
دو روز پیش در حالی آخرین میخ بر تابوت خوشهبندیها توسط فرزین زده شد که مرکز آمار ایران هنوز سرگرم اطلاعیهها و دادن نوبت به خانوادههای چند نفره برای مراجعه به سایت بود.
اما هنوز مردم انگشت به دهان در حال پاک کردن طنزها و جوکهای خوشهای از ذهن بودند که خبر نشست مشترک مجلس و دولت جریان جدید مشغولیت فکر مردم در حوزه هدفمند کردن یارانهها را کلید زد.
نمایندگان در این نشست خبر دادند که دولت قصد دارد با تدبیری هوشیارانه حرف خود را بر کرسی نشانده و سال 88 را سال اول اجرای هدفمند کردن یارانهها تلقی کند و بدون روشن کردن تکلیف بازتوزیع یارانهها، درآمدی 40 هزار میلیارد تومانی را با حذف برخی از یارانههای فعلی برای سال 89 در کیسه خود واریز کند.
دولتمردان نیز تأکید کردند که برای تحقق طرح هدفمند کردن یارانهها در سال بعد نیاز به چنین درآمدی دارند.
صرفنظر از اختلاف مجلس و دولت که به سرعت و شدت مطبوعاتی شد و سران دو قوه و رئیس یک کمیسیون نسبت به خواستههایشان درباره این طرح اختلافات خود را عیان کردند باید دید که نظر مردم نسبت به چنین اقداماتی چیست و درباره چنین اظهارنظراتی که شدت آن پس از تصویب طرح هدفمند کردن یارانهها افزایش یافته، چیست؟
به نظر میرسد در میان مردم و کارشناسان با حذف خوشهبندیها و تعجیل دولت برای اجرای سریع طرح هدفمند کردن یارانهها یا همان اصرار دولت به خواسته خود پیش از تصویب مجلس) که منجر به بروز اختلاف مجلس و دولت شده از 5 منظر قابل دید است.
طبیعی است با نزدیک بودن هر یک از این ذهنیتها به جریانی که در روند هدفمند کردن یارانهها وجود دارد ضریب مشارکت مردم در پذیرش و دخالت کم یا زیاد میشود که میتوان به ترتیب زیر آنان را برشمرد:
1- وجود ساز ناکوک حتی پس از تصویب طرح هدفمند کردن یارانهها میان دستگاههای دولتی (مرکز آمار ایران و وزارت اقتصاد که هر دو عضو شورای طرح تحول هستند اما از یکدیگر بیخبرند) و نیز میان مجلس و دولت که سمفونی خوش صدایی را به گوش مخاطبان این طرح نمیرساند.
2- نبود یک برنامه تدوین شده برای اجرا که کاملاً با هزاران ساعت کار کارشناسی منافات دارد، به نحوی که طرح خوشهبندی با اطلاعات ارائه شده نیازمند بازنگری است و حداقل برای بازسازی آن به یکسال وقت نیاز است.
3- دولت دهم مانند سایر دولتهای دیگر از تبعات اجرای هدفمند کردن یارانهها هراس داشته و اکنون که در وادی اجرا قدم گذاشته سعی در عقبنشینی دارد.
4- شورای طرح تحول از نبود استراتژی اطلاعرسانی رنج میبرند و لذا هرازچندگاهی به دلیل وجود همین ضعف یا در سکوت خبری به سر میبرد یا به طور نادرست در عرصه خبررسانی ورود میکند که در نتیجه ناخواسته طرح را تحت اشعاع خود قرار میدهد.
5- دولت مصمم به اجرای جامع و تقریباً با آسیب کم است اما تا زمان اجرای آن نباید درباره طرح سخنی به میان آید و حتی این جریانات عجیب و غریب خوشهبندی و منتفی شدن آن جزو سنارویویی است که در مسیر اجرای طرح هدفمند کردن یارانه لازم و ضروری است.
این بار قضاوت را بر عهده دستاندرکاران اجرای طرح هدفمندکردن یارانه میگذاریم تا چنانچه منظر دیگر برای مردم متصور هستند آن را به تصویر بکشند و خود بگویند با این شیوههای در پیش گرفته چگونه میتوان ضریب مشارکت مردم را افزایش داد.