
یک روزنامه آمریکایی در گزارشی با اشاره به دستورالعمل "جین شارپ " در شکلگیری جنبشهای مخالف در چکسلواکی سابق و همچنین الهامبخشی به فعالان سیاسی در برمه سابق تاکید کرد که ایدههای این استاد بازنشسته دانشگاه هاروارد آمریکا پشت اغتشاشات ایران است.
به گزارش فارس، روزنامه آمریکایی "کریستین ساینس مانیتور " در گزارشی نوشت: ایران "جین شارپ " استاد دانشگاه هاروارد آمریکا را به عنوان الهامبخش اصلی "کودتای مخملی " معترضان برگزید. دستورالعمل شارپ در خصوص اعتراضات به دور از خشونت، جنبشهای مخالف را در "چکسلواکی " سابق شکل داد و الهام بخش فعالان سیاسی در برمه سابق (میانمار کنونی) بود.
این گزارش افزود: جین شارپ، محقق بازنشسته دانشگاه هاروارد است که به عنوان پدرخوانده مقاومتهای به دور از خشونت شناخته میشود. از اوایل دهه 1970، آثار وی به عنوان الگویی برای اقدام علیه رژیمهای حاکم از "برمه " گرفته تا "بلگراد " مطرح بوده است. فهرستی از 198 روش وی برای اقدامات به دور از خشونت میتواند به صورت رایگان در اینترنت دانلود شود. علاوه بر این، اثر مهم وی با عنوان "از دیکتاتوری تا دموکراسی " که توسط موسسه "آلبرت انیشتین " به چندین زبان دنیا از آذری گرفته تا ویتنامی ترجمه شده است.
این روشها که توسط افراد اجراکننده کودتاهایی در شرق اروپا با تکیه بر قدرت مردمی (people-power coups) "دستورالعمل " نامیده شده به هیچ عنوان در ایران [کشوری که در آن دلمشغولی مقاماتش سالهای متمادی پرداختن به مسئله آسیبپذیری نسبت به "انقلاب مخملی " بوده است] محرمانه نبود. در حقیقت، چند سال پیش ایرانیها خود نسخههای چاپی آثار شارپ را سفارش داده و دریافت کرده بودند. مقامات ناآرامیهای تابستان امسال را دستاورد استراتژیهای وی میدانند.
کریستینساینس مانیتور ادامه داد: شارپ مسئولیت ناآرامیهای تابستان امسال در ایران را نمیپذیرد اما ایدههای شارپ به طور مشخص در ناآرامیهای سیاسی ایران که همچنان نیز ادامه دارد، منعکس میشود.
این گزارش افزود: در ماه ژوئن (ماهی که در آن انتخابات ریاستجمهوری ایران برگزار شد) همزمان با اینکه صدها هزار نفر به خیابانهای ایران ریختند، دانلود ترجمه اثر "از دیکتاتوری تا دموکراسی " جین شارپ به زبان فارسی از 79 موردی که تنها یک ماه قبل از آن ثبت شده بود، به 3 هزار و 487 مورد افزایش یافت. علاوه بر این، دیگر سایتهای اینترنتی که آثار شارپ را منتشر میکردند نیز گزارشهای مشابهی را در خصوص افزایش تقاضای مردمی ارائه دادند.
"کریم سجادپور " کارشناس مسائل ایران در بنیاد کارنگی واشنگتن اعلام کرد: نکته جالب توجه این است که مردم تا قبل از برگزاری انتخابات اصلا متوجه گزینه انقلاب مخملی نبودند. این پس از برگزاری انتخابات بود که ایرانیها متوجه شدند میتوانند سرنوشت سیاسی خود را با صندوقهای رای تغییر دهند و اینکه میتوانند به گزینههای دموکراتیک بیشتری نیز بنگرند.
"جین شارپ " شخصا اعلام کرده است: ما مسئولیت این جنبشها را به عهده نمیگیریم. ما سعی میکنیم تا ابزار مورد نیاز برای توانمند کردن مردم در صحنه که شرایط را بسیار بهتر از ما میشناسند فراهم میکنیم تا آنها بتوانند تصمیمات لازم را گرفته و اقداماتی را نیز انجام دهند.
بنا بر این گزارش، در حقیقت سقوط قدرتهای حاکم از چکسلواکی در سال 1989 گرفته تا گرجستان، سیبری، اوکراین و دیگر کشورها الگویی برای اجرای تاکتیکهای شارپ بودند؛ اتفاقی که مقامات ایران در تلاشند تا از آن دوری کنند. مقامات در ایران انقلابهای مخملی گذشته و همچنین کتابهای شارپ را به دقت مورد بررسی قرار دادهاند. یک فیلم کارتونی که در سال 2007 توسط اطلاعات ایران تهیه شد، جین شارپ را به عنوان "نظریهپرداز نافرمانیهای مدنی و انقلابهای مخملی " و همچنین "یکی از ماموران سازمان جاسوسی آمریکا (سیا) " به تصویر کشید که مسئولیت افزایش نفوذ آمریکا در دیگر کشورها را برعهده داشت.
بنا بر این گزارش، با این وجود، برخی از اقدامات اصلاحطلبانه در ایران همچنان محصول ایدههای شارپ است، از ممانعت موسوی برای انجام گفتوگو و صرف نظر وی از درخواستها در خصوص انتخابات گرفته تا اقدامات به دور از خشونت از قاطع.
جین شارپ در این رابطه اعلام کرده است: بسیار جالب است که اعتراضات در ایران با وجود سرکوبهای شدید دولت این کشور و کشتهها و دستگیریهای انجام شده پس از انتخابات همچنان ادامه دارد.
شارپ معتقد است: تظاهرات گسترده تنها راه سرنگون کردن یک دولت است. راههای گوناگونی میتواند برای تضعیف دیکتاتورهایی است که به کمک مردم تحت حکومتشان نیاز دارند.
کریستین ساینس مانیتور تاکید کرد: ایدههای شارپ که بر وضعیت کنونی ایران تطبیق داده شدهاند، توسط افرادی همچون "محسن سازگارا " پایهگذار ایدئولوژی سپاه پاسداران ایران که پس از گرایش به نویسندگی در حوزه اصلاحطلبان در دهه 1990 دستگیر شد، منتشر میشود. وی هماکنون در ویرجینیا زندگی میکند؛ جایی که هر روز یک فیلم ویدئویی 10 دقیقهای را برای تقویت فعالیتهای به دور از خشونت تهیه میکند. سازگارا شخصا معتقد است این فیلم هر روز به دست صدها هزار ایرانی میرسد. وی تمامی آثار جین شارپ را به دقت مطالعه کرده است. ترجمه فارسی آثار جین شارپ نیز میتواند از وبسایت سازگارا دانلود شود؛ وبسایتی که روزانه 2 هزار نامه الکترونیکی از بازتاب فیلمهای ویدئوی وی دریافت میکند.