاسخ دادهاند اين طرح را ضروري دانسته و با آن موافقند.
پرسش دوم اين نظرسنجي از شهروندان تهراني اين است كه آيا طرح هدفمندي را در راستاي منافع ملي و مصالح عمومي ارزيابي ميكنند يا نه؟ از جمعيت آماري شركت كننده، 95 درصد پاسخشان اين است كه هدفمند شدن يارانهها را به نفع عموم مردم و كشور ميدانند.
دولت نظارتش را بر قيمتها بيشتر كند
سومين پرسش اين نظرسنجي اين است كه اگر شما در جايگاه مسئولان اجرايي طرح هدفمندي يارانهها بوديد، براي بهتر محقق شدن اهداف اين طرح چه اقدامي انجام ميداديد؟ نظارت جدي و دقيق بر قيمتها و تبليغات گسترده براي تثبيت قيمتها دو گزينه اين پرسش هستند كه 95 درصد پاسخ دهندگان گزينه نخست را انتخاب كرده و در حقيقت با اين انتخاب، خواستار نظارت دقيق و جدي دولت بر قيمتها شدهاند.
هدفمندي يارانهها يعني عدالت اجتماعي و طبقاتي در بهرهمندي از يارانهها
چهارمين سؤال در اين نظرسنجي به تأثير هدفمندي يارانهها در تحقق عدالت در ميزان بهرهمندي از يارانهها اشاره دارد: به باور كارشناسان، هدفمند شدن يارانهها سبب ميشود سهم طبقات اجتماعي با درآمد بالا از يارانهها كاهش يافته و در مقابل، سهم طبقات اجتماعي با درآمد پايين از يارانهها افزايش يابد. شما چقدر با اين نظر موافقيد؟ 80 درصد پاسخ دهندگان اين نظر را تأييد كرده و پذيرفتهاند.
هدفمندي يارانهها، ابزار قدرتمند اصلاح الگوي مصرف
با توجه به نتيجه اين نظرسنجي و اظهارنظرهاي مردمي در اماكن گوناگون، موافقت عمومي با اجراي طرح هدفمندي يارانهها در لايههاي گوناگون اقشار جامعه روشن است و هر فرد يا طبقهاي براي موافقت خود با اين طرح دليل يا دلايل خاص خود را دارد. حميد محبي كارمند بازنشسته از آن دسته شهرونداني است كه در گفت و گو با «جوان»، اجراي طرح هدفمندي يارانهها را ابزاري قدرتمند براي تحقق اصلاح الگوي مصرف ميداند. به گفته اين كارمند بازنشسته، در خانواده پنج نفري آنان تا پيش از اجراي طرح هدفمندي يارانهها، فرزندان و حتي همسرش جديت لازم را براي خاموش كردن لامپهاي اضافي نداشتهاند اما پس از اجراي اين طرح و تصميم دولت براي حذف يارانه برق، آب و گاز، به اين نتيجه رسيدهاند كه بايد در مصرف برق و ساير اقلامي كه قرار است يارانه آنها برداشته شود، صرفهجويي كنند.
محبي ميگويد: بخشي از قوانين و هنجارها با تبليغات و كتاب و سمينار نهادينه نميشوند بلكه گاهي بايد اين بخش از قوانين را با قوانين محكمتر ديگري كه ضمانت اجرايي داشته باشد، نهادينه كرد. به عنوان مثال، خاموش كردن لامپ اضافي يك هنجار است كه با وجود تبليغات رسانهاي زياد براي خيلي از مردم نهادينه نشد اما به محض اجرا شدن طرح هدفمندي يارانهها به مثابه يك قانون با پشتوانه دولتي، ميتوان گفت افزون بر 90 درصد مردم از اين پس خود را ملزم به خاموش كردن چراغهاي اضافي خواهند دانست.
حذف يارانه؛ گامي به سوي تحقق طرحهاي رفاه اجتماعي
براساس ماده واحده اصلاحيه مواد 46 و 47 قانون برنامه سوم توسعه كه در شانزدهم مردادماه 1380 به تصويب مجلس رسيد، دولت مكلف شد با انجام مطالعات و بررسيهاي كارشناسي، اقدامات قانوني به منظور هدفمند كردن پرداخت يارانه كالاهاي اساسي و حامل انرژي را انجام دهد تا چندين هدف مهم از جمله «جايگزين كردن تدريجي طرحهاي رفاه اجتماعي به جاي پرداخت يارانه» محقق شود.
مريم سرايي از معلمان آموزش و پرورش و يكي از شهروندان تهراني در اين مورد معتقد است: دولت با برداشتن يارانه از كالاهاي اساسي اين امكان را پيدا ميكند كه به مقوله رفاه اجتماعي توجه ويژه تري داشته باشد. به اعتقاد اين شهروند تهراني، اجراي طرحهاي رفاه اجتماعي يك نكته ظريف دارد و آن اينكه دولت بايد در اجراي چنين طرحهايي عدالت را رعايت كرده و به فراخور نياز هر روستا، شهر يا كلانشهري امكانات رفاهي را تقسيم كند.
همراهي همه اقشار شرط اصلي اجراي صحيح هدفمندي
بيشك براي اجراي مؤثر طرح هدفمندي يارانهها و كاستن پارهاي فشارهاي احتمالي ناشي از اين طرح، همراهي همه اقشار جامعه نياز است. رضا دورچي راننده تاكسي شهري در اين مورد نظر جالب توجهي دارد. وي ميگويد: وقتي اقتصاد كشور نيازمند اجراي طرح هدفمندي يارانه هاست و سود اين طرح در بلندمدت به همه ايرانيها ميرسد اگر در كوتاه مدت هم قرار باشد كمي سختي بكشيم ميارزد. اما متأسفانه بعضيها در چنين شرايطي سوء استفاده كرده و فقط به منافع خودشان فكر ميكنند.
دورچي ادامه ميدهد: بعضي كاسب ها، راننده تاكسي ها، فروشندهها و توليدكنندهها ممكن است در چنين شرايطي فقط به فكر بيرون كشيدن گليم خودشان باشند كه اين اصلاً اخلاقي و درست نيست. همه بايد ملاحظه هم را بكنيم. اگر در چنين شرايطي، هر كسي براي حقوق ديگران احترام قائل باشد و روحيه انصاف را در خودش زنده نگه دارد تحمل سختيهاي احتمالي هم آسان ميشود هم شيرين.
