سال گذشته از نظر خشکسالی استان قم در بدترین شرایط موجود در دهه گذشته قرار گرفت به نحوی که هر بار اخباری از پایین رفتن آب مخزن سد 15 خرداد به گوش میرسید. برخی از کارشناسان میزان خشکسالی سال 89 را در 50 سال اخیر بیسابقه معرفی کردند که این خود نشاندهنده عمق فشاری است که هم اکنون بر منابع آبی این استان وارد میشود.
اما خبر کاهش 400 میلیون متر مکعبی آبهای سطحی به استان که از سوی مدیرعامل شرکت آب منطقهای قم اعلام شد شک دیگری را با خود به همراه آورد که تنها مهر تأییدی است بر تشنگی مردم قم در سال آینده.
«امیدواریم در این دولت کوثر بزرگتری در قم ایجاد کنیم». این بخشی از صحبتهای رحیمی معاون رئیس جمهور در تاریخ 19 خردادماه سالجاری است که این نوید را به مردم قم داد که تشنگی از این استان محو میشود.
از سوی دیگر سید مهدی ثمرههاشمی، مشاور وزیر نیرو و مدیرعامل شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور در بیست و چهارم همان ماه با اشاره به خشکسالی استان قم و با توجه به ضرورت جبران کمبودها گفته بود که باید با روشهای مختلف مدیریتی بخش اعظمی از مشکل با مشارکت و همکاری مردم مرتفع شد.
اما از آن صحبتها چیزی بالغ بر پنج ماه میگذرد و هنوز با وجود شروع فصل بارش تشنگی در استان موج میزند.
تأمین آب استان سخت است
در همین رابطه مدیرعامل شرکت آب منطقهای قم با اشاره به اینکه سال 88 و 89 خشکترین سال در 50 سال گذشته بوده است، میگوید: ما با وجود اینکه شرکت کوچکی هستیم، اما فعالیتها و همکاریهای اثرگذاری برای رفع معضل کمآبی داشتهایم.
سیدحسن رضوی بیان میدارد: در سال آبی گذشته تا کنون همکاریهای خوبی در بخش آب استان وجود داشته است به نحوی که با این همکاریها توانستیم شرایط بد خشکسالی را پشت سر گذاشته و با تعامل سازنده در سال 89 قم را از جیرهبندی نجات دهیم.
رضوی با تأکید بر اینکه در سال آبی جاری شرایط بد آبی پیشروی استان خواهد بود، میافزاید: ذخیره سد 15 خرداد تنها 12 میلیون مترمکعب است و آب استان با مشکل تأمین میشود.
وی بیان میدارد: برای سال آینده اگر پروژههای آبرسانی به پایان نرسد تأمین آب برای شهر قم بسیار سخت خواهد بود، بنابراین بر اساس شرایط بیشترین تلاش برای تمرکز انتقال آب و پساب از حوزههای مجاور به سطح شهر خواهد بود.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای قم میگوید: 400 میلیون متر مکعب آب سطحی ورودی به استان کاهش داشته است که این موضوع میطلبد با این مشکلات مسئولان نگاه ویژهای به قم داشته باشند وگرنه احساس میکنیم سرمایهگذاریها در بخشهای مختلف با مشکل روبهرو خواهد شد.
پیشرفت 60 درصدی طرح اضطرار
در حالی که پیشبینیها برای ادامه خشکسالی در سال آبی آینده زنگ خطر را برای استان قم به صدا در آورده است، لزوم توجه در بر آورد حوایج مردم استان قم بیش از پیش ضروری است. استفاده از فصل بارش یکی از راهکارهایی است که در کوتاه زمان میتواند با مدیریت مناسب تا حدودی استان را از خشکسالی نجات دهد.
احیا و حفر چاههای جدید و اجاره برخی از چاههای مالکان خصوصی از جمله اقدامات صورت گرفته برای مقابله با خشکسالی 89 قم بود که به نظر میرسد برای مدیریت آب در سال آینده طرحهای جانبی دیگری در کنار آنها قرار گیرد تا تشنگی از سطح استان محو شود.
در همین رابطه علیرضا الماسوندی، مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران در دیدار عمومی مدیران شرکت مدیریت منابع آب ایران گفت: آب آن چیزی است که در شهرهای دیگر وجود دارد و شهر قم از آن تاکنون محروم است و این مطالبه زیادی نیست، چراکه شهرهای دیگر از آن برخوردارند.
وی افزود: ما در حال جبران آنچه هستیم که دیگران باید انجام میدادند و اگر ما هم همانند طرحهای دیگر به این طرح نگاه کنیم، درست نیست و نگاهها باید نسبت به این طرح تغییر کند.
الماسوندی با تقدیر از مجموعه شرکت آب و فاضلاب کشور گفت: در خشکسالی اخیر استان قم فعالیتهای خوبی از سوی آبفای قم برای رفع مشکلات آبرسانی صورت گرفت که این اقدامات از اهمیت بسیاری برخوردار بود.
وی تأکید کرد: رئیسجمهور شخصاً بحث جلسات آبرسانی به قم را مدیریت میکند و برای مسئولان ارشد کشور این طرح از اهمیت بالایی برخوردار است.
مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران گفت: با فعالیتهای انجام شده این طرح پیشرفتهای خوبی داشته است و در بخش احداث تونلها تنها احداث 5/2 کیلومتر تونل باقی مانده است.
وی تصریح کرد: طرح اضطراری آب رسانی به قم هم 60 درصد پیشرفت داشته است و باید تلاش شود آنچه حق مردم قم است محقق شده و قبل از شروع فصل گرما مردم بتوانند از آب شرب با کیفیت بهرهمند شوند.
و اما. . .
نهادینه کردن فرهنگ استفاده صحیح از آب از طریق وزارت نیرو، آموزش کودکان دبستانی، تبلیغات محیطی، اجرای برنامههای آموزشی در مدارس و حضور در رسانهها یکی دیگر از راهکارهایی است که میتوان از طریق آن هم زمان با اجرای طرحهای آبرسانی مدیریت مصرف را با مشارکت عمومی به دست آورد.
