در حالی که غربیها توقف حملات روسیه به اوکراین را اولین گام برای رفع اختلافات میدانند، مسکو نیز شروط خود را برای پایان دادن به جنگ مطرح کرده است. رئیسجمهور روسیه در دیدار با دبیرکل سازمان ملل گفت که بحران با اوکراین بدون حل مسئله مرزهای شبهجزیره کریمه و منطقه دونباس حل نخواهد شد.
روسیه که این روزها حملات خود را در اوکراین به شرق و جنوب این کشور متمرکز کرده است، تلاش میکند سرنوشت این مناطق را هرچه سریعتر روشن کند. ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه روز سه شنبه گفت که منشور سازمان ملل اساس روابط بین کشورها به شمار میآید و این منشور قوانینی نیست که برخی آن را برای منافع خود نوشته باشند. به گزارش خبرگزاری اسپوتنیک، پوتین که این سخنان را در دیدار با آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل مطرح میکرد، گفت: «انقلاب سال ۲۰۱۴ در اوکراین برخلاف قانون اساسی این کشور بود و ساکنان مناطق شرقی اوکراین از سوی مقامهای کییف تحت فشار قرار گرفته بودند». پوتین گفت: «بحران در شرق اوکراین زمانی آغاز شد که مقامهای کییف از نیروی نظامی علیه مناطق شرقی استفاده کردند.» وی اضافه کرد: «مقامهای کییف توافقهای مینسک را اجرا نکرده و مانع از کشتار جمعی در منطقه دونباس نشده و ساکنان این مناطق را محاصره کردند.» رئیسجمهور روسیه گفت: «توافق مینسک تلاشی مسالمتآمیز برای حل اوضاع در دونباس بود، اما اوکراین به آن پایبند نبود و کییف در حل موضوع دونباس به صورت نظامی شکست خورد.» پوتین گفت: «همچنان روی این موضوع حساب میکنیم که میتوانیم از مسیر دیپلماتیک بحران با اوکراین را حل کنیم.» رئیسجمهور روسیه افزود: «به انجام مذاکرات در استانبول ادامه میدهیم، اما طرف اوکراینی اقدامات تحریک آمیز خود را ادامه داد و فاجعه بوچا را طرح ریزی کرد.» رئیسجمهور روسیه در ادامه سخنان خود حل اختلافات با اوکراین را به تصمیمگیری بر سر تحولات شرق این کشور منوط کرد و گفت: «بحران با اوکراین بدون حل مسئله مرزهای شبهجزیره کریمه و منطقه دونباس حل نخواهد شد.» روسیه که در تصرف کییف موفقیتی کسب نکرد و از شمال اوکراین عقبنشینی کرد اکنون درصدد است منطقه دونباس و جنوب اوکراین را ضمیمه خاک خود کند تا امنیت مرزهایش را ارتقا دهد. در صورتی که نیروهای روس در بندر ماریوپل و دونتسک و لوهانسک موفق شوند، کریدور اتصال کریمه تا خاک اصلی روسیه محقق خواهد شد و دسترسی اوکراین به دریای آزوف نیز از بین میرود.
رقابت غربیها در کمک به کییف
هرچند روسها مخالفت خود را با ارسال تسلیحات به اوکراین اعلام کردهاند، اما غربیها بدون توجه به این هشدارها، این روند را سرعت بخشیدهاند. ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه روز چهار شنبه در سخنانی گفت که کشورهای غربی در حال رقابت با یکدیگر برای ارسال تسلیحات به اوکراین هستند. وی که در شبکه «روسیا ۱» مصاحبه میکرد، گفت: «به نظر میرسد که این کشورها لجامگسیخته شده و در حال رقابت بوده و به فراهم کردن تسلیحات بیشتر برای اوکراین میپردازند و در عین حال نیز میگویند که در تلاش برای صلح هستند و اقدامات خصمانه باید متوقف شود.» زاخارووا اضافه کرد: «این منطقی است که بگویم این اقدام متنافض است. رفتاری که بیشتر در زمینه تحقق صلح بوده، تشویق برای انجام مذاکرات است.» سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه افزود: «کشورهای غربی تمام تلاش خود را به کار میبرند تا مرحله فعال عملیات نظامی روسیه در اوکراین را با تأخیر مواجه کنند.» این درحالی است که کریستین لامبرشت، وزیر دفاع آلمان روز سه شنبه گفت که برلین مجوز تحویل تانک به اوکراین را صادر میکند؛ اقدامی که نشاندهنده تغییر آشکار در سیاست محتاطانه برلین در حمایت نظامی از کییف خواهد بود. مسکو بارها هشدار داده که ارسال تسلیحات به اوکراین نهتنها کمکی به کاهش درگیریها نمیکند بلکه جنگ را تشدید میکند. روسیه اخیراً در یادداشتی از امریکا خواسته روند کمکهای نظامی به اوکراین را متوقف کند، اما واشنگتن در واکنش به صراحت اعلام کرده که به کمکهایش به کییف ادامه خواهد داد. روسها گفتهاند که حمایتهای گسترده غربیها از اوکراین میتواند به تقابل مستقیم با ناتو منجر شود و نسبت به شروع جنگ جهانی سوم هشدار دادهاند.
خطر در کمین نظم جهانی
با شروع جنگ اوکراین نگرانیها نسبت به گسترش درگیریها در جهان افزایش یافته است. ژنرال مارک میلی، رئیس ستاد مشترک ارتش امریکا در مصاحبهای تأکید کرد، «نظم جهانی مربوط به امنیت بینالملل» که پس از جنگ جهانی دوم برقرار شد، با حمله روسیه به اوکراین مورد «تهدید» قرار گرفته است. مارک میلی روز سه شنبه پس از شرکت در نشستی در آلمان با میزبانی لوید آستین، وزیر دفاع امریکا به شبکه سی. ان. ان گفت: اگر این وضعیت پای برجا باقی بماند، اگر پاسخی برای این تجاوزگری وجود نداشته باشد، اگر روسیه بدون پرداخت هزینه از آن بگریزد، به اصطلاح نظم بینالمللی نیز از بین میرود، و اگر این اتفاق بیفتد، ما وارد دوران بیثباتی جداً تشدید شده میشویم. میلی افزود: آنچه در خطر است، نظم جهانی مربوط به امنیت بینالمللی است؛ نظمی که در سال ۱۹۴۵ برقرار شد. او تأکید کرد: «این نظم بینالمللی ۷۸ سال دوام آورده است، از جنگ قدرتهای بزرگ جلوگیری کرده است و کلیت مفهومش تأکید بر این ایده است که کشورهای بزرگ دست به تجاوزگری نظامی علیه کشورهای کوچکتر نزنند، در حالی که این دقیقاً همان چیزی است که در این مورد دارد رخ میدهد، یک حمله نظامی بدون وجود تحریک قبلی از سوی روسیه علیه یک کشور کوچکتر.»
