در تاریخ معاصر، آوارگی هیچ ملتی به اندازه ملت فلسطین طولانی نشده است. در واقع آوارگی مردم فلسطین و تشکیل دولت صهیونیستی دو روی یک سکهاند. یعنی در همان روزی که صهیونیستها اعلام موجودیت خود را جشن میگیرند همان روز، سرآغاز سیه روزی ملت فلسطین است؛ زیرا اعلام موجودیت این رژیم در 78 درصد خاک فلسطین که به اسراییل تغییر نام یافته است، با اخراج نزدیک به یک میلیون فلسطینی از خانه و کاشانه خود همراه بوده است که امروز تعداد آنها به بیش از6 میلیون نفر افزایش یافته است. آنها به این امید خانههایشان را ترک کردند که ارتشهای عرب وارد عمل شوند تا فلسطین را از دست اشغالگران آزاد سازند و امکان بازگشت مجدد آنها را به خانههای خود فراهم کنند اما اکنون بیش از 60 سال است که از آن واقعه تلخ میگذرد و در این مدت کلید خانههای فلسطینی دست به دست بین نسلها میگردد تا شاید روزی بتواند درهای بسته را باز کند اما غافل از اینکه اشغالگران صهیونیستی تمام تلاششان را در این مدت به کار گرفتند تا آثار و هویت اسلامی و عربی سرزمینهای اشغالی را از بین ببرند و به تازگی نیز آژانس یهود فروش املاک آوارگان فلسطینی را در دستور کار خود قرار داده است تا آخرین نقطه امید آوارگان فلسطینی را برای بازگشت از بین ببرند. آوارگان خود به دو گروه آوارگان ثبت نام شده و نشده تقسیم می شوند. آوارگان ثبتنام شده کسانیاند که در مؤسسه کار و امداد سازمان ملل در امور آوارگان فلسطینی موسوم به انروا ثبتنام کردهاند و کمکهایی را از سوی این مؤسسه دریافت میکنند. این افراد در اردوگاههایی که چه در کرانه باختری و نوار غزه و چه در سایر کشورهای همجوار مانند اردن، سوریه و لبنان برپا شدهاند ساکن هستند. اما آوارگان ثبتنام نشده کسانی است که چه در داخل فلسطین و چه در خارج از آن ساکن هستند. هر دو گروه از فلسطینیها اعم از آواره و غیرآواره از مشکلاتی رنج میبرند که همین رنج و محنت ویژگی مشترک آنها به شمار میرود. با وجود اینکه طبق اصول و قوانین حقوق بینالملل و قطعنامه 194 شورای امنیت سازمان ملل آوارگان فلسطینی از حق بازگشت به سرزمین مادری خود برخوردارند اما رژیم صهیونیستی تمام تلاش خود را برای جلوگیری از حق بازگشت آنها به کار گرفته است. یکی از اقدامات این رژیم که به کمک آمریکا و دیگر کشورهای اروپایی و برخی از کشورهای عربی صورت میگیرد، تغییر طرح صلح عربی و بیاعتبار کردن قطعنامههای سازمان ملل در خصوص عقب نشینی این رژیم از سرزمینهای اشغالی سال 1967 و بازگشت آوارگان فلسطینی به خانه و کاشانه خود بوده است. این رژیم از همان ابتدا طرح اسکان آوارگان فلسطینی در کشورهای میزبان را مطرح کرده است که این درخواست به استثنای اردن با استقبال دیگر کشورهای میزبان روبهرو نشده است و در عین حساسیت آنها را به این موضوع برانگیخته و حتی مانع از این شده است که امکانات لازم برای یک زندگی ابتدایی و معمولی در این کشورها فراهم شود و این وضعیت اسفناک در اردوگاههایی که در لبنان و سوریه برپا شدهاند آشکار است. از طرف دیگر رژیم صهیونیستی به تازگی فروش اموال و املاک آوارگان فلسطینی را در سرزمینهای اشغالی سال 1948 موسوم به اسراییل را در دستور کار قرار داده است تا بدین ترتیب آخرین نقطه امید آنها را برای بازگشت به سرزمین مادری خود از بین ببرد. گذشته از اینها برخی از تحرکات و طرحهای این رژیم از جمله طرح تشکیل دولت خالص یهودی از این واقعه وحشتناک پرده برمیدارد که گویا موج دیگری از آوارگی مردم فلسطین در راه است؛ زیرا حدود 160 هزار فلسطینی که در زمان اشغال فلسطین و اعلام موجودیت اسراییل در داخل سرزمینهای اشغالی 1948 موسوم به اسراییل باقی ماندند، امروزه به بیش از یک و نیم میلیون نفر افزایش یافتهاند که این امر به یکی از دغدغههای امنیتی این رژیم تبدیل شده است و بر همین اساس به نظر میرسد تل آویو در چارچوب طرح تشکیل دولت خالص یهودی برای اخراج این دسته از فلسطینیها لحظهشماری میکند و از این جهت میتوان پیشبینی کرد که موج دیگری از آوارگی مردم فلسطین در راه است باقی مانده است.
