سرعت یکی از عوامل مهم تصادفات و علت آن نیز این است که سرعت بالا زمان عکس العمل راننده را بهشدت کاهش میدهد و مدت زمانی که راننده نیاز دارد عکسالعمل مناسب نشان دهد از دست داده و تصادف اتفاق میافتد. سرعت به دو حالت میتواند بر تصادف تأثیر بگذارد. به طورمستقیم، زمانی است که راننده خطری را میبیند، ولی سرعت خودرو بالاست و راننده نمیتواند وسیله نقلیه را کنترل کند که برخورد به وجود میآید. حالت غیرمستقیم هم به دلیل عدم رعایت حق تقدم ایجاد میشود که بهعلت سرعت بالا تصادف اتفاق میافتد. تحقیق علمی نشان داده است که اگر سرعت وسیله نقلیه در بر خورد با عابر ۳۰کیلومتر باشد احتمال فوت عابر ۵درصد است و اگر سرعت خودرو ۴۵کیلومتر باشد احتمال فوت عابر ۵۰درصد است و اگر سرعت وسیله نقلیه ۸۰کیلومتر باشد احتمال فوت عابر صددرصد میباشد که اهمیت نقش سرعت در تصادف را نشان میدهد.
اگر بخواهیم نحوه برخورد با سرعتهای غیر مجاز در تهران را دستهبندی کنیم باید به سه سطح اشاره کنیم. سرعت بیش از ۳۰کیلومتر، سرعت بیش از ۳۰ تا ۵۰کیلومتر و سرعت بالای ۵۰کیلومتر که این سرعت برای فرد و دیگر رانندگان خطر آفرین است. در قرارگاه سرعت برای این نوع رانندگان پیامک ارسال میشود و آنها با حضور در پلیس راهور تهران بزرگ ضمن دادن تعهد مبنی بر عدم تکرار تخلف آموزشهای لازم را میبینند.
بعضی از این تخلفات هم مربوط به سازمانها میباشد که ما این تخلفات را به سازمان مربوطه به صورت مکتوب اعلام میکنیم. خودروهای با پلاک سیاسی که مربوط به نمایندگان سایر کشورها میباشد هم از طریق وزارت خارجه به کشورها اعلام میشود.
در مجموع میتوان گفت زمانها و روزهایی که معابر خلوت است مثل شبهای تعطیلات و روزهایی که تعطیل است، متأسفانه سرعتها افزایش پیدا میکند و در شرایط عادی سرعتها به نسبت کمتر است. در بررسیهایی که داشتیم از ساعت یک بامداد تا ساعت۰۲:۳۰ بامداد اوج سرعتها را داریم و بعد از آن به نسبت سرعتها کاهش پیدا میکند که کمترین سرعتها را بعد از ظهرها داریم که ساعت ۱۵ تا ۱۹ بعد از ظهر را شامل میشود. در برخی از بزرگراهها مانند بزرگراه شهید خرازی، شهید بابایی، شهید همدانی که خلوتتر هستند و تردد در آنها کمتر است میانگین سرعتها متأسفانه بالاست که ما سرعتهای بالای۱۶۰ یا حتی ۱۷۰کیلومتر را نیز داریم، ولی به نسبت سایر بزرگراهها که تردد در آنها بیشتر است، میانگین سرعت کمتر میشود. برابر بررسیهایی که در قرارگاه سرعت داشتهایم، برخی از وسایل نقلیه مشخص هستند تعداد تخلف سرعت آنها بالاست ولی میانگین سرعت آنها پایین است که نشان میدهد هرچقدر تعداد نفرات زیادی با این وسایل نقلیه مرتکب تخلف سرعت غیرمجاز میشوند، ولی سرعتهایی که تردد میکنند خیلی بالا میباشد، ولی برای برخی وسایل نقلیه حالت برعکس دارد که تعداد کم است، ولی میانگین سرعتهای آنها خیلی بالاست. بررسیهایی که داشتیم خودروی پژو و انواع خودروی پژو متأسفانه بیشترین سرعت غیرمجاز را در شهر تهران داشتهاند یعنی رانندگان این نوع خودروها بیشتر مرتکب تخلف سرعت غیرمجاز میشوند. با بررسیهای که داریم قطعاً سرعت غیرمجاز یکی از علل اصلی تصادفات است و به رانندگان توصیه میکنم که در حین رانندگی سرعت مجاز را یک اصل قرار دهند و ضمن رعایت سرعت مجاز و سرعت مطمئنه به هیچ عنوان سرعت غیرمجاز را به ذهن خود راه ندهند و تخلف سرعت را به ذهن خود خطور ندهند و حتی فکر رانندگی خطر آفرین را هم نداشته باشند.
*معاون عملیات پلیس راهور تهران بزرگ