جوان آنلاین: داغ میناب تازه شد، گویی قرار نیست این داغ هیچزمانی کهنه شود. میدانستیم پذیرفتن این مصیبت، سالها زمان میخواهد، اما ماجرا فقط پذیرش این مصیبت نیست، بلکه زخمی است که بارها و بارها سر باز میکند. دختران و پسران مدرسه شجره طیبه در یک روز پرپر شدند، اما خانوادههایشان هر روز دوباره پرپر میشوند. هر بار که قطعهای از آوار این مدرسه کنار زده و تکهای از پیکر نحیف فرزندانشان پیدا میشود، داغ تازهای دلها را میسوزاند. این داغ، از آن داغهایی نیست که یکبار تشییعش کنی و برای همیشه به خاک بسپاری.
دیروز و بعد از گذشت بیش از چهار ماه پس از مراسم تشییع شهدای مدرسه شجره طیبه، میناب بار دیگر به نقطه آغاز بازگشت، درست به همان روزی که مردم، فرزندان شهرشان را بر دوش گرفتند و به خاک سپردند. همان روزی که هیچ پدر و مادری توان کنار زدن کفن فرزندش را نداشت، چراکه میدانست این، یک خداحافظی معمولی نیست. آخر کدام پدر و مادر میتواند به جای فرزندش، با پارههای تن او وداع کند؟!
بیشک دوازدهم اسفند، تلخترین روز زندگی خانوادههای شهدای میناب بود، اما تلختر از آن تکرارش است. هر قطعهای که از زیر آوار پیدا میشود، آن روز را دوباره زنده میکند، تا زمانی که آخرین نشانه از پیکر این کودکان بیگناه به آغوش خاک برگردد.
۶۲ قطعه از پیکر مطهر شهدای دانشآموز
روز گذشته، پیکرهای مطهر و قطعات تفحصشدهای که طی هفتههای اخیر در جریان کاوشهای میدانی در مدرسه میناب و محدوده پیرامونی آن کشف شدهبود، پس از طی مراحل تخصصی و انجام آزمایشهای دیانای (DNA)، شناسایی و تفکیک شدند. این قطعات تازهتفحصشده با رعایت موازین شرعی، در آیینی معنوی و در مجاورت مزار هر شهید به خاک سپرده شد.
این مراسم، ادامه روایتی بود که چهار ماه پیش آغاز شده و هنوز هم به پایان نرسیدهاست، روایتی که پس از گذشت ماهها از وقوع این جنایت، همچنان در حافظه مردم میناب زنده مانده و اجازه فراموشی نمیدهد. حضور گسترده مردم در این آیین نیز گواه آن بود که یاد شهدای مدرسه شجره طیبه، برای مردم این شهر تنها یک مناسبت تقویمی نیست، بلکه بخشی از زیست و هویت آنان است. محمد رادمهر، فرماندار شهرستان میناب، با حضور در این مراسم توضیح داد: «طی چندین هفته عملیات مستمر و دقیق تفحص در محل مدرسه و محیط اطراف آن، ۶۲ قطعه از پیکر مطهر شهدای دانشآموز کشف شد.» او با اشاره به روند علمی شناسایی این قطعات افزود: «پس از انتقال بقایای کشفشده و انجام آزمایشهای تخصصی ژنتیکی (DNA)، مشخص شد این قطعات متعلق به ۳۲ دانشآموز شهید مدرسه شجره طیبه شهرستان میناب است که در جریان تجاوز دشمن به شهادت رسیدهاند.»
۴ ماه جستوجو
عطاءالله ناوکی، مدیر کل بنیاد شهید و امور ایثارگران هرمزگان نیز در رابطه با این مراسم تشییع گفت: «پس از بیش از چهار ماه تلاش و انجام عملیاتهای مستمر تفحص، ۶۸ قطعه از اعضای پیکر مطهر ۳۴ شهید که پیشتر به خاک سپرده شدهبودند، شناسایی و برای الحاق به پیکرهای پاکشان آماده شد.»
او با بیان اینکه این عملیات پس از چهار ماه تلاش بیوقفه در محل حادثه به سرانجام رسید، افزود: «پس از ارسال نمونهها به مراکز تخصصی ژنتیک و احراز هویت قطعی، با همکاری شورای تأمین و رضایت خانوادههای معظم شهدا، مقدمات الحاق این بقایا به پیکرهای پیشین فراهم شد تا پیکر مطهر شهیدان، کاملتر از گذشته در آغوش گلزار شهدای میناب آرام گیرد.»
ناوکی ادامه داد: «چهار پیکر که به صورت نیمهسوخته، اما سالم باقی مانده بودند، در جایگاه اختصاصی خود دفن شدند و سایر اعضا نیز به صورت تجمیعی در مزار شهدای شجره طیبه آرام گرفتند تا پرونده بازگرداندن بقایای شهدا وارد فصل تازهای شود.»
حافظهای که فراموش نمیکند
این مراسم اما، فقط روایت یک عملیات تفحص و شناسایی علمی نبود. برای مردم میناب، تشییع دوباره این قطعات، یادآور زخمی بود که هنوز التیام نیافتهاست، زخمی که به باور آنها، نباید در گذر زمان به فراموشی سپرده شود. در این رابطه احمد نفیسی، معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار هرمزگان، با قدردانی از حضور گسترده مردم در این آیین گفت: «این تشییع، تنها بازگرداندن پیکرها نیست، بلکه تأکیدی دوباره بر حافظه تاریخی ملتی است که جنایت عامدانه دشمن در به خاک و خون کشیدن کودکان بیگناه مدرسه شجره طیبه را هرگز فراموش نخواهد کرد.»
او ادامه داد: «حضور مردم میناب در این مراسم، پاسخی کوبنده به دشمنانی است که گمان میکردند با گذشت زمان، این داغ به فراموشی سپرده خواهد شد، اما امروز بار دیگر ثابت شد خون این شهیدان، ریشههای شجره طیبه انقلاب را در این خطه مستحکمتر کردهاست.»
ما ایستادهایم
در حاشیه مراسم تشییع ۶۲ قطعه از پیکر شهدای دانشآموز مدرسه «شجره طیبه»، جوانی ۲۳ ساله از میناب، این مراسم را فراتر از یک آیین تدفین دانست و آن را نمادی از تداوم حافظه تاریخی مردم این شهر توصیف کرد. او گفت: «برای ما که با یاد این شهدا قد کشیدهایم، آنها فقط نامهایی حکشده بر سنگ مزار نیستند؛ شناسنامه مقاومت شهر ما هستند. بازگشت و تدفین این قطعات که با تکیه بر دانش ژنتیک و آزمایشهای دیانای شناسایی شدند، پیامی روشن برای تاریخ دارد؛ اینکه پیوند ما با ۱۶۸ شهید تجاوز امریکا، پیوندی ابدی است و گذر زمان هرگز آن را کمرنگ نخواهد کرد.»
او ادامه داد: «امریکا تصور میکرد با حمله نهم اسفند ۱۴۰۴، یاد این مدرسه و دانشآموزانش را از حافظه مردم پاک میکند، اما امروز میبینید که نسل ما حتی کوچکترین قطعات پیکر آنها را هم رها نکردهاست. خاکسپاری امروز، فقط پایان یک جستوجو نیست، بلکه تأکیدی دوباره بر زنده بودن حافظه تاریخی ماست. ما ایستادهایم تا صدای آن ۱۶۸ معلم و دانشآموز خاموش نشود.»
مادر یکی از دانشآموزان شهید مینابی نیز با چشمانی اشکبار از داغی گفت که هنوز تازه است: «مادر که باشی، حتی یک تکه از جگرگوشهات هم برایت تمام اوست. وقتی خبر دادند با تلاشهای علمی و آزمایشهای دیانای، قطعاتی از پیکر شهدا شناسایی و تفکیک شدهاست، انگار دوباره همان روز نهم اسفند برایم زنده شد. این قطعات برای من فقط تکهای از خاک نیستند، بخشی از وجود فرزندم هستند که حالا در کنار مزار اصلیاش آرام میگیرند.»
او با اشاره به جنایت دشمن در حمله به مدرسه شجره طیبه افزود: «دشمن گمان میکرد با آن حمله وحشیانه، میتواند یاد فرزندان ما را از حافظه این سرزمین پاک کند، اما این تشییع نشان داد خون آن ۱۶۸ معلم و دانشآموز هرگز گم نمیشود. بازگشت حتی همین قطعات کوچک، مرهمی بر زخمی طولانی است، حالا فرزندم در کنار دوستانش، در این خاک مقدس، آرام گرفتهاست.»
شهدای مظلوم میناب
با وجود پایان مرحلهای از عملیات تفحص، هنوز همه انتظارها به سر نرسیدهاست. در میان نام تمام کودکانی که قطعاتی از پیکرشان شناسایی و به آغوش خاک بازگشت، یک نام همچنان با انتظار گره خوردهاست؛ «ماکان نصیری»؛ کودکی که جستوجو برای یافتن حتی نشانی از او، هنوز ادامه دارد. موضوعی که مجتبی قهرمانی، رئیس کل دادگستری هرمزگان بدان اشاره کرد و توضیح داد: «با وجود تلاشهای بیوقفه چندین گروه تخصصی و انجام عملیاتهای متعدد جستوجو در محل مدرسه و مناطق پیرامونی آن طی هفتههای اخیر، متأسفانه تاکنون هیچ بخشی از پیکر شهید «ماکان نصیری» کشف نشدهاست.» او ادامه داد: «بر اساس بررسیهای دقیق کارشناسی و شواهد میدانی، موشک شلیکشده توسط نیروهای امریکایی، در لحظه اصابت، مستقیماً به محل حضور این کودک برخورد کرده است. همین موضوع موجبشده است که با وجود چندین مرحله جستوجوی دقیق و تخصصی، تاکنون اثری از پیکر مطهر این شهید والامقام به دست نیاید.»
رئیس کل دادگستری هرمزگان با اشاره به مظلومیت شهدای این حادثه، بار دیگر بر ضرورت پیگیری حقوقی و ثبت تاریخی این جنایت آشکار تأکید کرد.
مادر ماکان هنوز چشمبهراه است
هنوز یک مادر چشمانتظار ماندهاست، مادر ماکان. مادری که هنوز حتی نشانی از فرزندش به آغوشش بازنگشته است. شاید دلش میخواهد باور کند ماکان آن روز اصلاً در مدرسه نبوده، که اگر بود، لابد باید اثری از او پیدا میشد. اما مگر میشود؟ آخر خودش، آن صبح، فرزندش را راهی مدرسه کردهبود.
جانکاهترین بخش این روایت همینجاست، اینکه ما حتی تاب دیدن تصویر پیکرهای پارهپاره این کودکان را نداریم، اما مادر ماکان امروز به یافتن کوچکترین نشانی از فرزندش هم راضی است، تکهای از لباس، نشانی از پیکر، یا هر چیزی که بتواند انتظارش را پایان دهد، اما هنوز، سهم او تنها خاطرهای است که هر روز سنگینتر از دیروز بر دوشش مینشیند. جنایت نهم اسفند ۱۴۰۴، با حمله موشکی به مدرسه شجره طیبه میناب، ۱۶۸ دانشآموز، معلم و عضو کادر آموزشی را به شهادت رساند، حادثهای که در حافظه تاریخی هرمزگان بهعنوان یکی از تلخترین فجایع این سرزمین ثبت شدهاست.
دیروز و در حالی که قطعات تازهشناساییشده پیکر شهدا در کنار مزارشان آرام گرفت، مطالبه مردم میناب برای حفظ بقایای مدرسه شجره طیبه به عنوان «یادمان مقاومت و مظلومیت»، بیش از هر زمان دیگری طنینانداز شد. بیتردید گلزار شهدای میناب امروز فقط یک آرامگاه نیست، میعادگاه نسلی است که عهد بسته پیام مظلومیت کودکان شجره طیبه را به گوش جهانیان برساند، کودکانی که درس استقامت را نه در کتابهای درسی، که با خون خود بر صفحه تاریخ نوشتند.
آیین تشییع با نوحهسرایی و زمزمههای بغضآلود پدران و مادران شهدا به پایان رسید؛ خانوادههایی که با بازگشت قطعات تازهشناساییشده پیکر فرزندانشان، بار دیگر یکی از تلخترین روزهای زندگی خود را از سر گذراندند.
