برگزاری باشکوه روز جهانی قدس که یکی از موثرترین نمادهای «مقاومت فرهنگی» در مقابله با رژیم اشغالگر صهیونیستی است، مجدداً ضرورت تقویت محور مقاومت فرهنگی را در شرایط جدید منطقه یادآوری نمود که اگر به آن توجه ویژه شود، راه «جهاد تبیین» درباره «نظم جدید جهانی»، گشوده خواهد شد.
در تمام میثاقهای جهانی، به ویژه در «میثاقهای سازمان ملل متحد»، هیچ قانونی وجود ندارد که بر اساس آن «حق دفاع از خود» را از «گروه یا افراد یا هر کشوری» سلب کند، بلکه برعکس سازمان ملل متحد در تمامی ارکان حقوقی خود تأکید دارد که تمامی مردم جهان در هر جغرافیایی حق دارند تا با آزادی کامل، مسیر زندگیشان را تعیین کرده و با هر نوع مظاهر استعمار کهنه و نو که «حق دفاع از خود» را از آنها سلب میکند، بجنگند!
جالب است بدانید که در تمام مجامع جهانی آنقدر برای صیانت از جایگاه «دفاع از حق خود» ارزش قائل شدهاند که تعبیری همچون مقاومت فرهنگی (Resistance through culture) را حقی مشروع و شناخته شده در قوانین و هنجارهای بینالمللی قلمداد کرده و چارچوبهای فرهنگی، مناسباتی و اخلاقی خاصی را هم برای آن تعریف کردهاند.
مقاومت فرهنگی در عامترین مفاهیم، عکسالعمل جمعی آگاهانه انسانی است که در برابر وقایع غیرقابل قبول یا غیرقانونی برای به بردگی کشاندن ملتها شکل میگیرد تا در مقابل ظلم و ستم، تبعیض یا اشغالگری ایستادگی کند.
مقاومت فرهنگی در واقع یکی از مهمترین مبانی تکمیلی مقاومتهای نظامی هم بوده تا جایی که توان و ماندگاری هر مقاومتی به میزان اقبال جوامع از آن مقاومت، بستگی تام و تمام پیدا کرده است.
با پذیرش جایگاه و ارزش مقاومت فرهنگی است که مقاومت نظامی میتواند اهداف ضداستعماری خود را محقق کند، چالشهایش را بهخوبی بشناسد و با وجود رهبری مؤمن و راسخ به «مقاومت»، از همافزایی و همگرایی روزافزون ملتهای همسو، بهخوبی به نفع تحقق اهداف خود استفاده کند.
متأسفانه با وجود اقتدار و پیشرفتهای معجزهگونه محور مقاومت نظامی، موضوع گسترش و استحکامبخشی به محور مقاومت فرهنگی منطقه به گفتمان غالب در کشور تبدیل نشده و همچنان این روز جهانی قدس است که به تنهایی بار مقاومت فرهنگی مقابل رژیم صهیونیستی را بر دوش میکشد، این در حالی است که پیشرفت خارقالعاده رسانهها در یکی دو دهه اخیر، فرصت کم نظیری را برای تحقق و تحکیم محور مقاومت فرهنگی منطقه مهیا کرده، ولی بنا به دلایل مختلف، ما همچنان از مزایای آن، کم بهره ماندهایم.
به نظر نگارنده، در شرایطی که رهبر معظم انقلاب بهدرستی از نظم جدید جهانی سخن میگویند و با دادن آدرس «جهاد تبیین»، جاده گفتمانسازی آن را هم هموار کردهاند، تمرکز و تشکیل قرارگاهی فرادستگاهی با عنوان «محور مقاومت فرهنگی منطقه» برای استحکام هر چه بیشتر مقاومت نظامی، از نان شب هم واجبتر است. بدیهی است سپاه به عنوان نماد مقاومت در منطقه و جهان، یکی از بهترین انتخابها برای تشکیل قرارگاه محور فرهنگی منطقه است، که به نظر میرسد تا بیش از این دیر نشده، باید به صورت بسیار جدی و متمرکز به آن ورود پیدا کند.
*کارشناس و تحلیلگر فرهنگی
