
نويسنده: مريم احمدي
طي هفته هاي اخير جاري شدن سيل در استان هاي گيلان، مازندران و گلستان ميلياردها تومان خسارت به نواحي شهري و روستايي اين استانها تحميل کرد. بروز اين پديده طي چند روز اخير با تخريب بخش قابل توجهي از راه هاي ارتباطي و تاسسيات شهري و روستايي در استان گيلان بيش از 50ميليارد تومان خسارت برجاي گذاشت! همچنين ميزان خسارت سيلاب هاي مکرر طي هفته هاي اخير دراستان گلستان نيز رقمي بيش از 200ميليارد تومان براورد شده است!
بنابه گزارشات کارشناسان منابع طبيعي استان گلستان، طي دو دهه اخير تخريب پوشش هاي گياهي و نواحي جنگلي به دلايل مختلف از جمله برداشت بي رويه از ذخاير چوب جنگل ها، عمليات جاده سازي و ساخت و سازدر بستر اين اکوسيستم و اجراي پروژه هاي گردشگري! سبب بر هم خوردن توازن طبيعت و و تخريب کيفي و کمي مراتع و پوشش هاي جنگلي استان شده است. عاملي که طي سالهاي اخير به عنوان يکي از فاکتورهاي اصلي فرسايش و نابودي خاک و بروز سيلاب در کشور مطرح شده است! با اين وجود تاخت و تاز بهره برداران از ذخاير جنگلي همچان ادامه دارد و در سايه سکوت مسئولان همچنان خروارها درخت ها قطع و روانه بازارهای جهانی چوب مي شوند، اراضي جنگلي به زمين کشاورزي تغيير کاربري مي دهد و ويلاسازي در دامنه جنگل ها به قوت خود باقي است! در اين ميان طرح هاي گردشگري و اجراي پروژه هاي غيرکارشناسي به بهانه توسعه صنعت مذکور نيز چندي است در بين اين عوامل جا گرفته است!
ارمغان ناخوشايند طرح هاي گردشگري!
احاث تله کابين ناهار خوران گرگان در دل جنگل ها بکر مرکز استان گلستان از جله طرح هايي بود که چند سال پيش به منظور رونق گردشگري استان مطرح شد. طرحي که در ابتدا بارها از سوي مسئولان کشور از جمله معاونت امور جنگل سازمان جنگل ها،مراتع و آبخیزداری کشور از اساس غيرکارشناسي و غيرقانوني اعلام شد اما به رغم تمام مخالفت ها و ابراز نگراني کارشناسان منابع طبيعي از تخريب صدها هکتار از جنگل هاي بکر هيرکاني، بالاخره وارد فاز اجرايي شد. اين درحالي است که اخيرا به رغم تمام هشدارها اخباري از عزم جدي مسئولان گلستان براي احداث تله کابين درجنگل هاي سرسبز کبودوال شهرستان علي اباد کتول به منظور توسعه گردشگري در اين منطقه هم به گوش مي رسد! طرحي که با توجه به تجارب گذشته زنگ خطري براي حيات پوشش جنگلي کبودوال محسوب مي شود. نعمت صفايي کارشناس ارشد منابع طبيعي در اين خصوص مي گويد: طی60 سال گذشته در حدود 50 درصد از مساحت و عمق جنگلهای شمال ایران کم شده است. مسئله اي که به دليل سیاست های نادرست در حوزه مدیریت جنگل های اين منطقه و با اجراي انواع طرح های شتابزده، صرفا تجاری و غیرتخصصی ايجاد شده و هنوز هم ادامه دارد . صفايي طرح هاي غيرکارشناسي که تحت عنوان پروژه هاي گردشگري در استان هاي شمالي کشور کليد خورده را از مهمترين عوامل نابودي جنگل هاي شمال در دهه اخير عنوان کرده و مي افزايد: " در حالي که حفظ این جنگل ها می تواند بهترین عامل توسعه استان ها و جذب توریسم و کسب سرمايه باشد اما توسعه بی رویه گردشگری بی ضابطه و اجراي طرح هاي غيرکارشناسي خود به خطر جدي براي جنگل هاي شمال تبديل شده و به جرات مي توان گفت زباله ، آتش و زمین خواری تنها ارمغان اجرای طرح های گردشگری در این جنگلها بوده اند!"
تله کابين کبودوال هم کليد خورد!
به رغم تمام مخالفت ها و هشدارها طي روزهاي اخير رئیس سازمان برنامه و بودجه گلستان از نهايي شدن مطالعات طرح تلهکابین کبودوال علیآبادکتول و اغاز عمليات اجرايي اين پروژه در اينده اي نزديک خبر داد!
حسین پیشقدم با اشاره به تصويب احداث تله کابین کبودوال شهرستان علی آبادکتول در تیرماه سال گذشته افزود: بخش خصوصی که توان مالی خوبی هم دارد برای اجرای این پروژه اعلام آمادگی کرده و در حال پیگیری آن است. مطالعات اولیه نیز انجام شده و به زودی توسط بخش خصوصی نهایی میشود.
ايده اوليه پروژه تلهکابین کبودوال حدود ۳۰ سال پيش توسط نماینده مردم شهرستان علی آبادکتول در مجلس شورای اسلامی مطرح شد. پروژه اي که با توجه به مساحت جنگل هاي بکر ان زمان طرحي جالب و اقتصادي به نظر مير سيد. پس از ان بارها مورد توجه ديگر مسئولان شهر و حتي استان قرار گرفت و نهايتا در دولت دهم اجرای طرح گردشگری آبی سد کبودوال در ورودی جاده پارک جنگلی کبودوال و احداث ظرفيت هاي گردشگري از جمله تله کاپين نيز به عنوان بخشي از طرح تصويب شد. پس از ان با اعتبار 250 ميليون تومان سرمايه گذاري اوليه و خريد ملک براي احداث تله کابين انجام شد اما به محض ورود شرکت هاي خارجي براي اجراي اين طرح موضوع نداشتن مطالعات کارشناسي و مجوزهاي لازم مطرح شد!
د رحالي که مسئولان استان و شهرستان بارها مدعي شده اند اجرای طرح گردشگری سد کبودوال در دولت قبل مصوبه هیئت دولت و استانی را اخذ کرده و مطالعات آن نیز انجامشده است برخي کارشناسن معتقدند اين مطالعات کلي بوده و احداث تله کابين به عنوان بخش جزئي از اين طرح نيازمند مطالعات دقيق تر و بيشتري است!
نعمت صفايي کارشناس ارشد منابع طبيعي در اين خصوص نيز مي گويد: پروژه بزرگ تله کابین علیآبادکتول که از کبودوال به پشت روستای «ریگ چشمه» منطقه «لاپهدار» منتهی میشود در حالي مي تواند سبب رونق گردشگري اين روستا و شهرستان علي اباد شود که براي احداث زير ساخت ها و انجام ملازمات نياز به دست بردن در پوشش هاي گياهي و خاک منطقه نباشد در غير اينصورت همچون ديگر پروژه هاي نابود کننده محيط زيست جز تخريب و خسارت نتيجه اي نخواهد داشت!