
شش ماه قبل، آنگاه که اوباما موفق شد با کمک دیگر صاحبان حق وتو در شورای امنیت، قطعنامه 1929 علیه برنامه هستهای ایران را تصویب کند، این تصور در ذهن او و دیگر دولتمردان کاخ سفید و سایر کاخهای نظام سلطه به وجود آمده بود که با تصویب این قطعنامه و تصویب قوانین تحریم مضاعف علیه ایران در کنگره امریکا و اتحادیه اروپا و به زعم خود اجرای یک «تحریم فلجکننده» علیه ایران، قادر خواهند بود نظام جمهوری اسلامی را به تسلیم واداشته و شکستهای چند دهه امریکا و نظام سلطه از انقلاب اسلامی ایران را جبران کنند.
امریکاییها بهرغم شناخت از نتایج تقابل گذشته خود علیه ایران اسلامی، دو سناریو را در صورت اجرای این قطعنامه و تحریمها پیشبینی کرده بودند که هر دو به زعم آنها به نفع امریکا و نظام سلطه بود.
الف: سناریوی اول: تصویب و اجرای قطعنامهها و قوانین کنگره و اتحادیه اروپا وتحمیل یک تحریم فلجکننده، منجر به تسلیم دولت ایران و پذیرش شروط چهارگانه امریکا نسبت به ایران یعنی تعطیلی فعالیتهای هستهای، پذیرش موجودیت اسرائیل (رژیم صهیونیستی)، عدم حمایت از گروههای مقاومت (حزبالله، حماس و...) و همچنین رعایت حقوق بشر غربی خواهد شد. در صورت تحقق این سناریو، دستاوردهای عمدهای برای امریکا حاصل میشد که از آن جمله میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
1- اعتبار و اقتدار امریکا در جهان احیا و تثبیت میشد، 2- حرکتها و نهضتهای آزادیبخش از پیروزی و کارآمدی انقلاب اسلامی ناامید شده و زمینه حذف تدریجی آنها فراهم میشد، 3- معضلات امریکا در کشورهای منطقه (افغانستان، عراق، فلسطین و...) حل میشد، 4- موقعیت جریان فتنه در ایران تقویت شده و امریکا قادر میشد تا اهداف جنگ نرم خود علیه ایران را پی بگیرد و 5- موقعیت دموکراتها در عرصه سیاسی امریکا تقویت میشد.
سناریوی دوم: در صورت عدم پذیرش ایران و تداوم فشارها و اجرای تحریمها علیه ایران در طول چند ماه، مشکلات اقتصادی و سیاسی در ایران افزایش یافته و نتایج زیر را برای امریکا به دنبال خواهد داشت:
1- تحریمها و به ویژه جلوگیری از انتقال سوخت به ایران سبب افزایش معضلات اقتصادی ایران خواهد شد.
2- بحرانها و آشوبهای اجتماعی دوباره در ایران اوج خواهد گرفت و رژیم ایران ناچار خواهد شد برای کنترل آن از ابزار قهرآمیز استفاده و این امر زمینه افزایش فشارها علیه ایران را فراهم خواهد کرد.
3- ملل مسلمان جهان و نهضتهای آزادیبخش از کارآمدی نظام اسلامی مأیوس میشدند و این جو مطلوب غرب است.
4- اوجگیری آشوبها در ایران منجر به تقویت جریان فتنه (همپیمانان داخلی) امریکا شده و زمینه فروپاشی نظام ایران فراهم خواهد شد.
اما بهرغم انتظار امریکاییها نه سناریوی اول محقق شد و نه سناریوی دوم، بلکه بهرغم انتظار امریکاییها، ایستادگی و مقاومت مردم و دولت ایران در برابر فشارها و تحریمهای غرب نه تنها به تسلیم ایران نینجامید بلکه ایستادگی و پافشاری ایران بر موضع خود موجب تزلزل در ائتلاف دستوری نظامهای غربی شد که اختلاف نظر میان آنها در نحوه و زمینه مذاکرات هستهای با ایران حتی انتقاد رسانههای غربی را هم به دنبال داشته است و از سوی دیگر این ناکارآمدی حتی در انتخابات داخلی امریکا تأثیر گذاشته و به اعتقاد اغلب کارشناسان و رسانههای امریکا، شکست دموکراتها در انتخابات میاندورهای کنگره به دلیل ناکارآمدی سیاستهای اوباما در قبال ایران است. در عرصه داخلی نیز بهرغم انتظار غرب نه تنها شورشی اتفاق نیفتاد، بلکه با برنامهریزی دولتمردان و صنعتگران ایرانی، ایران نه تنها موفق به تأمین سوخت موردنیاز خود شد بلکه در جرگه صادرکنندگان جهانی بنزین نیز درآمد و از همه مهمتر اینکه سران داخلی فتنه و رسانهها و شبکههای حقیقی و مجازی آنها نیز منزویتر شده و حرفی برای گفتن ندارند. این وضعیت سبب شده است که ایران در مرحله جدید آغاز مذاکرات هستهای بتواند از موضع قویتر و با اقتدار منافع راهبردی خود را پی بگیرد.
اشاره به برخی از واکنشهای رسانههای امریکایی نسبت به این تحریمها و نتایج سناریوی امریکایی خارج از لطف نیست. اندیشکده بروکینگز: ایران در تابستان امسال به طور غیرقابل توضیحی آرام بوده، حال آنکه تحریمهای گوناگونی از سوی سازمان ملل، واشنگتن و بروکسل علیه این کشور اعمال شده است. رادیو رژیم صهیونیستی: آیا با تحریمهای آبکی کنونی میتوان انتظار عقبنشینی ایران از برنامه هستهایاش را داشت، سران غرب مرد باشند و بلند شوند و با صدای بلند بگویند که نه اراده درگیری با حکومت ایران را دارند و نه توان آن را، دست بردارند و سراغ کار خودشان بروند.
نیویورکتایمز در مقالهای با عنوان «در خاورمیانه سیاست تنها برای خداست» مینویسد: قدرت اسلامگرایان در کشورهای خاورمیانه نسلهای قبلی چپگرا و سکولار را تحتالشعاع قرار داده است.
لسآنجلستایمز: از پنج ماه پیش که آخرین دور تحریمها اعمال شد، غالباً سؤال ما این بود که آیا این اقدام موجب شکلگیری وضعیت سیاسی جدیدی در ایران خواهد شد؟ اما هیچ تغییری دیده نشده است. نشریه آلمانی تاکساشپیگل: اکنون از مخالفان سال گذشته خبری نیست. این در حالی است که ایران تعداد سانتریفیوژها و درصد غنیسازی اورانیوم را افزایش داده و اکنون از سرنگونی حکومت اسلامی،- چیزی که سال گذشته انتظارش را داشتیم- هیچ خبری نیست. یورونیوز: ایران سیاست خارجی امریکا را به چالش کشیده و دیپلماسی کاخ سفید هیچ موفقیتی در برابر ایران کسب نکرده است. فارینپالیسی: هدف از این تحریمها وادار کردن ایران به توقف برنامه هستهای خود بود، اما تاکنون ثابت شده که این تحریمها به اندازه تلاشهای دیپلماتیک دولت اوباما بیثمر بودهاند.