نرگس آبیار که در حال ساخت سریال «سووشون» است، مجوز نسخه سینمایی این رمان برجسته را نیز دریافت کرد. این اتفاق در حالی رخ میدهد که چندین سال پیش، محمد متوسلانی مدعی شده بود امتیاز ساخت فیلم سینمایی سووشون را از سیمین دانشور خریداری کرده است.
مجموعه «سووشون» به کارگردانی آبیار برای پخش در شبکه نمایش خانگی در حال ساخت است و روز گذشته، سازمان سینمایی از صدور پروانه سینمایی «سووشون» نیز خبر داد. این به آن معنا است که از دل سریال «سووشون» یک نسخه سینمایی بیرون خواهد آمد. تولید نسخههای سینمایی از سریال ها، کاری رایج است و تا به حال چند سریال تلویزیونی در قالب فیلمهای سینمایی برای پخش تلویزیونی تدوین مجدد شدهاند. سالها پیش واروژ کریم مسیحی، با تدوین مجدد سریال هزاردستان فیلمی با عنوان «کمیته مجازات» را راهی پرده سینماها کرد. هادی حجازی فر هم که سریال «عاشورا» (لشکر عاشورا) را برای صداوسیما تولید کرده است، با تدوین مجدد بخشهایی از سریال را در قالب فیلم سینمایی «موقعیت مهدی» به سینما برد، اما داستان سووشون کمی متفاوت است. این سریال نخستین اثر از شبکه نمایش خانگی خواهد بود که قرار است نسخه سینمایی از آن تولید شود. نکته دیگر این است که محمد متوسلانی سالها پیش از خرید امتیاز ساخت فیلم سینمایی سووشون خبر داده بود. متوسلانی در دهه ۷۰، با سیمین دانشور برای ساخت فیلم سینمایی سووشون مذاکره و یک تهیهکننده مبلغی را به عنوان خرید امتیاز به این نویسنده فقید پرداخت کرده بود، با این حال متوسلانی به دلیل اینکه نتوانسته بود بودجه ساخت فیلم را به دست آورد، به خانم دانشور اعلام میکند که قادر به ساخت فیلم نیست و اگر خود وی کسی را پیدا کرد، فیلم را بسازد! متأسفانه عمر خانم دانشور به ساخت فیلم قد نداد و وراث وی نیز در معاملهای، امتیاز ساخت سریال سووشون را واگذار کردند. ساخت سریال «سووشون» از ابتدا با حاشیههایی همراه بود. بزرگترین حاشیه ماجرای ساخت و ساز غیرمجاز تیم سازنده در محوطه باغ عفیف آباد شیراز بود. دوستداران میراث فرهنگی بارها نسبت به آسیب دیدگی این باغ که ثبت ملی هم شده است، هشداد دادند، ولی کار به جایی نرسید. از سوی دیگر مواضع فیلمسازی خانم آبیار در فیلمهایی مانند «شبی که ماه کامل شد» و «ابلق»، بر نگرانیها از سرنوشت «سووشون» افزوده است. سووشون مهمترین اثر دانشور یکی از شاخصترین رمانهای فارسی است. کتابی که نه تنها در ایران شناخته شده است، بلکه ترجمههای متعددی از آن به زبانهای خارجی منتشر شده است. برخی از منتقدان ادبی سووشون را برجستهترین رمان فارسی هم میدانند. از این جهت حساسیتها درباره اولین ساخته تصویری از رمان سووشون بالا است. آبیار در فیلمهای اخیرش، حتی در موضوع فیلم «شبی که ماه کامل شد» با آنکه یک پرونده امنیتی مشخص را برای ساخت فیلم انتخاب کرده بود، روایت شخصی خودش را ارائه داد و در نشست رسانهای جشنواره فیلم فجر از اینکه روایتش با آنچه در واقعیت رخ داده متفاوت است، دفاع کرد! این فیلمساز در ابلق نیز نگاه فمینیستی و ضد مرد خود را به نمایش گذاشته است. در نقدهای منتشره درباره مورد این دو فیلم، به خوبی میتوان رد پررنگ نگاه ناسالم فیلمساز به مرد ایرانی و مقوله غیرت و زن ایرانی را تماشا کرد. نگاه تنفرآمیز به مرد هسته مرکزی برخی آثار آبیار است و ابلق از همین جا دچار آسیب شده است. مانند فیلم قبلی فیلمساز خبری از داعش و کشتار نیست، اما آبیار این بار از خشونتی دیگر حرف میزند، خشونتی که در سبک زندگی، جغرافیا و ادبیات آدمها خود را نشان میدهد. او نمیتواند دوربین ملتهبش را آرام کند و ریشهیابی مضمون را به اثرش بیفزاید و همواره به دنبال اتفاقهای ناخوشایند برای زنان فیلمهایش است». حال این فیلمساز قرار است درباره سووشون فیلمی بسازد که در آن روابط تاریخی بر بستر وقایع واقعی رخ میدهد. آیا آبیار در فیلم و سریال «سووشون» هم قرار است آنچه دوست دارد بسازد و بر سر بهترین رمان معاصر فارسی بلایی مردستیزانه بیاورد یا با تغییر رفتار نسبت به گذشته، از نگاههای فمینیستی دور شده و به متن وفادار خواهد ماند؟! البته با درگذشت وارث خانم دانشور نیز مسئله پرداخت حق امتیاز ساخت این فیلم ابهاماتی دارد که باید رفع شود.
