
بوشهر در کرانه خلیج همیشگی فارس استانی زیبا و با تاریخی کهن است که در چند ساله اخیر و به دنبال احداث نیروگاه اتمی در آن شهرتی عالمگیر پیدا کرده، تقریباً هفتهای نیست که خبری مربوط به آن نیروگاه در محافل خبری منتشر نشود. مجموعه عظیم دیگری که در بوشهر قرار دارد پارس جنوبی است، مجتمعی که قلب تپنده صنعت گاز و پتروشیمی ایران به حساب میآید. انتظار آن میرود تا شهرت و اهمیت این دو مجموعه در خدمت معرفی بیشتر بوشهر باشد. اما متأسفانه وضعیت فعلی به گونه دیگری است و به گونهای عمل شده که استان و مشکلات آن در حاشیه قرار گرفته و مورد بیمهری واقع شود.
پارس جنوبی آغاز کاری عظیم
اهالی روستای کوچک عسلویه شاید اصلاً به فکرشان خطور نمیکرد که روزی نام روستایشان عالمگیر شده و تأسیسات عظیم صنعت گاز و پتروشیمی در آنجا تأسیس شود،چیزی که هم اکنون شاهد آن هستیم. به دلیل کمترین بعد مسافتی این منطقه با میدان گازی پارس جنوبی و صرفه اقتصادی حاصل از آن از حدود هشت سال پیش دولت با ایجاد تأسیسات صنعت گاز و بهرهبرداری از منابع گازی عملاً منطقه ویژه اقتصادی پارس جنوبی را وارد رقابت با قطریهایی کرد که بیش از 10 سال زودتر از ایران شروع به استفاده از منطقه گازی مشترک کرده بودند. پروژهای بزرگ که در 28 مرحله تعریف شد و اکنون فازهای 20 و 21 آن در آستانه عملیاتی شدن هستند. به غیر از ایران کشورهای دیگری نیز به دلیل مزیتهای موجود، جذب و سرمایهگذاریهای عظیمی در این منطقه کردند و انتظار ورود سرمایههای بیشتری هم میرود.
بیکاری در بوشهر
براساس پیشبینیهای گذشته میزان اشغالزایی طرحهای گاز، پتروشیمی و نفت در منطقه ویژه اقتصادی پارس جنوبی بالغ بر 100 هزار نفر میشد اما برآوردهای جدید این رقم را به 150 هزار نفر ارتقا داده است. از ابتدای سال جاری میزان بیکاری در استان بوشهر سیرصعودیاش شتاب یافته و بنا به گزارشات رسمی به رقم 6/14درصد رسیده است. روندی که از چند سال پیش شروع گشته و امسال بر سرعت آن افزوده شد. طبق اعلام مسئولان کار و امور اجتماعی استان میزان بیکاری در سالهای 87 و 88 به ترتیب 7/10 و 7/11 بوده است. بسیاری از مردم و به خصوص جوانان بوشهری این انتظار را دارند که از بازار کار عظیمی که طرحهای اقتصادی انجام شده در منطقه مهیا کرده است، بیبهره نمانده و در حالی که آنها از بیکاری در عذاب هستند از سایر نقاط ایران و حتی کشورهای خارجی برای اشتغال به عسلویه بیایند. آن هم برای مشاغلی که بیشتر یدی و دفتیر بوده و تخصص چندانی برای انجام آنها لازم نیست و حتی در صورت لزوم با آموزشهای کوتاه مدت هم میتوند به سطح مطلوب برای اشتغال رسید. آمار فعلی شاغلان بومی در صنایع نفت و گاز عسلویه عدد 5/36 را نشان میدهد که از نظر بسیاری از کارشناسان امکان ارتقای آن زیاد است.
مصوبهای که هنوز محقق نشده
در دور دوم سفرهای استانی ریاستجمهوری به استان بوشهر طرحی به تصویب رسید که بر طبق آن سهم اشتغال نیروهای بومی استان در طرحهای نفت وگاز حداقل 50 درصد تعیین شد. اما این مصوبه بنا به دلایلی از جمله عدم همکاری شرکتهای فعال در پارس جنوبی هنوز محقق نشده است.
محمد حسین جهانبخش، استاندار بوشهر با گلایه از این عدم همکاری میگوید:«اینکه مدیران شرکتهای نفتی بخواهند با روشهایی از اجرای این مصوبه سر باز بزنند و با وجود دستور وزیر بخواهند از کنار این مصوبه عبور کنند، برای ما قابل پذیرش نیست. نباید مدیری به خود جرأت دهد، چهار نیروی غیربومی را در این شرایط به کار گیرد بدون اینکه در کنار آن حتی یک نفر بومی جذب کند.»
مدیر کل کار و امور اجتماعی استان بوشهر نیز درخصوص روند پیگیری این مصوبه میگوید:« در صورت اجرای کامل مصوبه دولت مبنی بر سهم حداقل 50 درصدی جوانان بوشهری در اشتغال صنایع نفت و گاز نرخ بیکاری بوشهر به پایینترین حد در کشور میرسد. این مصوبه که دستور اکید رئیسجمهوری بوده و در شورای عالی اشتغال و هیئت دولت تصویب شده در صورتی که به نحو احسن عملی شود، استان بوشهر کمترین نرخ بیکاری را در سطح کشور خواهد داشت.»
حسین حیدری ادامه میدهد:« آمارهای دریافتی ما حاکی از این است که بیشتر شرکتهای موجود در منطقه پارس جنوبی و عسلویه اکثراً از نیروهای غیر بومی و حتی نیروهای نگهبان خود را نیز از نیروهای غیربومی استفاده میکنند. به طوری که آخرین آمارهای اشتغال در این منطقه نسبت نیروهای بومی به غیربومی را 10 به 90 یا 20 به 80 نشان میدهد.»