سفری فراتر از اتحادیه بین المجالس

سفر هیأت پارلمانی کشورمان به ریاست دکتر لاریجانی رئیس‌مجلس شورای اسلامی به مصر و دیدار‌های وی در این سفر از چند جهت قابل تأمل و بررسی و حائز اهمیت است. نخست کمک به تحقق هدف اعلامی این سفر است که برای اصلاح اساسنامه اتحادیه بین‌المجالس کشور‌های اسلامی صورت می‌گیرد. این اتحادیه در جریان برگزاری هشتمین اجلاس سران سازمان کنفرانس اسلامی در تهران بنا به پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران پایه‌گذاری شد و در مواقعی که دولت‌ها با ملاحظه‌کاری رفتار می‌کردند همچون جنگ غزه به یکی از عناصر تأثیر‌گذار و نقش‌آفرین در جهان اسلام تبدیل شده است اما از دو سال پیش با تشکیل کمیته‌ای با حضور 7کشور اسلامی شامل مصر، ترکیه، ایران، کویت، نیجر، آذربایجان و اوگاندا تصمیم گرفته شد که اصلاحاتی در اساسنامه این اتحادیه صورت گیرد. به همین منظور اولین اجلاس این کمیته سال گذشته در الجزایر برگزار و بنا شد دومین اجلاس آن به ریاست مصر در قاهره برگزار شود. در واقع شرکت‌کنندگان در اجلاس قاهره‌، طرح‌های پیشنهادی تغییر اساسنامه را که به منظور گسترش و فعال‌سازی نقش سازمان کنفرانس اسلامی در حل و رسیدگی به مسائل کشورهای عضو این سازمان ارائه شده‌، مورد بررسی قرار دادند. از این‌ر‌‌و با توجه به اینکه ایران خود بانی و مؤسس اتحادیه بین‌المجالس کشور‌های اسلامی است، باید در اصلاح اساسنامه و ساختار این اتحادیه نیز نقشی تأثیر‌گذار داشته باشد.
اما آنچه که سفر آقای لاریجانی را به مصر با اهمیت و آن را خبرساز کرده است‌، دیدارهای گسترده و متنوعی است که وی با مقامات رسمی و غیررسمی اما تأثیرگذار در صحنه تحولات منطقه داشته است. دیدار دوساعته با حسنی مبارک رئیس جمهور مصر که آقای لاریجانی آن را مثبت ارزیابی کرده‌، دیدار با عمر سلیمان رئیس سازمان اطلاعات و امنیت مصر که از وی به عنوان شخص دوم در این کشور نام برده می‌شود و یا دیدار با ابوالغیط وزیر امور خارجه و عمرو موسی دبیرکل اتحادیه عرب از جمله دیدارهای صورت گرفته در عرصه رسمی و دولتی و دیدار با نویسندگان سرشناس مصری همچون حسنین هیکل و فهمی الهویدی از جمله دیدارهای انجام شده در عرصه غیررسمی اما تأثیر‌گذار بوده که با توجه به مباحث مطرح شده در ان می‌تواند هم در پیشبرد روابط و همکاری‌های دوجانبه ایران و مصر و هم در مقابله با تبلیغات منفی که شبکه‌های وابسته به عربستان علیه ایران به راه انداخته است، مؤثر واقع شود و ذهن مصری‌ها را به واقعیت‌های موجود روشن سازد. از این‌رو شاید بتوان گفت که آثار و نتایج این بخش از سفر آقای لاریجانی و هیأت همراه ملموس و عینی‌تر خواهد بود که این امر ظرفیت و نقش دیپلماسی پارلمانی را در پیشبرد مواضع و منافع کشورمان نشان می‌دهد. اما در مجموع آنچه که به برآیند کلی روابط ایران و مصر مربوط می‌شود، این است که گسترش روابط و همکاری‌های میان تهران و قاهره در ابعاد دوجانبه‌، منطقه‌ای و بین‌المللی به نفع دو کشور و دولت‌ها و ملت‌های منطقه خواهد بود و هر قدر این روابط و همکاری‌ها در چارچوب جهان اسلام و به دور از مداخلات کشور‌های فرامنطقه‌ای و یا متحد آنها در منطقه یعنی رژیم صهیونیستی باشد‌، از پایداری و ضمانت بیشتری برخوردار خواهد بود. اما از آنجا که جمهوری اسلامی ایران در تعیین اهداف سیاست خارجی خود مستقل بوده و از اصول مشخصی پیروی می‌کند لذا میزان مقاومت مصر در قبال مانع تراشی‌های ایجاد شده مسیر آتی روابط دو کشور را مشخص خواهد کرد.