
نويسنده: محمدرضا سوري
آمارها نشان مي دهد از سال 1340 كه پديده شهرنشيني در شهرهاي بزرگ ايران رواج پيدا كرد حاشيه نشيني نيز همزمان با آن آغاز شد به طوري اين معضل به يكي از دغدغه هاي کلانشهرهای تهران، مشهد، تبریز و اصفهان تبديل شد.
يكي ازاساتيد جامعه شناس دراين خصوص به "جوان "مي گويد:«با آغاز پديده شهر نشيني وزرق وبرق هاي دروغين كه اين موضوع ايجاد كرد موجب شد تا بسياري از روستاييان كه شرايط خوبي نداشتند به سمت شهرها مهاجرت كنند ، اما هزينه هاي بالاي شهري موجب شدكه آنها مجبور به سكونت در حاشيه شهرها شوند.»
فاطمه صديقي مي افزايد:«از آنجايي كه اين افراد توانایی خرید خانه نداشتند، عملا به ساخت و سازهای غیر قانونی و رسمی در حاشیه شهرها می پرداختند که این مهم به دليل باری اضافي خدمات شهري كه بردوش شهرداری ها و مسئولین شهری می گذاشت عملا به معضل بزرگي تبديل شد.»
به گفته اين محقق ، درحال حاضرمعضي حاشيه نشيني موجب بروز مشكلاتي بسياري در20 تا 30 درصد شهرهای بزرگ جهان شده كه كشورمان نيز ازاین امر مستثنی نیست.
بجنورد رتبه اول حاشيه نشيني كشور
گسترش وتوسعه شهرها از جمله عواملي بود كه موجب شد تا روز به روز برتعداد حاشيه نشيناني كه به لحاظ اقتصادي توان سكونت در شهر ها را نداشتند افزوده شود كه در اين ميان بايد نامي از شهرستان بجنورد در خراسان شمالي برد كه در حال حاضر رتبه اول حاشيه نشيني در ميان استانهاي كشور را به خود اختصاص داده است.
رئیس کمیسیون عمران، معماری و شهرسازی شورای اسلامی شهر بجنورد در اين خصوص مي گويد:« هم اكنون 70 هزار نفر از جمعیت شهر بجنورد در مناطق حواشی این شهر ساکن هستند و كه اين معضل موجب شده تا بیش از 2 برابر میانگین کشوری حاشیه نشین دراين مناطق ساكن شوند.»
سید محسن موسوی با اشاره به معضلاتي كه اين موضوع بر اي بجنورد ايجاد كرده است مي افزايد:«درحالي كه بیش از 20 نهاد در بجنورد مدعی هستند که در زمینه حل اين معضل وفرهنگ سازي در اين زمينه فعال هستند ، اما شرايط موجود در اين مناطق با اظهرات آنها كاملا متفاوت است.
وي با اشاره به وجود جمعيت70 هزار نفري حاشيه نشينان در بجنورد ادامه مي دهد:«اين تعداد يك سوم جمعيت شهری و یک پنجم مساحت طرح تفصیلیبجنورد را به خود اختصاص داده اند.»
معضلات حاشيه نشيني در بجنورد
آمارهاي رسمي نهادهاي شهري در خراسان شمالي نشان مي دهد، اعتياد ،انواع بزهكاري ها،نبود امكانات فرهنگي وورزشي ، نداشتن مسكن مناسب وقاوم از جمله معضلات موجود در حاشيه شهربجنورد به شمار رفته كه به شدت نيازمند مرتفع شدن هستند.
یکی از اعضای شورای اسلامی شهر بجنورد دراين خصوص مي به "جوان "گويد:«مشكلات موجود در روستاهاي اين استان منجرشده تا بيشتر حاشيه نشينان اطراف بجنورد را اين افراد به خود اختصاص دهند.»
سيد احمد وكيلي مي افزايد:«متاسفانه در حال حاضر ساكنان اين مناطق خصوصا فرزندان آنها كه به عنوان نسل هاي آينده مب تواند از آنهاد نام برد از كمبودهايي ،همچون نبود مراكز فرهنگي وورزشي رنج مي برند.»
وي ادامه مي دهد:«با وجود جرايمي كه دراين مناطق وجود دارد درصورت بي توجهي به حل مشكلات ساكنان اين مناطق درآينده نزديك روند جرايم به شدت در اين مناطق افزايش خواهد يافت كه اين مهم مي تواند تاثير منفي برامنيت منطقه بگذارد.»
به گفته وي هزينه بالاي زندگي در كنار نبود شغل مناسب از جمله عواملي است كه مي تواند در دراز مدت تاثير منفي خودرا بگذارد.
کیوان دژهوت شهرداری بجنورد نیز با اشاره
به اينكه حاشيه نشيني بزرگترين معضل حا حاضر اين شهر است مي گويد:« درحال حاضر
دراين شهر 22 سکونت گاه غیر رسمی وجود دارد که یک سوم مساحت شهر بجنورد و جمعیت
این شهر را به خود اختصاص داده است که توانمندسازی این مناطق نیاز به بودجه کلان
دارد.»
وی مي افزايد:« به همين منظور وبا هدف
كمبودهاي موجود دراين مناطق شهرداری بجنورد طرح های مختلفی ازجمله، ایجاد معابر،
آسفالت، پارک و ... دارد که تاکنون اقدامات مختلفی در این زمينه انجام شداست ، اما هنوز یک چهارم آن باقی مانده
است.»
وي ادامه مي دهد:«درصورت همكاري همه جانبه نهادهاي مسئول مي توان اميدوار بود كه اين مشكلات در چند سال آينده روند نزولي به خود پيدا كند.»