جواد محرمي
معاون سيماي رسانه ملي با اشاره به توانمندي داوود ميرباقري در توليد سريالهاي تاريخي بيان كرد: آشنايي كامل اين كارگردان با ظرفيتهاي هنري تاريخ ايران و اسلام و اشتياق وي براي به ثمر رساندن اين پروژه بزرگ تاريخي، رسانه ملي را به توليد اين اثر ماندگار هنري ترغيب كرده است و اميدواريم هرچه زودتر مراحل پيشتوليد اين پروژه آغاز شود.
مرتضي ميرباقري از جزئيات لوكيشنهاي سريال «سلمان فارسي» گفت و اينكه اين مجموعه در چه بخشهايي ساخته ميشود.
ميرباقري با اشاره به اهتمام معاونت سيما در توليد سريالهاي الف ويژه به اين اشاره كرد که هماكنون دو سريال الف ويژه «حضرت موسي(ع)» و «سلمان فارسي» در فهرست توليد اين دسته از سريالهاست كه سريال «سلمان فارسي» به كارگرداني داوود ميرباقري به مرحله پيشتوليد نزديكتر است.
به گفته معاون سيما هماكنون سريال «سلمان فارسي» روند انتخاب لوكيشن را پشت سر گذاشته و با بررسي مراحل نهايي نگارش فيلمنامه و طراحيهاي هنري و گستره جغرافيايي، پروژه وارد مرحله پيشتوليد شده است.
ميرباقري با اشاره به اتمام نگارش ۲۰ قسمت اوليه از اين سريال ميافزايد:سريال «سلمان فارسي» در دو بخش كودكي سلمان تا رحلت پيامبر(ص) و بازگشت سلمان به مدائن طراحي شده است و در ۴۰ قسمت روي آنتن خواهد رفت. بخش اول در يك مرحله و بخش دوم در سه مرحله توليد و به تصوير كشيده خواهد شد. زندگي سلمان در ايران در منطقه جي و تيسفون، آشنايي سلمان با مسيحيت در بيزانس و ورود سلمان به حجاز و آشنايياش با پيامبر اكرم (ص) مهمترين فصلهاي بخش دوم اين پروژه است.
وي انتخاب لوكيشن براي اين دو بخش را مهمترين دغدغه اين روزهاي عوامل توليد سريال «سلمان فارسي» دانست و گفت: انتخاب لوكيشن براي ايران باستان قبل از اسلام و مسيحيت دوره بيزانس در حال بررسي است و لوكيشن حجاز نيز در شهرك سينمايي نور آماده خواهد شد.
معاون سيما عنوان كرد: خوشبختانه لوكيشن حجاز بهواسطه توليد فيلم سينمايي «محمد(ص)» به كارگرداني مجيد مجيدي در شهرك سينمايي نور مهياست. هرچند اين لوكيشن مربوط به دوران كودكي پيامبر و عصر جاهليت است و سريال «سلمان فارسي» در دوران ميانسالي پيامبر(ص) روايت ميشود اما با همراهي سيدمحسن شاهابراهيمي طراح هنري سريال «سلمان فارسي» كه خود طراح هنري فيلم سينمايي محمد(ص) نيز بوده است، تغييراتي در اين لوكيشن خواهيم داد كه ساخت مسجدالنبي يكي از آنها خواهد بود.
ميرباقري با تأكيد بر روايت برخي اتفاقات مهم تاريخ اسلام در اين سريال بيان كرد: مخاطبان با وقايعي خاص شخصيت سلمان فارسي را ميشناسند كه مهمترين آن جنگ خندق است. علاوه بر اين، داوود ميرباقري در توليد اين اثر به مقاطع مهمي در تاريخ اسلام اشاره كرده كه روايت غدير خم و حجهالوداع از مهمترين آنهاست.
سلمان را همانطور ميسازم كه نوشتمچندي پيش داوود ميرباقري روبهروي محمدرضا شهيديفر در برنامه «چهلچراغ» نشست و از خستگيهايي گفت كه در اين مدت كمتر از آن سخن به ميان آورده بود. ميرباقري كه كارگرداني آثاري چون «معصوميت از دسترفته»، «مسافر ري» و «امام علي(ع)» را در كارنامه كاري خود دارد، با گله از مسئولان فرهنگي و همچنين نيروهاي متدين و مذهبي درباره قصور در توليد آثار فاخر و اثرگذار بر روح جامعه، گفته بود: چقدر بايد به خاطر «سلمان» به روح و زندگيام زخم بخورد؟ اين زخمها زماني اجر دارد كه نتيجه داشته باشد. من ۱۵ سال پيش «سلمان» را نوشتهام و آماده است، ديگر خسته شدهام از اين نوع كار كردن، يعني شما سالها زحمت ميكشي، پدر خود را درميآوري ولي آخر، كار با آنچه فكر ميكردي تفاوت دارد و موضعگيريها، كمبود امكانات و يك تغيير مديريت اين همه لطمه به كار وارد ميكند. «سلمان» را اينگونه نخواهم ساخت. سلمان را همانطوري ميسازم كه فكر كردم؛ همانطوري ميسازم كه نوشتم.
او سريال «سلمان فارسي» را پروژهاي جهاني دانست و با انتقاد از فهم برخي از مديران از مسئله بودجه، آن را عاملي بر عدم توليد آثاري همچون «سلمان فارسي» برشمرد. ميتوان گفت كه طرح سريال «سلمان فارسي» در سال ۸۱ عنوان و پيشنهاد ساخت آن دو سال پيش از توليد سريال «مختارنامه» از سوي داوود ميرباقري مطرح شده بود، اما به دلايلي مديران سيما در آن دوره شرايط ساخت اين سريال را مهيا نميدانستند و پيشنهاد ساخت سريال «نهضت توابين» را با ميرباقري مطرح كردند كه در نهايت پس از تحقيقات ميرباقري، پيشنهاد توليد سريال «مختارنامه» مورد تأييد مديران قرار گرفت و اين پروژه ساخته شد. در ادامه اين روند سال ۹۰، تقريباً يك سال پس از پايان تصويربرداري سريال «مختارنامه» داوود ميرباقري اعلام كرد طرح و تحقيق سريال سلمان فارسي نوشته شده و متن آن نيز آماده است.
عزتالله ضرغامي، مدير اسبق سازمان صداوسيما نيز سال ۹۰ در مراسم تجليل از عوامل سريال «مختارنامه» درباره ساخت سريالهاي تاريخي آتي كه در دستور كار سازمان صداوسيما قرار دارد، پروژه بعدي معاونت سيما را سريال «سلمان فارسي» برشمرده و توضيح داده بود: اين موضوع به دليل ظرفيتها و قابليتهاي خوبي كه دارد، ميتواند يكي از ماندگارترين كارهاي تاريخي رسانه ملي باشد. خوشبختانه متن تا حد زياد تنظيم و نوشته شده است. داوود ميرباقري از سالهاي قبل روي اين متن كار كرده و آمادگي دارد. اميدواريم بتوانيم مقدمات كار را فراهم كنيم و بعد از اينكه اعتبارات و شرايط لازم فراهم شد، اين پروژه را آغاز كنيم.
اما سال بعد ضرغامي در مراسم افتتاح رسمي شبكههاي «سلامت» و «تماشا» با اشاره به مسئله كمبود بودجه در صداوسيما يادآور شد: «در حال حاضر يكسري كارهاي بزرگ همچون پروژه «سلمان فارسي» كه پروژه بسيار مهمي است و در واقع پروژه راهبردي محسوب ميشود، متوقف شده و هنوز من اجازه كليد خوردن ندادم، چراكه اين كار اعتبار بالايي ميخواهد.»
چند ماه بعد، كارگردان «مختارنامه» درباره سرنوشت سريال «سلمان فارسي» به ايسنا گفت: منتظر فرصت هستيم تا تلويزيون كمي وضعش بهتر شود و شرايط مالياش بهبود يابد. سريال «سلمان فارسي» آماده توليد است و فقط به تأمين اعتبار نياز دارد، هرچه زودتر اعتبارش فراهم شود، ميتوانيم كار توليد اين سريال تاريخي را شروع كنيم.
اما سال ۹۶ نيز با روي كار آمدن عبدالعلي عليعسكري به عنوان رئيس سازمان صداوسيما، مرتضي ميرباقري (معاون سيما) در نشست اعلام برنامههاي نوروزي سال ۹۶ درباره وعده ساخت سريالهاي الف ويژه كه در بدو ورود وي اتفاق افتاد، اما عملاً اين وعده تاكنون محقق نشده است، اظهار كرد: تصويب يك سريال، راهاندازي آن و انتخاب لوكيشن براي آن بسيار زمانبر است. ما ابتداي ورودمان براي اينكه اين سريالها راه بيفتند، اطلاعرساني كرديم، اما راه افتادن اين سريالها نزديك به هشت ماه زمان ميبرد، چراكه بازيگراني كه در اين سريالها هستند بايد قرارداد چند ساله با ما و سازندگان سريال داشته باشند.
او دربارهيساخت سريال «سلمان فارسي» و بازگشت ميرباقري به تلويزيون توضيح داد: ميرباقري در حال حاضر در حال نهايي كردن سريال «سلمان فارسي» است. او يكي از سرمايههاي بزرگ ماست و كارهايي نظير «مختارنامه» هم در دوره مديريت قبلي بنده طراحي و ساخته شده است.
نخبهكشي از نوعي ديگربلاتكليفي و تعويق تقريباً يك دههاي ساخت سريال سلمان فارسي درحالي رقم ميخورد كه رسانه ملي طي سالهاي اخير همواره براي ساخت سريالهاي متعدد ضعيف و كم مايه هزينههاي زيادي كرده است، سريالهايي كه اساساً تأثيري در جهت ارتقاي فرهنگ جامعه و حتي توان جذب مخاطب هم نداشتهاند. اينكه اين روزها گفته ميشود سريال «سلمان فارسي» در مرحله پيش توليد به سر ميبرد خبر خوبي است، اما معلوم نيست مديران سيما چرا از فرصت حيات مردي چون داوود ميرباقري كه مانند او در سينما و تلويزيون ايران نميتوان سراغ گرفت به خوبي استفاده نميكنند. از اين منظر ميرباقري را نيز بايد يكي ديگر از نخبگاني دانست كه به جهت مديريت ضعيف در كشور هنوز فراري نشده ولي از او استفاده بهينه و كاملي هم صورت نگرفته است. او ميتوانست الان سلمان را ساخته باشد و در حال ساخت سريالهاي ديگري درباره موضوعات ديني و استراتژيك در كشور باشد.
