با فروکش کرونا و کم شدن آمار ابتلاها، بستریها و فوتیها، انگار این ویروس پرچم را به دست ویروس آنفلوآنزا داده تا ادامه تاخت و تاز به سلامت مردم را به عهده بگیرد. حالا طبق آمارهای وزارت بهداشت از ابتدای سال تاکنون، ۳۰ بیمار با ویروس آنفلوآنزا طعمه مرگ شدهاند. البته این بدین معنا نیست که کرونا هم بیکار نشسته و باعث بیماری و فوت کسی نمیشود، بلکه طبق پیشبینی وزارت بهداشت اواخر پاییز با موج جدیدی از کرونا روبهرو خواهیم بود. این چالشها در حالی است که کمبودهای دارویی هم در کشور وجود دارد و بسیاری از اقلام دارویی ساده برای درمان کرونا و آنفلوآنزا در داروخانهها یافت نمیشود. بحران کمبودهای دارویی تاکنون چهار مدیر را در سازمان غذا و دارو جابهجا کردهاست، اما همچنان ادامه دارد. با وجود این، رئیس تازه نفس سازمان غذا و دارو وعده داده به زودی چالش کمبودهای دارویی برطرف خواهد شد.
در روزهای اخیر اگرچه آمارهای کرونایی به کمترین میزان خود رسیدهاست، اما آنفلوآنزا در کشور طغیان کرده و درمانگاهها و مراکز درمانی با صف طویل از بیماران مبتلا به آنفلوآنزا روبهرو هستند، ویروسی که شاید نه به اندازه کرونا، اما به اندازه خودش میتواند کشنده هم باشد، همچنان که طبق آمار ارائهشده از سوی رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت از ابتدای سال تاکنون ۳۰ مورد مرگ ناشی از ویروس آنفلوآنزا داشتهایم. در کنار هجوم این بیماریها آنچه چالش برانگیز شده کمبودهای دارویی است.
افزایش ایمنی جمعی به دلیل واکسیناسیون
اوضاع کرونایی کشور در حال حاضر در وضعیت با ثباتی قرار دارد. به گفته شهنام عرشی، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تعداد موارد بستری و مرگ و میر کووید ۱۹ به حداقل رسیده و بر اساس آمارهای رسمی هیچ شهر قرمزی در نقشه کرونایی کشور وجود ندارد و اکنون استان فارس و شهر شیراز در صدر مبتلایان کرونا قرار دارند. عرشی با اشاره به نمودارهای موجود وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در نشستی خبری درباره آمارهای ابتلا و مرگ و میر کرونایی کشور گفت: «در پیک هفتم با توجه به آمار بالای واکسیناسیون، قدرت ویروس کاهش و ایمنی جمعی افزایش داشته و به همین جهت ابتلا و مرگ و میر به مراتب کاهش یافتهاست.»
عرشی به سویه جدید کرونا شایع شده در دو کشور آلمان و فرانسه اشاره کرد و افزود: «با توجه به اینکه عمدتاً سویههای جدید با یک ماه تأخیر به کشور میرسد، همچنان نگرانیهای ما پایدار است و پیشبینی میشود در اواخر پاییز و اوایل زمستان پیک جدید نه به شدت پیکهای قبلی در کشور بهوجود بیاید.» به گفته رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت طبق اعلام مجامع جهانی به دلیل کاهش رعایت پروتکلهای بهداشتی همچنان پیشبینی خاصی به جهت اتمام ویروس کرونا نداریم، اما به جهت آمار بالای واکسیناسیون روند پیک در کشور به حالت کنترل رسیدهاست.
طبق تأکید وی با توجه به ریشهکن نشدن ویروس کرونا و وجود سویههای جدید توصیه وزارت بهداشت همچنان مبنی بر استفاده ماسک و رعایت فاصلههای اجتماعی است.
مرگ ۳۰ بیمار مبتلا به آنفلوآنزا
عرشی در ادامه درباره شیوع آنفلوآنزا در کشور، شیوع آن را از نظر تناسب زمانی زودتر از سالیان گذشته دانست و افزود: «آمار آنفلوآنزا نوع A تقریباً از اواخر مهرماه و چهار هفته زودتر از حد معمول افزایش یافت. البته تا این لحظه اتفاق غیرمترقبهای به نسبت آمارهای ابتلا و مرگ و میر ۱۰ سال اخیر در کشور رخ ندادهاست و به سیاق سالهای پیشین روند شیوع آنفلوآنزا در کشور به وقوع پیوسته است. وی با بیان اینکه حدود ۳۰ مورد مرگ و میر آنفلوآنزا از ابتدای امسال تاکنون داشتهایم، گفت: «بهرغم اینکه امسال آنفلوآنزا نوع A زودتر از گذشته رخ داده همچنان انتظار است که تا بهمن ماه یا اسفندماه ادامه داشتهباشد، بنابراین واکسیناسیون برای ایمنی در برابر آنفلوآنزا بسیار مؤثر است که بهترین زمان تزریق واکسن نیز مهرماه و آبان ماه است.»
کمبودهای دارویی در بحبوحه کرونا و آنفلوآنزا
در چنین شرایطی و در بحبوحه شیوع آنفلوآنزا و در حالی که طبق پیشبینیها، موج بعدی کرونا هم تا چند روز دیگر از راه میرسد، کمبودهای دارویی هم مزید بر علت شده و مردم را در بین داروخانههای شهر سرگردان کردهاست؛ کمبودهایی که قاعدتاً باید پیشبینی و برای آن برنامهریزی میشد، اما فقدان برنامهریزی و مدیریت شرایط موجبشده تا حالا داروهای سادهای همچون سرم، آنتیبیوتیکها یا شربت سرماخوردگی و استامینوفن هم در داروخانهها پیدا نشود. اگرچه در روزهای اخیر بخشی از کمبود آنتیبیوتیکها با واردات جبران شد، اما به دلیل امتناع تولیدکنندگان از تولید دارو، کمبودها همچنان ادامه دارد. چالش کمبودهای دارویی حتی باعث استعفای رئیس سازمان غذا و دارو شد و حالا رئیس جدید این سازمان وعده حل مشکلات دارویی را تکرار کردهاست.
سید حیدر محمدی، رئیس تازه نفس سازمان غذا و دارو که از مدیران سابقهدار در این سازمان است، با اشاره به افزایش تولید سوسپانسیونهای آنتیبیوتیک وعده داد: «طی چند هفته آینده ظرفیت تولید آنتیبیوتیکها به ۷ میلیون عدد در ماه میرسد و پاسخگوی نیاز کشور خواهد بود.»
وی با تأکید بر لزوم حل مشکلات صنعت تولید، خاطرنشان کرد: «یکی از مشکلات صنعت، نقدینگی است که منابع شرکتها باید به موقع تأمین شود؛ یعنی بانکهای عامل باید تسهیلات مورد نظر صنعت دارو را به شکل آنی در اختیار آنها قرار بدهند، گمرکات نیز با توجه به اینکه ضریب مالیات بر ارزش افزوده از ۹ درصد به ۱ درصد کاهش یافته باید این مورد را اصلاح کنند تا بتوانیم مواد اولیه تأمینشده را در زمان مناسب از گمرک ترخیص کنیم. ماده اولیه باید در ماههای آتی به صورت منظم در اختیار صنعت قرار گیرد و چرخه تولید نیز به صورت منظم پاسخگوی بازار باشد.»
محمدی همچنین محمد پیکانپور را به عنوان مدیر کل امور دارو و مواد تحت کنترل منصوب کرد و به وی مأموریت داد تا ضمن مدیریت کمبودهای دارویی با هرگونه فساد در این حوزه مبارزه کند. حالا باید دید این تغییرات در سازمان غذا و دارو میتواند بازار دارویی کشور را سر و سامان بخشد.
